
Sukta 10.70
Traditionally attributed to Vādhryaśva (continuation into RV 10.70 opening Agni-invocation)
Agni (with Ila as associated power of inspired offering)
Triṣṭubh
এই ত্ৰিষ্টুভ্ স্তোত্ৰত অগ্নিক প্ৰজ্বলিত কৰি আৰম্ভ কৰা হৈছে আৰু ঘৃত-দীপ্ত আহুতি ইলা-ৰ আসনত স্থাপন কৰা হৈছে; অগ্নিক পৃথিৱীত ঊৰ্ধ্বমুখী হৈ ঋত-বুদ্ধিৰ শক্তি ৰূপে উপাসনাক ওপৰলৈ বহন কৰিবলৈ প্ৰাৰ্থনা কৰা হয়। তাৰ পিছত ই এক দেউৰী-লিতুৰ্জিক দৰ্শনলৈ বিস্তাৰিত হয়—উষা আৰু ৰাত্ৰিক আহ্বান কৰা হয় যাতে যজ্ঞৰ সুশৃঙ্খল ‘গৰ্ভ’ত দেৱতাসকলক আসন দিয়া যায়—আৰু শেষত অগ্নি সমাহ্বানকাৰী ৰূপে বৰুণ, ইন্দ্ৰ, মৰুত আৰু সৰ্বদেৱতাক যজ্ঞাসনত আনিছে, অন্তৰংগ আৰু বাহ্য পূৰ্ণতাৰ বাবে।
Mantra 1
इमां मे अग्ने समिधं जुषस्वेळस्पदे प्रति हर्या घृताचीम् । वर्ष्मन्पृथिव्याः सुदिनत्वे अह्नामूर्ध्वो भव सुक्रतो देवयज्या ॥
হে অগ্নি, মোৰ এই সমিধা গ্ৰহণ কৰা; ইলা-আসনত ঘৃত-উজ্জ্বল আহুতিৰ প্ৰতি আনন্দিত হোৱা। পৃথিৱীৰ উচ্চতাত, দিনসমূহৰ সুদিন-প্ৰসাৰত, হে সুক্রত (সু-বুদ্ধিসম্পন্ন), দেৱযজ্ঞাৰ্থে ঊৰ্ধ্বমুখী হৈ উঠা।
Mantra 2
आ देवानामग्रयावेह यातु नराशंसो विश्वरूपेभिरश्वैः । ऋतस्य पथा नमसा मियेधो देवेभ्यो देवतमः सुषूदत् ॥
দেৱতাসকলৰ অগ্ৰণী নৰাশংস ইহালৈ আহক—বিশ্বৰূপ অশ্বসমূহসহ। ঋতৰ পথেদি নমস্কাৰে, দেৱতাসকলৰ মাজত অতি দেৱতম, অভিষিক্তজন, আমাৰ ভিতৰত তেওঁলোকক সুস্থিৰ আসনত স্থাপন কৰক।
Mantra 3
शश्वत्तममीळते दूत्याय हविष्मन्तो मनुष्यासो अग्निम् । वहिष्ठैरश्वैः सुवृता रथेना देवान्वक्षि नि षदेह होता ॥
মানৱ উপাসকসকলে—হৱিষ্মন্ত—দূতৰ কৰ্মৰ বাবে সদায় অগ্নিক আৰাধনা কৰে। সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ অশ্বসমূহেৰে, সু-ঘূৰ্ণিত ৰথেৰে, দেৱতাসকলক আমাৰ ওচৰলৈ আন; হে হোতা, ইহাতে বহি আহ্বান কৰ।
Mantra 4
वि प्रथतां देवजुष्टं तिरश्चा दीर्घं द्राघ्मा सुरभि भूत्वस्मे । अहेळता मनसा देव बर्हिरिन्द्रज्येष्ठाँ उशतो यक्षि देवान् ॥
দেৱজুষ্ট পবিত্ৰ আসন বিস্তাৰিত হওক—তিৰ্যকভাৱে, দীঘল আৰু প্ৰশস্ত; আমাৰ বাবে সুগন্ধিময় হওক। হে দেৱ বৰ্হিস, অ-হে মনৰে, ইন্দ্ৰক জ্যেষ্ঠ কৰি, আহুতি কামনা কৰা দেৱতাসকলক যজ্ঞ কৰ।
Mantra 5
दिवो वा सानु स्पृशता वरीयः पृथिव्या वा मात्रया वि श्रयध्वम् । उशतीर्द्वारो महिना महद्भिर्देवं रथं रथयुर्धारयध्वम् ॥
দ্যৌৰ বিস্তৃত শিখৰ স্পৰ্শ কৰা, অথবা পৃথিৱীৰ মাত্ৰা অনুসৰি নিজকে বিস্তাৰ কৰা। হে উষাৰ কাম্য আৰু মহিমাৰে মহৎ দ্বাৰসমূহ, যজ্ঞযাত্ৰাৰ ৰথচালকৰ বাবে দেৱৰথখন ধৰি ৰাখা।
Mantra 6
देवी दिवो दुहितरा सुशिल्पे उषासानक्ता सदतां नि योनौ । आ वां देवास उशती उशन्त उरौ सीदन्तु सुभगे उपस्थे ॥
হে দ্যৌৰ দেৱী কন্যাদ্বয়, সু-শিল্পে গঢ়া—উষা আৰু ৰাত্ৰি—নিজ নিজ নিয়মৰ যোনিত আসন লোৱা। হে সুভগে, তোমালোকক কামনা কৰা দেৱসকলে, হোম কামনা কৰি, তোমাৰ বিস্তৃত কোলাত বহক।
Mantra 7
ऊर्ध्वो ग्रावा बृहदग्निः समिद्धः प्रिया धामान्यदितेरुपस्थे । पुरोहितावृत्विजा यज्ञे अस्मिन्विदुष्टरा द्रविणमा यजेथाम् ॥
উৰ্ধ্ব হৈছে গ্ৰাৱা; বৃহৎ অগ্নি সমিধিত; আদিতিৰ কোলাত প্ৰিয় ধামসমূহ স্থাপিত। হে অগ্ৰে স্থিত দুই পুরোহিত ঋত্বিজ, এই যজ্ঞত সৰ্বাধিক বিদ্বান, আমাৰ ভিতৰত পূৰ্ণ ধন-সম্পদ আনিবলৈ যজ্ঞ সম্পাদন কৰা।
Mantra 8
तिस्रो देवीर्बर्हिरिदं वरीय आ सीदत चकृमा वः स्योनम् । मनुष्वद्यज्ञं सुधिता हवींषीळा देवी घृतपदी जुषन्त ॥
হে ত্ৰয়ী দেবীসকল, এই অধিক বিস্তৃত বৰ্হিষ-আসনত আহি বহা; আমি তোমালোকৰ বাবে সুখদায়ক শয়নস্থান সাজিলোঁ। মানৱ-ৰীতিত গঢ়া যজ্ঞ আৰু সু-সজ্জিত হৱিসমূহ ইলা দেবী—ঘৃত-উজ্জ্বল পদচিহ্নযুক্তা—আনন্দে গ্ৰহণ কৰক।
Mantra 9
देव त्वष्टर्यद्ध चारुत्वमानड्यदङ्गिरसामभवः सचाभूः । स देवानां पाथ उप प्र विद्वाँ उशन्यक्षि द्रविणोदः सुरत्नः ॥
হে দেৱ ত্বষ্টৃ, যেতিয়া তুমি মনোহৰ গঠন-শক্তি লাভ কৰিলা, যেতিয়া তুমি অঙ্গিৰসসকলৰ সহচৰ হ’লা—তেতিয়া দেৱসকলৰ পথ ভালদৰে জানি, কামনাৰে তেওঁলোকক পূজা কৰা। হে দ্ৰৱিণোদ, সত্য-ৰত্নে সমৃদ্ধ, প্ৰচুৰতা দানকাৰী!
Mantra 10
वनस्पते रशनया नियूया देवानां पाथ उप वक्षि विद्वान् । स्वदाति देवः कृणवद्धवींष्यवतां द्यावापृथिवी हवं मे ॥
হে বনস্পতী, ৰশ্মি/ৰশনা-দড়িৰে বাঁধা হৈ, জ্ঞানী হৈ দেৱসকলৰ পথত আমাক আগবঢ়াই নে। দেৱে হৱিসসমূহ স্বাদু কৰক; আৰু দ্যাৱা-পৃথিৱী মোৰ আহ্বান ৰক্ষা কৰক।
Mantra 11
आग्ने वह वरुणमिष्टये न इन्द्रं दिवो मरुतो अन्तरिक्षात् । सीदन्तु बर्हिर्विश्व आ यजत्राः स्वाहा देवा अमृता मादयन्ताम् ॥
হে অগ্নি, আমাৰ ইষ্টসিদ্ধিৰ বাবে বৰুণক আন; দ্যুলোকৰ পৰা ইন্দ্ৰক, অন্তৰিক্ষৰ পৰা মৰুতগণক আন। সকলো যজ্য, আৰাধ্য দেৱতা বৰ্হিষ—পবিত্ৰ আসনত উপবিষ্ট হওক। স্বাহা—অমৃত, অমৰ দেৱশক্তিসকল আমাৰ অৰ্পণত আনন্দিত হওক।
Its purpose is to kindle Agni correctly, place the ghee-offering in the inspired seat of Ilā, and have Agni summon the gods so the rite becomes fruitful and auspicious.
Dawn and Night mark the daily thresholds of time; invoking them stabilizes the ritual order (ṛta) so the gods can “sit” in the rite in a harmonious, well-timed way.
It means Agni is the power of right intelligence and effective will—both the ritual priestly skill that makes offerings reach the gods and the inner clarity that lifts the worshipper upward.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.