Sukta 94

Mantra 1

प्रैते वदन्तु प्र वयं वदाम ग्रावभ्यो वाचं वदता वदद्भ्यः । यदद्रयः पर्वताः साकमाशवः श्लोकं घोषं भरथेन्द्राय सोमिनः ॥

ইহঁতে আগবঢ়ি কওক, আৰু আমিও কওঁ; কোৱা—চাপনি-পাথৰসমূহলৈ, কোৱা—কথা কোৱা সকললৈ। যেতিয়া শিলাসমূহ, পৰ্বতসম, একেলগে দ্ৰুতগামী হৈ, সোম-বাহকসকলৰ বাবে ইন্দ্ৰলৈ স্তোত্ৰ-শ্লোক আৰু গম্ভীৰ ধ্বনি বহন কৰে।

Mantra 2

एते वदन्ति शतवत्सहस्रवदभि क्रन्दन्ति हरितेभिरासभिः । विष्ट्वी ग्रावाणः सुकृतः सुकृत्यया होतुश्चित्पूर्वे हविरद्यमाशत ॥

ইহঁতে শতশত, সহস্ৰসহস্ৰকৈ কথা কয়; হৰিত বৰ্ণৰ মুখেৰে চাৰিওফালে উচ্চস্বৰে ক্ৰন্দন কৰে। সু-নির্মিত গ্ৰাৱাণ (সোম-পেষণশিলা)সমূহে নিজৰ সুকৃত কৰ্মেৰে—হোতাৰৰো প্ৰাচীন হৱিৰ, যি ভক্ষণীয়, তাকো লাভ কৰিলে।

Mantra 3

एते वदन्त्यविदन्नना मधु न्यूङ्खयन्ते अधि पक्व आमिषि । वृक्षस्य शाखामरुणस्य बप्सतस्ते सूभर्वा वृषभाः प्रेमराविषुः ॥

ইহঁতে কথা কয়; বাহন নোহোৱাকৈয়ে মধু বিচাৰি পালে; পক্ব আমিষৰ ওপৰত দুলে-দুলে পেষণ কৰে। ৰক্তাভ বৃক্ষৰ ডাল যেন আঘাত কৰে; সুভাৰ বহনকাৰী সেই বৃষভসমূহ আগফালে গর্জন কৰি উঠিল।

Mantra 4

बृहद्वदन्ति मदिरेण मन्दिनेन्द्रं क्रोशन्तोऽविदन्नना मधु । संरभ्या धीराः स्वसृभिरनर्तिषुराघोषयन्तः पृथिवीमुपब्दिभिः ॥

ইহঁতে বৃহৎ কথা কয়; মদিৰা-মন্দ আনন্দে ইন্দ্ৰক ক্ৰোশ কৰি মাতিছে, আৰু সোজাসুজি মধু বিচাৰি পালে। একেলগে ধৰি, ধীৰজনাই নিজৰ ভগ্নীসকলৰ সৈতে নৃত্য কৰিলে; প্ৰতিধ্বনিসমূহেৰে পৃথিৱীক গুঞ্জৰিত কৰি তুলিলে।

Mantra 5

सुपर्णा वाचमक्रतोप द्यव्याखरे कृष्णा इषिरा अनर्तिषुः । न्यङ्नि यन्त्युपरस्य निष्कृतं पुरू रेतो दधिरे सूर्यश्वितः ॥

সুপৰ্ণাসকলে বাক্য (বাচ্) গঢ়িলে; দ্যৌৰ খোলাত ওপৰলৈ কৃষ্ণ, ইষিৰা (দ্ৰুত)সকলে নৃত্য কৰিলে। তললৈ সিহঁতে ওপৰৰ লোকৰ নিষ্কৃত (খনন/কাটনি)লৈ যায়; সূৰ্যশ্বিত্—সূৰ্যৰ শক্তিত দীপ্ত—সিহঁতে প্ৰচুৰ ৰেতঃ (বীজ) স্থাপন কৰিলে।

Mantra 6

उग्रा इव प्रवहन्तः समायमुः साकं युक्ता वृषणो बिभ्रतो धुरः । यच्छ्वसन्तो जग्रसाना अराविषुः शृण्व एषां प्रोथथो अर्वतामिव ॥

উগ্ৰসকলৰ দৰে আগলৈ প্ৰৱাহমান হৈ সিহঁতে একেলগে টানি আনিলে; একসাথে যোজিত বৃষভসকল ধুৰা (যোক-দণ্ড) বহন কৰে। যেতিয়া হাঁপাই-হাঁপাই, গিলি-খাই, সিহঁতে গর্জন কৰে, তেতিয়া সিহঁতৰ প্ৰোথথ (গম্ভীৰ গর্জন) অশ্বসকলৰ দৰে শুনা যায়।

Mantra 7

दशावनिभ्यो दशकक्ष्येभ्यो दशयोक्त्रेभ्यो दशयोजनेभ्यः । दशाभीशुभ्यो अर्चताजरेभ्यो दश धुरो दश युक्ता वहद्भ्यः ॥

দশটা বন্ধনী-ফিতা, দশটা কক্ষ্যা (গিৰ্থ), দশটা যোক্ত্ৰ (যোক), দশটা যোজন (বন্ধন)—সিহঁতলৈ গাওক। দশটা ভীশু (ৰেইন), অজৰ (অবিনশ্বৰ)সকললৈ গাওক। দশটা ধুৰা (যোক-দণ্ড), দশটা যোজিত বাহক—বহনকাৰী—আছে।

Mantra 8

ते अद्रयो दशयन्त्रास आशवस्तेषामाधानं पर्येति हर्यतम् । त ऊ सुतस्य सोम्यस्यान्धसोंऽशोः पीयूषं प्रथमस्य भेजिरे ॥

সেই দ্ৰুতগামী, দশযন্ত্ৰে সুসজ্জিত আদ্ৰয় (চাপনি-পাথৰ)সকলে তেওঁলোকৰ হৰিত-সুৱৰ্ণ, কাম্য স্থাপনাৰ চাৰিওফালে ঘূৰি ফুৰে। সুত সোমৰ সোম্য অন্ধসৰ—অংশুৰ—প্ৰথম মধুৰস, আনন্দ-দুগ্ধসম পীয়ূষ তেওঁলোকে নিজৰ ভাগে গ্ৰহণ কৰে।

Mantra 9

ते सोमादो हरी इन्द्रस्य निंसतेंऽशुं दुहन्तो अध्यासते गवि । तेभिर्दुग्धं पपिवान्त्सोम्यं मध्विन्द्रो वर्धते प्रथते वृषायते ॥

সোমভোজী ইন্দ্ৰৰ হৰী (বায়ু-অশ্ব)সকলে ওচৰ চাপি আহে; সোম-অংশু দোহি তেওঁলোকে গৱি (গো—উজ্জ্বল ক্ষেত্ৰ)ৰ ওপৰত আসন লয়। সেই দোহা সোম্য মধু পান কৰি ইন্দ্ৰ বৃদ্ধি পায়—প্ৰসাৰিত হয়, বৃষ-শক্তিৰূপে উদ্ভাসিত হয়।

Mantra 10

वृषा वो अंशुर्न किला रिषाथनेळावन्तः सदमित्स्थनाशिताः । रैवत्येव महसा चारवः स्थन यस्य ग्रावाणो अजुषध्वमध्वरम् ॥

তোমালোকৰ বাবে সোম-অংশু বৃষ-শক্তিস্বৰূপ; আঘাতত তোমালোক কেতিয়াও ব্যৰ্থ নহওঁ। ইলা-সমৃদ্ধ, সদায় স্তনত পুষ্ট হোৱা তোমালোক। ৰৈৱতীৰ দৰে মহিমাত দীপ্ত, চাৰু হওঁ—হে গ্ৰাৱাণ (পেষণ-পাথৰ)সকল—যিসকলৰ আনন্দে অধ্বৰ (যজ্ঞ) গ্ৰহণ কৰিছে।

Mantra 11

तृदिला अतृदिलासो अद्रयोऽश्रमणा अशृथिता अमृत्यवः । अनातुरा अजराः स्थामविष्णवः सुपीवसो अतृषिता अतृष्णजः ॥

হে সোম-পেষণ-শিলা (অদ্ৰয়ঃ), তোমালোক দৃঢ় আৰু অখণ্ড—অশ্ৰান্ত, অশিথিল; কৰ্মত অমৃত্যুস্বৰূপ। তোমালোক অনাতুৰ, অজৰ; অবিষ্ণু (অচলিত) স্থামত স্থিত, যাৰ বল কেতিয়াও নক্ষয় নহয়। সুপীৱস—সমৃদ্ধ ৰস-ভৰা; অতৃষিত, অতৃষ্ণজ—তৃষ্ণাহীন আনন্দৰ পৰা জন্মা, তৃষ্ণা নাজানা।

Mantra 12

ध्रुवा एव वः पितरो युगेयुगे क्षेमकामासः सदसो न युञ्जते । अजुर्यासो हरिषाचो हरिद्रव आ द्यां रवेण पृथिवीमशुश्रवुः ॥

তোমালোকৰ পিতৃসকল যুগে-যুগে ধ্ৰুৱ—ক্ষেম (নিরাপদ শান্তি) কামনা কৰি; সদসৰ অধিপতিৰ দৰে কৰ্মত তোমালোকক যোজে। অজুৰ্য, হৰিষাচ—হৰি-সোনালী গতিৰে; হৰিদ্ৰৱ—তাম্ৰ-আভা ধাৰা-বাহি; তোমালোকৰ ৰৱে দ্যৌ আৰু পৃথিৱী অনুৰণিত কৰে।

Mantra 13

तदिद्वदन्त्यद्रयो विमोचने यामन्नञ्जस्पा इव घेदुपब्दिभिः । वपन्तो बीजमिव धान्याकृतः पृञ्चन्ति सोमं न मिनन्ति बप्सतः ॥

মুক্তিৰ ক্ষণত অদ্ৰয়ঃ এই কথাই ঘোষণা কৰে—যেন দ্ৰুত-পেষকসকল, প্ৰতিউত্তৰ আঘাতসমূহেৰে। বীজ বপন কৰা বোৱালিৰ দৰে, পক্ক ধান্য গঢ়োঁতা কৰ্মীৰ দৰে, সিহঁতে সোম ৰস ছিটায়; বপ্সতঃ—কৰ্ম-প্ৰচেষ্টাত—সোমক কেতিয়াও হ্ৰাস নকৰে।

Mantra 14

सुते अध्वरे अधि वाचमक्रता क्रीळयो न मातरं तुदन्तः । वि षू मुञ्चा सुषुवुषो मनीषां वि वर्तन्तामद्रयश्चायमानाः ॥

সুতে অধ্বৰে—অখণ্ড যজ্ঞত—তোমালোকে তাতেই বাক্য স্থাপন কৰিলা; যেন খেলত মাতৃক খোঁচা মাৰি থকা শিশুসমূহ। সু-সুষুৱুষৰ মনীষা সম্পূৰ্ণকৈ মুক্ত কৰা; চায়মানা—সংগ্ৰহ কৰি সন্ধান কৰা—অদ্ৰয়ঃ (পেষণ-শিলা)সমূহে নিজৰ বিধিবদ্ধ পৰিক্ৰমাত ঘূৰি-ফুৰি চলক।