Sarga 82

Verse 1

श्रुत्वातुभीमनिर्ह्रादंशक्राशनिसमस्वनम् ।वीक्षमाणादिशस्सर्वादुद्रुवुर्वानरर्षभा: ।।।।

ইন্দ্ৰৰ বজ্ৰসদৃশ ভয়ংকৰ গর্জন শুনি, সকলো দিশলৈ চাই চাই বানৰশ্ৰেষ্ঠসকলে দৌৰি পলাই গ’ল।

Verse 2

तानुवाचततःसर्वान्हनुमान् मारुतात्मजः ।विषण्णवदनान्दीनांस्त्रस्तान्विद्रवतःपृथक् ।।।।

তাৰ পাছত মাৰুতাত্মজ হনুমানে সকলোকে সম্বোধন কৰিলে—যিসকলৰ মুখ বিষণ্ণ, দীন আৰু ভীত; যিসকল পৃথক পৃথক দিশলৈ ছিটকি পলাই গৈছিল।

Verse 3

कस्माद्विषण्णवदनाविद्रवध्वंप्लवङ्गमाः ।त्यक्तयुद्धसमुत्साहाश्शूरत्वंक्वनुवोगतम् ।।।।

“হে প্লৱঙ্গমসকল, বিষণ্ণ মুখে কিয় পলাইছা, যুদ্ধৰ উদ্যম ত্যাগ কৰি? তোমালোকৰ বীৰত্ব ক’লৈ গ’ল?”

Verse 4

पृष्ठतोऽनुव्रजध्वंमामग्रतोयन्तमाहवे ।शूरैरनिजनोपेतैरयुक्तंहिनिवर्तितुम् ।।।।

“মই আহৱত আগলৈ যাম; তোমালোক মোৰ পিছে পিছে আহা। একা নহোৱা বীৰসকলৰ বাবে উভতি যোৱা শোভা নাপায়।”

Verse 5

एवमुक्तास्सुसङ्क्रुद्धावायुपुत्रेणधीमता ।शैलशृङ्गान् द्रुमांश्चवजगृहुर्हृष्टमानसाः ।।।।

বুদ্ধিমান বায়ুপুত্ৰৰ এই বাক্য শুনি বানৰসকল তীব্ৰ ক্ৰোধে জ্বলি উঠিল; আনন্দিতচিত্তে তেওঁলোকে পৰ্বতৰ শৃঙ্গ আৰু গছ-দ্ৰুম অস্ত্ৰৰূপে ধৰি ল’লে।

Verse 6

अभिपेतुश्चगर्जन्तोराक्षसान्वानरर्षभाः ।परिवार्यहनूमन्तमन्वयुश्चमहाहवे ।।।।

গৰ্জন কৰি বানৰশ্ৰেষ্ঠসকলে ৰাক্ষসসকলৰ ওপৰত ঝাঁপ দি পৰিল; হনুমানক চাৰিওফালে ঘেৰি মহাহৱত তেওঁলোক তেওঁৰ পিছে পিছে গ’ল।

Verse 7

स तैर्वानरमुख्यैश्चहनुमान्सर्वतोवृतः ।हुताशनइवार्चिष्मानदहच्छत्रुवाहिनीम् ।।।।

বানৰমুখ্যসকলৰ দ্বাৰা চাৰিওফালে বেষ্টিত হনুমান হুতাশনৰ দৰে দীপ্তিমান হৈ শত্ৰুবাহিনী দহি পেলালে।

Verse 8

स राक्षसानांकदनंचकारसुमहाकपिः ।वृतोवानरसैन्येनकालान्तकयोमोपमः ।।।।

সেই মহাকপিয়ে ৰাক্ষসসকলৰ মাজত ভয়ংকৰ সংহাৰ ঘটালে; বানৰসেনাৰে বেষ্টিত হৈ তেওঁ কালান্তক যমৰ সদৃশ দেখা দিল।

Verse 9

स तुकोपेनचाविष्टःशोकेन च महाकपिः ।हनूमान्रावणिरथेमहतींपातयच्छिलाम् ।।।।

ক্ৰোধ আৰু শোকে আৱিষ্ট মহাকপি হনুমানে ৰাৱণপুত্ৰৰ ৰথৰ ওপৰত এক বিশাল শিলা প্ৰচণ্ড বেগেৰে নিক্ষেপ কৰি পেলালে।

Verse 10

तामापतन्तींदृष्टवैवरथस्सारथिनातदा ।विधेयाश्वसमायुक्तोविदूरमपवाहितः ।।।।

সেই (শিলা/অস্ত্ৰ) ধাৱি আহি থকা দেখি, বিধেয় অশ্বযুক্ত ৰথখন সাৰথিয়ে তৎক্ষণাৎ দূৰলৈ হঁকাই নিলে।

Verse 11

तमिन्द्रजितमप्राप्यरथस्थंसहसारथिम् ।विवेशधरणींभित्त्वासाशिलाव्यर्थमुद्यता ।।।।

সেই শিলাখণ্ডটি প্ৰবল বেগে নিক্ষিপ্ত হ’লেও, সাৰথিসহ ৰথস্থ ইন্দ্ৰজিতক প্ৰাপ্য নোহোৱাকৈ; ধৰণী ভেদ কৰি, ব্যৰ্থ উদ্যমে ভূমিৰ ভিতৰত লীন হৈ গ’ল।

Verse 12

पतितायांशिलायांतुव्यथितारक्षसांचमूः ।निपतन्त्या च शिलयाराक्षसामथिताभृशम् ।।।।

শিলা পতিত হোৱাত ৰাক্ষসসকলৰ চামু ব্যথিত হৈ উঠিল; আৰু পতনশীল শিলাৰ আঘাতে বহু ৰাক্ষস ভীষণভাৱে চূর্ণ-বিচূর্ণ হ’ল।

Verse 13

तमभ्यधावन् शतशोनदन्तःकाननौकसः ।तेद्रुमांश्चमहाकायागिरिशृङ्गाणिचोद्यताः ।।।।

তাৰ পাছত মহাকায় বনবাসী বানৰ যোদ্ধাসকল শতশঃ গর্জন কৰি তেওঁলোকৰ ওপৰত ধাৱমান হ’ল; তেওঁলোকে দ্ৰুম আৰু গিৰিশৃঙ্গসমূহকো অস্ত্ৰৰূপে উঠাই ল’লে।

Verse 14

क्षिपनीन्द्रजितंसङ्ख्येवानराभीमविक्रमाः ।वृक्षशैलमहावर्षंविसृजन्तःप्लवङ्गमाः ।।।।शत्रूणांकदनंचक्रुर्नेदुश्चविविधैस्स्वनैः ।

ৰণমধ্যত ভীমবিক্ৰম বানৰসকলে ইন্দ্ৰজিতৰ ওপৰত আঘাত হানিলে; প্লৱংগ যোদ্ধাসকলে বৃক্ষ আৰু শিলাৰ মহাবৃষ্টি বৰষাই শত্রুসেনাৰ কদন কৰিলে আৰু নানা প্ৰকাৰ নাদে গর্জন তুলিলে।

Verse 15

वानरैसैर्महाभीमैर्घोररूपानिशाचराः ।।।।वीर्यादभिहतावृक्षैर्व्यचेष्टन्तरणक्षितौ ।

সেই মহাভীষণ বানৰযোদ্ধাসকলে বৃক্ষদ্বাৰা প্ৰহাৰ কৰাত, ঘোৰৰূপ নিশাচৰ ৰাক্ষসসকল বীৰ্যবলে আঘাতপ্ৰাপ্ত হৈ ৰণক্ষেত্ৰত ছটফটাই পৰি গ’ল।

Verse 16

स्वसैन्यमभिवीक्ष्याथवानरार्दितमिन्द्रजित् ।।।।प्रगृहीतायुधःक्रुद्धःपरानभिमुखोययौ ।

নিজৰ সেনা বানৰসকলে পীড়িত কৰা দেখি ইন্দ্ৰজিত ক্ৰুদ্ধ হ’ল; হাতত অস্ত্ৰ ধৰি সোজাকৈ শত্রুমুখে আগবাঢ়িল।

Verse 17

सःशरौघानवसृजन्स्वसैन्येनाभिसम्वृतः ।।।।जघानकपिशार्दूलान्सुबहून्दृष्टविक्रमः ।

নিজৰ সেনাৰে আৱৃত হৈ, পৰাক্ৰমে প্ৰমাণিত সেই যোদ্ধাই শৰবৃষ্টি নিক্ষেপ কৰিলে আৰু বানৰসেনাৰ ব্যাঘ্ৰসম বীৰ কপিসকলৰ বহুজনক নিধন কৰিলে।

Verse 18

शूलैःरशनिभिःखङ्गै: पट्टसै: कूटमुद्गरैः ।।।।तेचाप्यनुचरास्तस्यवानरान्जघ्नुराहवे ।

শূল, বজ্ৰসদৃশ অস্ত্ৰ, খড়্গ, পৰশু আৰু ভাৰী কূটমুদ্গৰেৰে তাৰ অনুচৰসকলেও ৰণক্ষেত্ৰত বানৰসকলক আঘাত কৰি নিধন কৰিলে।

Verse 19

स्कन्धविटपैश्शालैश्शिलाभिश्चमहाबलः ।।।।हनूमान्कदनंचक्रेरक्षसांभीमकर्मणाम् ।

মহাবলী হনুমানে স্কন্ধসদৃশ বৃহৎ গছৰ তনা-ডাল আৰু শিলা-পাথৰেৰে ভীমকৰ্মা ৰাক্ষসসকলৰ মাজত ভয়ংকৰ সংহাৰ ঘটালে।

Verse 20

सनिवार्यपरानीकमब्रवीत्तान्वनौकसः ।।।।हनूमान् सन्निवर्तध्वं न नस्साध्यमिदंबलम् ।

শত্ৰুসেনা ৰোধ কৰি হনুমানে বনবাসীসকলক ক’লে: “উভতি যাওঁ; এই মুহূর্তত এই বাহিনী আমাৰ দ্বাৰা জয়যোগ্য নহয়।”

Verse 21

त्यक्त्वाप्राणान्विवेष्टन्तोरामप्रियचिकीर्षवः ।।।।यन्निमित्तंहियुध्यामोहतासाजनकात्मजा ।

“ৰামৰ প্ৰিয় কাৰ্য সাধিবলৈ আমি প্ৰাণো ত্যাগ কৰিবলৈ সাজু; কিন্তু যাৰ নিমিত্তে আমি যুদ্ধ কৰোঁ—জনকৰ কন্যা—সেইজনী নিহত হৈছে।”

Verse 22

इममर्थंहिविज्ञाप्यरामंसुग्रीवमेव च ।।।।तौयत्प्रतिविधास्येतेतत्करिष्यामहेवयम् ।

এই বিষয়টো শ্ৰীৰামক আৰু সুগ্ৰীৱকো জনাই, সেই দুয়োজনে প্ৰত্যুত্তৰ স্বৰূপে যি সিদ্ধান্ত ল’ব, আমি ঠিক সেইদৰেই কৰিম।

Verse 23

त्युक्त्वावानरश्रेष्ठोवारयन्सर्ववानरान् ।।।।शनैश्शनैरसन्त्रस्तस्सबलस्सन्यवर्तत ।

এনেদৰে কৈ বানৰশ্ৰেষ্ঠই সকলো বানৰক বাধা দিলে; নিৰ্ভয়ে নিজৰ বাহিনীসহ ধীৰে ধীৰে পিছুৱাই গ’ল।

Verse 24

ततःप्रेक्ष्यहनूमन्तंव्रजन्तंयत्रराघवः ।।।।स होतुकामोदुष्टात्मागतश्चैत्यंनिकुम्भिलाम् ।

তাৰ পাছত ৰাঘৱৰ ওচৰলৈ যোৱা হনুমন্তক দেখি, হোম কৰিবলৈ ইচ্ছুক সেই দুষ্টচিত্ত নিকুম্ভিলাৰ চৈত্যস্থানলৈ গ’ল।

Verse 25

निकुम्भिलामधिष्ठायपावकंजुहवेन्द्रजित् ।।।।यज्ञभूम्यांततोगत्वापावकस्तेनरक्षसा ।हूयमानःप्रजज्वालमांसशोणितभुक्तदा ।।।।

নিকুম্ভিলালৈ গৈ ইন্দ্ৰজিতে অগ্নিত আহুতি অৰ্পণ কৰিলে। তাৰ পাছত যজ্ঞভূমিত গৈ, সেই ৰাক্ষসে মাংস আৰু ৰক্তেৰে পোষিত কৰা অগ্নি আহুতি পৰাৰ লগে লগে প্ৰজ্বলিত হৈ উঠিল।

Verse 26

निकुम्भिलामधिष्ठायपावकंजुहवेन्द्रजित् ।।6.82.25।।यज्ञभूम्यांततोगत्वापावकस्तेनरक्षसा ।हूयमानःप्रजज्वालमांसशोणितभुक्तदा ।।6.82.26।।

নিকুম্ভিলালৈ গৈ ইন্দ্ৰজিতে অগ্নিত আহুতি অৰ্পণ কৰিলে। তাৰ পাছত যজ্ঞভূমিত গৈ, সেই ৰাক্ষসে মাংস আৰু ৰক্তেৰে পোষিত কৰা অগ্নি আহুতি পৰাৰ লগে লগে প্ৰজ্বলিত হৈ উঠিল।

Verse 27

सोऽर्चिःपिनद्धोददृशेहोमशोणिततर्पितः ।सन्ध्यागतइवादित्यःसुतीव्रोऽग्नि: समुत्थितः ।।।।

হোমত অৰ্পিত ৰক্তেৰে তৃপ্ত অগ্নিৰ শিখা ঘন আৰু ফুলা-ফুলা যেন দেখা গ’ল; অতি তীব্ৰ দীপ্তিৰে উঠা সেই অগ্নি সন্ধ্যাকালৰ সূৰ্যৰ দৰে প্ৰতীয়মান হ’ল।

Verse 28

अथेन्द्रजिद्राक्षभूतयेतुजुहावहव्यंविधिनाविधानवित् ।दृष्टवाव्यतिष्ठन्त च राक्षसास्तेमहासमूहेषुसमानयज्ञाः ।।।।

তেতিয়া বিধি-বিধানত নিপুণ ইন্দ্ৰজিতে শাস্ত্ৰোক্ত নিয়ম অনুসাৰে অগ্নিত হব্য আহুতি দিলে; আৰু মহাসমূহত একত্ৰিত, যজ্ঞক্ৰমত সমানভাৱে অৱস্থিত ৰাক্ষসসকলে সেই দৃশ্য চাই থিয় হৈ ৰ’ল।