Shloka 4
मारीचवधः — The Slaying of Maricha
Golden Deer Deception
तं स्म पश्यति रूपेण द्योतमानमिवाग्रतः।।।।अवेक्ष्यावेक्ष्य धावन्तं धनुष्पाणिर्महावने।अतिवृत्तमिषोः पाताल्लोभयानं कदाचन।।।।शङ्कितन्तु समुद्भ्रान्तमुत्पतन्तमिवाम्बरे।दृश्यमानमदृश्यं च वनोद्देशेषु केषुचित्।।।।छिन्नाभ्रैरिव संवीतं शारदं चन्द्रमण्डलम्।
taṃ sma paśyati rūpeṇa dyotamānam ivāgrataḥ |
avekṣyāvekṣya dhāvantaṃ dhanuṣpāṇir mahāvane |
ativṛttam iṣoḥ pātāl lobhayānaṃ kadācana ||
śaṅkitaṃ tu samudbhrāntam utpatantam ivāmbare |
dṛśyamānam adṛśyaṃ ca vanoddeśeṣu keṣucit ||
chinnābhrair iva saṃvītaṃ śāradaṃ candramaṇḍalam ||
ধনু হাতত লৈ মহাবনত ধাৱমান ৰামে আগত দীপ্তিমান সেই ৰূপটো দেখি থাকিল। বাৰে বাৰে চাই থাকোঁতে সি কেতিয়াবা বাণৰ পহঁচৰ বাহিৰলৈ সৰি গৈছিল, কেতিয়াবা লোভ জগাই আগলৈ টানি লৈ গৈছিল। শঙ্কিত আৰু উদ্ভ্ৰান্ত হৈ সি যেন আকাশলৈ জঁপিয়াই উঠা বস্তুৰ দৰে লাগিছিল; বনাঞ্চলৰ কিছুমান ঠাইত দেখা দি পুনৰ অদৃশ্য হৈ পৰিছিল। সি যেন ছিন্ন মেঘে ঢাকি-উন্মোচি থকা শৰৎকালৰ চন্দ্ৰমণ্ডল।
After killing the demon in the figure of a deer and hearing his voice, Rama was overtaken by intense fear born of despair.
FAQs
The imagery teaches discernment (viveka): what dazzles the senses can be unstable and misleading. Dharma requires steady judgment, not being pulled by mere appearances.
Rāma continues the chase; the deer repeatedly appears and disappears, deliberately keeping him at a distance.
Rāma’s perseverance, alongside the cautionary theme that even perseverance must be guided by discrimination.