Rig Veda 10.41.3: Mandala 10, Sukta 41, Mantra 3

Sukta 10.41

Devata: Aśvinau

Samhita Patha (Devanagari)

अध्वर्युं वा मधुपाणिं सुहस्त्यमग्निधं वा धृतदक्षं दमूनसम् । विप्रस्य वा यत्सवनानि गच्छथोऽत आ यातं मधुपेयमश्विना ॥

Transliteration

adhvaryúṃ vā́ mádhu-pāṇiṃ su-hástyam agnídhaṃ vā dhṛtá-dakṣaṃ damū́nasaṃ | víprasya vā́ yát savanā́ni gácchatho 'tá ā́ yātaṃ madhu-péyam aśvinā ||

Translation

অধ্বৰ্যু—মধুপাণি, সুহস্ত্য (সুকৌশলী) জন; অথবা অগ্নীধ—ধৃতদক্ষ (দৃঢ় সামৰ্থ্যধাৰী), দমূনস (গৃহস্থিত, গৃহৰ অধিপতি) জন—বিপ্ৰৰ যি সৱনসমূহলৈ তোমালোক গচ্ছা, তেতিয়া ইয়ালৈ আহাঁ, হে অশ্বিনদ্বয়, মধুপেয় (মধুৰ সোম) পান কৰিবলৈ।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अध्वर्युम्: the adhvaryu-priest
• अध्वर्युम्: कर्म (गच्छथोः)
• Type: Noun
• Root: अध्वर्यु- (प्रातिपदिक)

• वा: or
• वा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय)

• मधुपाणिम्: honey-handed / having sweet (offering) in hand
• मधुपाणिम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: मधु-पाणि- (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-समास)

• सुहस्त्यम्: with good hands / skilful-handed
• सुहस्त्यम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: सु-हस्त्य- (प्रातिपदिक; उपसर्ग ‘सु’ + हस्त्य)

• अग्निधम्: the agnidh-priest (fire-kindler)
• अग्निधम्: कर्म (गच्छथोः)
• Type: Noun
• Root: अग्निध- (प्रातिपदिक)

• वा: or
• वा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय)

• धृतदक्षम्: whose skill/ability is firm; steadfastly competent
• धृतदक्षम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: धृत-दक्ष- (प्रातिपदिक; क्त-समास/बहुव्रीहि: ‘धृतः दक्षः यस्य’)

• दमूनसम्: house-abiding; of the household
• दमूनसम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: दमूनस्- (प्रातिपदिक)

• विप्रस्य: of the inspired priest (vipra)
• विप्रस्य: सम्बन्ध (सवनानि)
• Type: Noun
• Root: विप्र- (प्रातिपदिक)

• वा: or
• वा: —
• Type: Indeclinable
• Root: वा (अव्यय)

• यत्: when/which
• यत्: —
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सवनानि: pressings; soma-pressings
• सवनानि: कर्म (गच्छथोः)
• Type: Noun
• Root: सवन- (प्रातिपदिक)

• गच्छथोः: you two go
• गच्छथोः: क्रिया (कर्तृ: अश्विना)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)

• अतः: therefore; from there
• अतः: —
• Type: Indeclinable
• Root: अतः (अव्यय; तस्मात्-अर्थे)

• आ: hither; towards (us)
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• यातम्: come, you two
• यातम्: क्रिया (कर्तृ: अश्विना)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)

• मधुपेयम्: honey-drink; sweet draught
• मधुपेयम्: कर्म/प्रयोजन
• Type: Noun/Adjective
• Root: मधु-पेय- (प्रातिपदिक; कर्मधारय: ‘मधु पेयम्’)

• अश्विना: O Aśvins (you two)
• अश्विना: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: अश्विन्- (प्रातिपदिक)