Rig Veda Sukta 59
Mandala 3Sukta 599 Mantras

Sukta 59

Sukta 3.59

Rishi

Viśvāmitra Gāthina (traditional for RV 3.59)

Devata

Mitra

Chandas

Triṣṭubh (common in this mandala; probable here)

এই সূক্তত মিত্ৰক সেই আদিত্য হিচাপে প্ৰশংসা কৰা হৈছে, যিয়ে ‘সঠিক বাক্য’ ক’ব আৰু প্ৰতিষ্ঠা কৰে, আৰু মানৱ সমাজসমূহক শৃঙ্খলিত, সুৰেলাভাৱে চলিত গতিৰ ভিতৰলৈ আনে। মিত্ৰক দ্যৌ আৰু পৃথিৱীৰ স্থিৰ ধাৰক, সকলো দেখা সামাজিক সত্য আৰু সৎ আচৰণৰ ৰক্ষক হিচাপে উপস্থাপন কৰা হৈছে; আৰু অগ্নিৰ জৰিয়তে স্পষ্ট, শুদ্ধ আহুতি আগবঢ়াই তেওঁৰ অনুগ্ৰহ, সুৰক্ষা আৰু সমৃদ্ধি লাভ কৰিবলৈ আহ্বান জনোৱা হৈছে।

Mantras

Mantra 1

मित्रो जनान्यातयति ब्रुवाणो मित्रो दाधार पृथिवीमुत द्याम् । मित्रः कृष्टीरनिमिषाभि चष्टे मित्राय हव्यं घृतवज्जुहोत ॥

মিত্ৰ, সত্য বাক্য উচ্চাৰি, জনসমূহক সঠিক গতি-পথত স্থাপন কৰে; মিত্ৰে পৃথিৱী আৰু দ্যৌ (আকাশ) ধাৰণ কৰে। মিত্ৰে অনিমিষ দৃষ্টিৰে মানৱৰ কৃষ্টিসমূহক চায়। মিত্ৰলৈ ঘৃতৱৎ হব্য—ঘৃতসমৃদ্ধ আহুতি—জুহোত কৰক।

Mantra 2

प्र स मित्र मर्तो अस्तु प्रयस्वान्यस्त आदित्य शिक्षति व्रतेन । न हन्यते न जीयते त्वोतो नैनमंहो अश्नोत्यन्तितो न दूरात् ॥

মিত্ৰৰ সৈতে অগ্ৰসৰ হোৱা মর্ত্য হওক—যথাযজ্ঞে সমৃদ্ধ; হে আদিত্য, তোমাৰ ব্ৰতে (ঋত-ধৰ্মে) সি শিক্ষা লাভ কৰে, শাসিত হয়। সি ন হন্য হয়, ন জীয়ে (পৰাজিত) হয়; তোমাৰ ৰক্ষাত, কোনো অংহস (দুঃখ-অপৰাধ) তাক নাছোঁয়—ন ওচৰৰ পৰা, ন দূৰৰ পৰা।

Mantra 3

अनमीवास इळया मदन्तो मितज्ञवो वरिमन्ना पृथिव्याः । आदित्यस्य व्रतमुपक्षियन्तो वयं मित्रस्य सुमतौ स्याम ॥

আমি যেন অন্তৰৰ ব্যাধিৰ পৰা মুক্ত হওঁ; ইলা-ধাৰাৰ পবিত্ৰ প্ৰবাহত আনন্দিত হওঁ, মিতজ্ঞ—মাপ-জ্ঞানী হওঁ; পৃথিৱীৰ আধাৰ-ভিত্তিৰ পৰা উদ্ভূত বিস্তাৰত বাস কৰোঁ। আদিত্যৰ বিধানত স্থিত হৈ, মিত্ৰৰ সুমতি—শুভ বুদ্ধি আৰু সৎ-মনোভাৱত আমি থাকোঁ।

Mantra 4

अयं मित्रो नमस्यः सुशेवो राजा सुक्षत्रो अजनिष्ट वेधाः । तस्य वयं सुमतौ यज्ञियस्यापि भद्रे सौमनसे स्याम ॥

এই মিত্ৰ নমস্য—নমস্কাৰযোগ্য; সুসেৱ—কল্যাণকাৰী; সুক্ষত্ৰ—সু-শাসনৰ ৰজা, বেধা—জ্ঞানী বিধাতা ৰূপে জন্মিছে। সেই যজ্ঞিয়—পূজনীয় শক্তিৰ সুমতিত আমি থাকোঁ; আৰু ভদ্ৰ সৌমনস—শুভ, আনন্দময় অন্তঃসমন্বয়তো আমি থাকোঁ।

Mantra 5

महाँ आदित्यो नमसोपसद्यो यातयज्जनो गृणते सुशेवः । तस्मा एतत्पन्यतमाय जुष्टमग्नौ मित्राय हविरा जुहोत ॥

মহান আদিত্য নমসে উপসদ্য—ভক্তিভাৱে সন্নিহিত হ’ব পৰা; যাতয়জ্জন—মানৱক সঠিক পথত স্থাপনকাৰী, গৃণতে সুসেৱ—স্তোতাক অনুগ্ৰহকাৰী। সেয়ে অতি পণ্যতম—সৰ্বাধিক প্ৰশংসনীয়, জুষ্ট—প্ৰিয় এই হৱি অগ্নিত জুহোত—আহুতি দিয়া; অতি পণ্যতম মিত্ৰৰ নিমিত্তে।

Mantra 6

मित्रस्य चर्षणीधृतोऽवो देवस्य सानसि । द्युम्नं चित्रश्रवस्तमम् ॥

মিত্ৰৰ—জনসমূহক ধৰি ৰখা দেৱতাৰ—সহায় আমাৰ বাবে লাভ কৰাও; আৰু বিচিত্ৰ-শ্ৰৱসতাম, বহুবিধ যশে সমৃদ্ধ, দীপ্তিমান দ্যুম্ন (উজ্জ্বল মহিমা)ো আমাৰ বাবে অৰ্জন কৰাও।

Mantra 7

अभि यो महिना दिवं मित्रो बभूव सप्रथाः । अभि श्रवोभिः पृथिवीम् ॥

যি নিজৰ মহিমাৰে মিত্ৰ হৈ উঠিল—স্বৰ্গত বিস্তৃত ৰূপে; আৰু শ্ৰৱস্‌-শক্তিসমূহেৰে পৃথিৱীতেও বিস্তৃত—সেইজন।

Mantra 8

मित्राय पञ्च येमिरे जना अभिष्टिशवसे । स देवान्विश्वान्बिभर्ति ॥

সহায়-জয়দায়ী শক্তিৰ বাবে পঞ্চ জনা মিত্ৰৰ সৈতে জোঁত খায়; সি একতাবদ্ধ ঋত-ব্যৱস্থাত সকলো দেৱতাক ধৰি ৰাখে, বহন কৰে।

Mantra 9

मित्रो देवेष्वायुषु जनाय वृक्तबर्हिषे । इष इष्टव्रता अकः ॥

মিত্ৰ দেৱসকলৰ মাজত, আয়ুসৰ ধাৰাসমূহত, যিজনে বৰ্হিস্‌ (যজ্ঞাসন) বিস্তাৰ কৰিছে সেই জনৰ বাবে কৰ্ম কৰে। ইষ্ট-ব্ৰত (নিৰ্বাচিত ধৰ্ম) সিদ্ধ হোৱা লোকসকলৰ বাবে পূৰ্ণতাৰ প্ৰেৰণাসমূহ গঢ়ি তোলে।

Frequently Asked Questions

Mitra is an Āditya who keeps truth, harmony, and trustworthy relations in the world. The hymn describes him as upholding Heaven and Earth and watching people with steady, unblinking awareness.

Right speech and right conduct create order in society, and Mitra is the divine power that supports this order. By offering to Mitra through Agni, the worshipper seeks harmony, protection, and nourishing prosperity (iṣ).

It suits a fire offering where ghṛta and other havis are poured into Agni “for Mitra.” The hymn especially fits occasions that require strengthening agreements, communal unity, and disciplined adherence to one’s chosen rule (vrata).

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App