
Sukta 5.73
Aśvins (Nā́satyā)
এই সূক্তত অশ্বিনদ্বয়ক তৎক্ষণাৎ আহ্বান কৰা হৈছে—তেওঁলোকে যি লোকতেই থাকক, দূৰত হওক বা ওচৰত, বা মধ্যাকাশত—দ্ৰুত আহি উপাসকসকললৈ প্ৰচুৰ আৰু ত্বৰিত সহায় আগবঢ়াবলৈ। ইয়াত প্ৰেৰিত ঋষিসকলৰ (বিশেষকৈ অত্রি) সৈতে তেওঁলোকৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্ক আৰু ‘ঘর্ম’ (উষ্ণ, দীপ্তিময় অৰ্পণ) স্মৰণ কৰা হৈছে, আৰু ৰথসদৃশ তীব্ৰ আগমন আৰু চিকিৎসাময় উপকাৰিতাৰ প্ৰশংসা কৰা হৈছে। শেষ মন্ত্রত এই সূক্তক সাৱধানে গঢ়া বাক্য-অৰ্পণ বুলি চিত্ৰিত কৰি, শান্তি আৰু বৃদ্ধি আনিবলৈ বিস্তৃত নমস্কাৰ-ৰূপে নিবেদন কৰা হৈছে।
Mantra 1
यदद्य स्थः परावति यदर्वावत्यश्विना । यद्वा पुरू पुरुभुजा यदन्तरिक्ष आ गतम् ॥
আজ য’তেই তোমালোক থিয় আছা—দূৰত বা ওচৰত, হে অশ্বিনদ্বয়; বহু ভোগক্ষেত্ৰত, হে বহুসাহায্যদাতা, অথবা অন্তৰিক্ষত—সেই ঠাইৰ পৰা আমাৰ ওচৰলৈ আহাঁ।
Mantra 2
इह त्या पुरुभूतमा पुरू दंसांसि बिभ्रता । वरस्या याम्यध्रिगू हुवे तुविष्टमा भुजे ॥
ইয়াত মই তোমালোকক আহ্বান কৰোঁ—হে বহুৰূপে প্ৰকাশমান, বহুবিধ দক্ষ-শক্তি বহনকাৰী। পৰম কল্যাণৰ সন্ধানত মই তোমালোকৰ দিশে আগবাঢ়োঁ, হে অদৃঢ়-নহোৱা (অধ্ৰিগূ); তোমালোকক আহ্বান কৰোঁ, হে অতি-তেজস্বী (তুৱিষ্টমা), তোমালোকৰ বল আৰু আনন্দৰ ভাগ লাভ কৰিবলৈ।
Mantra 3
ईर्मान्यद्वपुषे वपुश्चक्रं रथस्य येमथुः । पर्यन्या नाहुषा युगा मह्ना रजांसि दीयथः ॥
এটা ৰূপ তোমালোক সৌন্দৰ্যৰ বাবে স্থাপন কৰিলা, আন এটা ৰূপো স্থাপন কৰিলা; ৰথৰ চক্ৰ স্থিৰ কৰিলা। আন এক জোৰ যুগেৰে, হে নাহুষ-বংশীয়, তোমালোকৰ মহিমাৰে তোমালোক জগতসমূহ অতিক্ৰম কৰা—চেতনাৰ অঞ্চলসমূহত গতি কৰা।
Mantra 4
तदू षु वामेना कृतं विश्वा यद्वामनु ष्टवे । नाना जातावरेपसा समस्मे बन्धुमेयथुः ॥
এই সকলো নিশ্চয় তোমালোকৰেই কৰ্ম—যেতিয়া কোনোবাই স্তৱেৰে অনুসৰণ কৰে। নানাভাৱে জন্মিলেও, হে নিৰ্দোষ (অৰেপসা), তোমালোক আমাৰ ওচৰলৈ আত্মীয়ৰ দৰে একেলগে আহা—মানৱ সাধকৰ সৈতে অন্তৰঙ্গ বন্ধন গঢ়ি তোলে।
Mantra 5
आ यद्वां सूर्या रथं तिष्ठद्रघुष्यदं सदा । परि वामरुषा वयो घृणा वरन्त आतपः ॥
যেতিয়া সূৰ্যা তোমালোকৰ ৰথত আৰোহণ কৰে—সদায় দ্ৰুতগামী—তেতিয়া তোমালোকক ঘিৰি জীৱশক্তিৰ ৰঙা অশ্বসমূহ চক্ৰাকাৰে ঘূৰে; আৰু দীপ্তি (ঘৃণা) আৰু তাপ (আতপ) তোমালোকৰ চাৰিওফালে একত্ৰ হয়—তোমালোকৰ আগমনৰ সৈতে জাগ্ৰত জ্যোতিৰ লক্ষণ।
Mantra 6
युवोरत्रिश्चिकेतति नरा सुम्नेन चेतसा । घर्मं यद्वामरेपसं नासत्यास्ना भुरण्यति ॥
হে নৰা (অশ্বিনদ্বয়), সুম্ন (অনুগ্ৰহ) আৰু জাগ্ৰত চেতনাৰে অত্রি তোমালোকক চিনে। যেতিয়া তেওঁ নাসত্যাসকলৰ নিৰ্দোষ ঘর্ম—উষ্ণ, দীপ্ত অৰ্ঘ্য—মুখত ধৰি বহন কৰে, তেতিয়া সেই শক্তিসম্পন্ন সিদ্ধিৰ দৰে দ্ৰুতগতিত আগবাঢ়ে।
Mantra 7
उग्रो वां ककुहो ययिः शृण्वे यामेषु संतनिः । यद्वां दंसोभिरश्विनात्रिर्नराववर्तति ॥
তোমালোকৰ শিখৰ-ধ্বনি উগ্ৰ, তোমালোকৰ গতি দ্ৰুত; যাত্ৰাসমূহত সেই ধ্বনি শোনা যায়—সহায়ৰ অবিৰত প্ৰবাহ। যেতিয়া অত্রি, হে অশ্বিনদ্বয়, তোমালোকৰ দংস (অদ্ভুত শক্তি) দ্বাৰা, হে নৰা, বাৰে বাৰে তোমালোকৰ ফালে ঘূৰে, তেতিয়া তোমালোক ফলপ্ৰদ গতিত উত্তৰ দিয়া।
Mantra 8
मध्व ऊ षु मधूयुवा रुद्रा सिषक्ति पिप्युषी । यत्समुद्राति पर्षथः पक्वाः पृक्षो भरन्त वाम् ॥
মধুৰতা—হে মধু-যৌৱন ৰুদ্রদ্বয়—নিশ্চয়েই তোমালোকৰ লগত সংলগ্ন হয়, পুষ্ট আৰু বৃদ্ধি-পোৱা। যেতিয়া তোমালোক সাগৰৰ গভীৰতা পাৰ হৈ যায়, তেতিয়া পক্ব পানীয়-অৰ্ঘ্যসমূহে তোমালোকলৈ পোষণ আনে; পৰিপক্ব শক্তিসমূহে তোমালোকৰ ভাগৰ পূৰ্ণতা বহন কৰে।
Mantra 9
सत्यमिद्वा उ अश्विना युवामाहुर्मयोभुवा । ता यामन्यामहूतमा यामन्ना मृळयत्तमा ॥
সত্যই, হে অশ্বিনদ্বয়, তোমালোক দুজনক আনন্দ আৰু কল্যাণ-দাতা বুলি কোৱা হয়। যাত্ৰাৰ প্ৰতিটো গতি-চলনত তোমালোকেই সৰ্বাধিক সহজে আহ্বানযোগ্য; প্ৰতিটো গতি-চলনত তোমালোকেই দয়া আৰু আৰোগ্য ঢালি দিবলৈ সৰ্বাধিক সক্ষম।
Mantra 10
इमा ब्रह्माणि वर्धनाश्विभ्यां सन्तु शंतमा । या तक्षाम रथाँ इवावोचाम बृहन्नमः ॥
বৃদ্ধি-বর্ধক এই ব্ৰহ্ম-মন্ত্ৰসমূহ অশ্বিনদ্বয়ৰ বাবে অতি শান্তিময় হওক। যেনেকৈ ৰথ গঢ়া হয়, তেনেকৈয়ে আমি বাক্য গঢ়িলোঁ; আমি বিস্তৃত আৰু প্ৰসাৰিত নমস্কাৰ উচ্চাৰণ কৰোঁ।
The Aśvins (also called Nāsatyā) are divine twin helpers known for swift arrival, healing, rescue, and bringing timely benefits, especially around dawn and life’s transitions.
The hymn asks the Aśvins to come quickly from wherever they are and to grant protection, wellbeing, and effective help to the worshippers through the power of praise and offering.
Atri represents awakened seer-knowledge that recognizes the Aśvins’ grace. The “gharma” (warm, luminous offering) symbolizes a potent ritual gift through which their swift fulfilment and healing power are invoked.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.