Sukta 113

Mantra 1

इदं श्रेष्ठं ज्योतिषां ज्योतिरागाच्चित्रः प्रकेतो अजनिष्ट विभ्वा । यथा प्रसूता सवितुः सवायँ एवा रात्र्युषसे योनिमारैक् ॥

এইটো জ্যোতিসকলৰ ভিতৰত শ্ৰেষ্ঠ জ্যোতি আহিল; বিস্ময়ময়, স্পষ্ট-প্ৰজ্ঞ, মহাবিস্তাৰত জন্ম ল’লে। যেন সৱিতৃৰ প্ৰেৰণা-কাৰ্যৰ বাবে প্ৰসূতা, তেনেকৈ ৰাতিয়ে উষাক গৰ্ভস্থান এৰি দিলে।

Mantra 2

रुशद्वत्सा रुशती श्वेत्यागादारैगु कृष्णा सदनान्यस्याः । समानबन्धू अमृते अनूची द्यावा वर्णं चरत आमिनाने ॥

উজ্জ্বল বাছুৰসমূহেৰে দীপ্ত, নিজেও দীপ্ত, শ্বেত-উজ্জ্বলিনী আহিল; আৰু ক’লা অন্ধকাৰ তাইৰ আসনসমূহৰ পৰা আঁতৰি গ’ল। একে বন্ধনৰ অমৃত দুই ভগ্নী, অনুক্ৰমে গতি কৰি, ক্ষতি নকৰাকৈ নিজৰ বৰ্ণ পৰিভ্ৰমণ কৰে।

Mantra 3

समानो अध्वा स्वस्रोरनन्तस्तमन्यान्या चरतो देवशिष्टे । न मेथेते न तस्थतुः सुमेके नक्तोषासा समनसा विरूपे ॥

দুই ভগ্নীৰ—ৰাত্ৰি আৰু উষা—একেটা অনন্ত পথতে গমন কৰে; দেৱ-শাসনৰ অধীনত, তথাপি প্ৰত্যেকে নিজৰ নিজা ৰীতিত সেই একে পথত চলি যায়। সিহঁতে ন সংঘাত কৰে, ন একে ঠাইত থমকি থাকে; এক মনোবৃত্তিৰে, ৰূপে ভিন্ন হ’লেও, ৰাত্ৰি-উষা এক ইচ্ছাত সংযুক্ত হৈ আগবাঢ়ে।

Mantra 4

भास्वती नेत्री सूनृतानामचेति चित्रा वि दुरो न आवः । प्रार्प्या जगद्व्यु नो रायो अख्यदुषा अजीगर्भुवनानि विश्वा ॥

ভাস্বৰ, সৎ-বাণীৰ নেত্ৰী উষা প্ৰকাশিত হয়; আশ্চৰ্য্যময়ী, সি আমাৰ বাবে দুৱাৰসমূহ বিস্তাৰ কৰি মুকলি কৰিলে। জগতক স্পৰ্শ কৰি গতি দিয়া, সি আমাৰ বাবে ঐশ্বৰ্য-সমৃদ্ধিৰ প্ৰকাশ ঘটালে; উষাই সকলো ভুবনক জাগ্ৰত কৰিলে।

Mantra 5

जिह्मश्ये चरितवे मघोन्याभोगय इष्टये राय उ त्वम् । दभ्रं पश्यद्भ्य उर्विया विचक्ष उषा अजीगर्भुवनानि विश्वा ॥

বাঁকা আৰু সোজা—উভয়কে সঠিক গমনত চলাবলৈ, হে দানশীলা, তুমি ভোগ-সুখ আৰু কাম্য সমৃদ্ধি আনো। যিসকলে অলপ দেখে, সিহঁতক তুমি বিস্তৃত দৃষ্টি দিয়া; উষাই সকলো ভুবনক জাগ্ৰত কৰিলে।

Mantra 7

एषा दिवो दुहिता प्रत्यदर्शि व्युच्छन्ती युवतिः शुक्रवासाः । विश्वस्येशाना पार्थिवस्य वस्व उषो अद्येह सुभगे व्युच्छ ॥

এইয়া দ্যৌৰ দুহিতা আমাৰ সন্মুখে প্ৰকাশ পাইছে—উদীয়মানা, দীপ্ত বস্ত্ৰপৰা এক যুৱতী কন্যা। সমগ্ৰ পাৰ্থিৱ ধনৰ অধিষ্ঠাত্রী, হে উষা, সৌভাগ্যৱতী, আজি ইয়াত আমাৰ বাবে সম্পূৰ্ণতাৰে উদয় হওঁ।

Mantra 8

परायतीनामन्वेति पाथ आयतीनां प्रथमा शश्वतीनाम् । व्युच्छन्ती जीवमुदीरयन्त्युषा मृतं कं चन बोधयन्ती ॥

যিসকল গুচি যায়, সিহঁতৰ পথ অনুসৰণ কৰে; যিসকল আহে, সিহঁতৰ আগত সৰ্বপ্ৰথমে যায়—চিৰধাৰাবাহিক। উদীয়মানা উষা জীৱক উত্থাপন কৰে; কোনো মৃততাক একেবাৰে জগাই নোতুলে, কেৱল প্ৰাণশক্তিক উঠিবলৈ আহ্বান কৰে।

Mantra 9

उषो यदग्निं समिधे चकर्थ वि यदावश्चक्षसा सूर्यस्य । यन्मानुषान्यक्ष्यमाणाँ अजीगस्तद्देवेषु चकृषे भद्रमप्नः ॥

হে উষা, যেতিয়া তুমি অগ্নিক সমিধা কৰাই জ্বলাই দিয়া, যেতিয়া সূৰ্যৰ দৰ্শন-চক্ষু মেলি দিয়া, যেতিয়া হোম-কৰ্মৰ বাবে সাজু হোৱা মানুহক জাগ্ৰত কৰিলা—তেতিয়া তুমি দেৱলোকত কল্যাণকৰ কৰ্ম সম্পন্ন কৰা, শুভ সিদ্ধি লাভ কৰোৱা।

Mantra 10

कियात्या यत्समया भवाति या व्यूषुर्याश्च नूनं व्युच्छान् । अनु पूर्वाः कृपते वावशाना प्रदीध्याना जोषमन्याभिरेति ॥

তাইৰ ঋতুৰ পৰিমাপ কিমান—যিসকল উষা ইতিমধ্যে উদিত হৈছে আৰু যিসকল এতিয়া উদয় হ’বলৈ ধৰিছে? পূৰ্বৱৰ্তী উষাসকলৰ অনুগামী হৈ সা-আকুলে সিহঁতৰ সৈতে সুৰ মিলাই আগবাঢ়ে; দীপ্ত হৈ, অন্যাসকলৰ সৈতে আগলৈ যায়, দেবশক্তিসকলৰ আনন্দময় সন্মতি বিচাৰি।

Mantra 11

ईयुष्टे ये पूर्वतरामपश्यन्व्युच्छन्तीमुषसं मर्त्यासः । अस्माभिरू नु प्रतिचक्ष्याभूदो ते यन्ति ये अपरीषु पश्यान् ॥

যিসকল মৰ্ত্যই পূৰ্বৱৰ্তী উষাক উদয় হওঁতে দেখিছিল, সিহঁত গ’ল। এতিয়া উষা আমাৰ বাবে পুনৰ দৃশ্যমান হৈছে; কিন্তু যিসকল দেখা সত্ত্বেও দূৰ-দূৰতেই থাকে, সিহঁত আগলৈ পাৰ হৈ যায়।

Mantra 12

यावयद्द्वेषा ऋतपा ऋतेजाः सुम्नावरी सूनृता ईरयन्ती । सुमङ्गलीर्बिभ्रती देववीतिमिहाद्योषः श्रेष्ठतमा व्युच्छ ॥

দ্বেষ দূৰ কৰি, ঋতৰ ৰক্ষক আৰু ঋতজ (ঋতত জন্মা), কৃপাৰ আৱৰণসমূহ আনোঁতা, সি সত্যবাণীক গতি দিয়ে। শুভ-সামঞ্জস্য আৰু দেবপথ বহন কৰি, হে সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ উষা, আজি ইয়াত উদয় হওঁক।

Mantra 13

शश्वत्पुरोषा व्युवास देव्यथो अद्येदं व्यावो मघोनी । अथो व्युच्छादुत्तराँ अनु द्यूनजरामृता चरति स्वधाभिः ॥

চিৰকালৰ পৰা দেবী উষা প্ৰকাশিত হৈ আহিছে; আৰু আজিো, হে মঘোনী (দানশীলা), তুমি এই জগতখন উন্মোচন কৰিলা। আৰু উষা উদিত হোৱাৰ পাছত, সি পৰৱৰ্তী দিনসমূহৰ অনুক্ৰমে আগবাঢ়ে—অজৰা, অমৃতা—নিজ স্বধা-শক্তিৰ দ্বাৰা।

Mantra 14

व्यञ्जिभिर्दिव आतास्वद्यौदप कृष्णां निर्णिजं देव्यावः । प्रबोधयन्त्यरुणेभिरश्वैरोषा याति सुयुजा रथेन ॥

নিজ উজ্জ্বল অলংকাৰসমূহেৰে স্বৰ্গৰ নিবাসস্থানৰ পৰা উষা দীপ্ত হৈ উঠে; দেবীয়ে কৃষ্ণ আৱৰণখন আঁতৰাই পেলালে। ৰঙা ঘোঁৰাসমূহেৰে সকলোকে জাগ্ৰত কৰি, সু-যুজা ৰথেৰে উষা আগবাঢ়ি আহে।

Mantra 15

आवहन्ती पोष्या वार्याणि चित्रं केतुं कृणुते चेकिताना । ईयुषीणामुपमा शश्वतीनां विभातीनां प्रथमोषा व्यश्वैत् ॥

পোষণসমূহ আৰু কাম্য সমৃদ্ধিসমূহ বহন কৰি, সি এক আশ্চৰ্য জ্যোতি-ধ্বজা গঢ়ে—সচেতন, বিচক্ষণ। যিসকল উষা আহিছে আৰু আহিব, সেই সকলো দীপ্তিমতীৰ বাবে এক চিৰন্তন উপমা হৈ, প্ৰথম উষাই প্ৰকাশিত হ’ল।

Mantra 16

उदीर्ध्वं जीवो असुर्न आगादप प्रागात्तम आ ज्योतिरेति । आरैक्पन्थां यातवे सूर्यायागन्म यत्र प्रतिरन्त आयुः ॥

আমাৰ জীৱন-শ্বাস উৰ্ধ্বমুখে উঠি আহিল; অন্ধকাৰ আগলৈ সৰি গ’ল, আৰু জ্যোতি আহে। সূৰ্যৰ গমনাৰ্থে পথ মুকলি হ’ল; আমি সেই স্থানত উপনীত হ’লোঁ, য’ত আয়ু স্থিৰ থাকে আৰু বৃদ্ধি পায়।

Mantra 17

स्यूमना वाच उदियर्ति वह्निः स्तवानो रेभ उषसो विभातीः । अद्या तदुच्छ गृणते मघोन्यस्मे आयुर्नि दिदीहि प्रजावत् ॥

প্ৰেৰিত বাক্যৰ পূৰ্ণতাৰে ইচ্ছাৰ অগ্নি উৰ্ধ্বলৈ উঠি যায়, স্তোত্ৰে দীপ্তিমান উষাসকলক প্ৰশংসা কৰে। আজিো, হে মঘোনি (দানশীলা), গায়কজনৰ বাবে উদ্ভাসিত হওঁক; আমাৰ ভিতৰত প্ৰজাৱন্ত আয়ু দৃঢ় কৰি স্থাপন কৰা।

Mantra 18

या गोमतीरुषसः सर्ववीरा व्युच्छन्ति दाशुषे मर्त्याय । वायोरिव सूनृतानामुदर्के ता अश्वदा अश्नवत्सोमसुत्वा ॥

যি গো-মতী উষাসসকল, সৰ্ববীৰা—ৰশ্মিত সমৃদ্ধ আৰু বীৰশক্তিৰে পূৰ্ণ—দানশীল মৰ্ত্যৰ বাবে উদ্ভাসিত হয়; বায়ুৰ দৰে সুনৃতাৰ বিস্তৃত উচ্চাৰণ উত্থিত স্ৰোতত যিদৰে বয়, তেনেদৰে—সোমসুতি (সোম-নিষ্পেষণ) দ্বাৰা সি সেই অশ্বদা (দ্ৰুত-শক্তিদায়িনী) উষাসসকলক লাভ কৰক।

Mantra 19

माता देवानामदितेरनीकं यज्ञस्य केतुर्बृहती वि भाहि । प्रशस्तिकृद्ब्रह्मणे नो व्युच्छा नो जने जनय विश्ववारे ॥

দেৱতাসকলৰ মাতৃ, অদিতিৰ মুখমণ্ডল, যজ্ঞৰ কেতু—হে বৃহতী, উজ্জ্বলকৈ প্ৰকাশ পোৱা। আমাৰ ব্ৰহ্ম (পবিত্ৰ স্তোত্ৰ)-ৰ বাবে প্ৰশস্তি-কৰ্তা হৈ, আমাৰ বাবে উদয় হোৱা; হে বিশ্ববাৰে, আমাৰ জনসমাজত সকলো কাম্য সম্পদৰ পূৰ্ণতা জন্ম দিয়া।

Mantra 20

यच्चित्रमप्न उषसो वहन्तीजानाय शशमानाय भद्रम् । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥

উষাসকল যি আশ্চৰ্য সিদ্ধি/পূৰ্ণতা উপাসক—যি চেষ্টা কৰে—তাৰ বাবে মঙ্গলৰূপে বহন কৰে, সেইটো আমাৰ বাবে মিত্ৰ আৰু বৰুণ বৃদ্ধি কৰক; আৰু অদিতি, সিন্ধু, পৃথিৱী আৰু দ্যৌ (আকাশ)ো।