Sukta 59
Sukta 1.59
Bharadvāja Bārhaspatya (traditional for RV 1.59)
Agni Vaiśvānara
Triṣṭubh (11-syllable pādas, standard for many Agni hymns here)
এই সূক্তত অগ্নিক বৈশ্বানৰ—সাৰ্বজনীন অগ্নি—ৰূপে প্ৰশংসা কৰা হৈছে; যাৰ ভিতৰত সকলো আন অগ্নি আনন্দিত হয়। অগ্নিক মানৱ বসতিৰ “নাভি” (কেন্দ্ৰীয় বন্ধন) বুলি দেখুওৱা হৈছে, যিয়ে লোকসকলক ধৰ্মসম্মত শৃঙ্খলাত একেলগে ধৰি ৰাখে। তেওঁ প্ৰেৰিত হোতৃ হিচাপে প্ৰাচীন, মহাশক্তিশালী স্তোত্ৰ আৰু আহুতি দেবতাসকলৰ ওচৰলৈ বহন কৰে, আৰু ভাৰদ্বাজ বংশধৰসকলসহ সকলো জনতাক বল, সমৃদ্ধি আৰু সুশৃঙ্খল জীৱন দান কৰে।
Mantras
Mantra 1
वया इदग्ने अग्नयस्ते अन्ये त्वे विश्वे अमृता मादयन्ते । वैश्वानर नाभिरसि क्षितीनां स्थूणेव जनाँ उपमिद्ययन्थ ॥
হে অগ্নি, সঁচাকৈয়ে তোমাতেই আন আন সকলো অগ্নিসকল আনন্দ পায়; তুমি একমাত্ৰ অমৃত অগ্নি। হে বৈশ্বানৰ, তুমি বসতিসমূহৰ নাভি-গাঁঠ; স্তম্ভৰ দৰে মানুহক একেলগে ধৰি ৰাখি, মাপ আৰু ঋত-শৃঙ্খলালৈ আগুৱাই নিয়া।
Mantra 2
मूर्धा दिवो नाभिरग्निः पृथिव्या अथाभवदरती रोदस्योः । तं त्वा देवासोऽजनयन्त देवं वैश्वानर ज्योतिरिदार्याय ॥
অগ্নি স্বৰ্গৰ মূৰ্ধা আৰু পৃথিৱীৰ নাভি হ’ল; তাৰ পাছত সি দুয়ো লোকৰ মাজত চঞ্চল কৰ্তা ৰূপে স্থিত হ’ল। দেৱসকলে তোমাক দেৱ ৰূপে জন্ম দিলে, হে বৈশ্বানৰ—আৰ্যৰ বাবে তুমি সঁচাকৈয়ে জ্যোতি।
Mantra 3
आ सूर्ये न रश्मयो ध्रुवासो वैश्वानरे दधिरेऽग्ना वसूनि । या पर्वतेष्वोषधीष्वप्सु या मानुषेष्वसि तस्य राजा ॥
সূৰ্যৰ ৰশ্মিসম, ধ্ৰুৱ আৰু নিশ্চলভাৱে, বৈশ্বানৰ অগ্নিত সত্তাৰ ধন-সম্পদ স্থাপিত। পৰ্বতত যি আছে, ঔষধিত যি আছে, জলত যি আছে, আৰু মানুহৰ মাজত যি আছে—সেই সকলোৰে তুমি ৰজা।
Mantra 4
बृहती इव सूनवे रोदसी गिरो होता मनुष्यो न दक्षः । स्वर्वते सत्यशुष्माय पूर्वीर्वैश्वानराय नृतमाय यह्वीः ॥
বৃহৎ দুটা লোক যেন পুত্ৰলৈ, তেনেকৈ গীত-বাণী উথলি উঠে—অগ্নি হোতা, মানুহৰ দৰে দক্ষ, পূৰ্ণ সামৰ্থ্যবান। স্বৰলোকৰ অধিপতি, সত্য-শক্তিসম্পন্ন জনৰ বাবে, প্ৰাচীন মহৎ উচ্চাৰণসমূহ বৈশ্বানৰৰ দিশে—সৰ্বাধিক নৰোচিত নেতাৰ দিশে—প্ৰবাহিত হয়।
Mantra 5
दिवश्चित्ते बृहतो जातवेदो वैश्वानर प्र रिरिचे महित्वम् । राजा कृष्टीनामसि मानुषीणां युधा देवेभ्यो वरिवश्चकर्थ ॥
বৃহৎ স্বৰ্গৰো ওপৰে, হে জাতবেদ বৈশ্বানৰ, তোমাৰ মহিমা উপচি পৰিছে। তুমি মানৱ জনসমূহৰ ৰজা; যুদ্ধ-শক্তিৰে তুমি দেৱসকলৰ বাবে বিস্তৃত স্থান আৰু মুক্ত পথ কৰি দিলা।
Mantra 6
प्र नू महित्वं वृषभस्य वोचं यं पूरवो वृत्रहणं सचन्ते । वैश्वानरो दस्युमग्निर्जघन्वाँ अधूनोत्काष्ठा अव शम्बरं भेत् ॥
এতিয়া মই সেই বৃষভৰ মহিমা ঘোষণা কৰোঁ—যাক পূৰৱসকলে বৃত্ৰ-হন, বাধা-নাশক বুলি অনুসৰণ কৰে। বৈশ্বানৰ অগ্নিয়ে দস্যু-শক্তিক সংহাৰ কৰি, বাধাৰ কাঠামো কঁপাই ঢিলা কৰিলে আৰু শম্বৰক ভাঙি পেলালে।
Mantra 7
वैश्वानरो महिम्ना विश्वकृष्टिर्भरद्वाजेषु यजतो विभावा । शातवनेये शतिनीभिरग्निः पुरुणीथे जरते सूनृतावान् ॥
বৈশ্বানৰ, মহিমাৰে সকলো জনসমষ্টিৰ গঢ়োঁতা, ভৰদ্বাজসকলৰ মাজত পূজ্য, বিস্তৃত দীপ্তিমান। শত-লাভৰ বিজয়ত নিজৰ শতগুণ শক্তিসমূহেৰে অগ্নি বহু নীতিত স্থিতি লাভ কৰে, সত্য আৰু মঙ্গলময় বাক্যে সমৃদ্ধ হৈ।
Frequently Asked Questions
Vaiśvānara is Agni as the universal fire shared by all people—present in homes, in sacrifice, and as a cosmic power that holds communities together.
It means Agni is the central bond of settled life: the hearth and ritual fire around which order, unity, and right measure (ṛta) are established.
It can be recited during lighting a lamp or tending a sacred fire, with a simple ghee offering, to invoke clarity, inner strength, and harmony in the household or community.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.