Shloka 36
अव्यक्त-गुण-पुरुषविवेकः | Avyakta, Guṇas, and Discrimination of Puruṣa
एवं द्वन्द्चान्यथैतानि समावर्तन्ति नित्यश: । ममैवैतानि जायन्ते धावन्ते तानि मामिति
evaṁ dvandvān yathaitāni samāvartanti nityaśaḥ | mamaivaitāni jāyante dhāvante tāni mām iti ||
এইদৰে সুখ-দুখ আদি দ্বন্দ্ব স্বভাৱবলে নিত্য নিত্য ঘূৰি ঘূৰি আহে; কিন্তু অজ্ঞতাবশ জীৱে ভাবে—‘এইবোৰ মোৰ বাবেই জন্মে, এইবোৰেই মোৰ ওপৰত ধাৱা কৰে।’ নিজৰ বুলি ধৰি সি ব্যাকুল হয় আৰু ৰক্ষা পাবলৈ ছটফটায়। প্ৰকৃততে প্ৰকৃতিৰ সৈতে যুক্ত পুৰুষেই মোহত এনে কল্পনা গঢ়ে—‘মই দেৱলোকলৈ গৈ মোৰ সকলো কৰ্মফল ভোগ কৰিম’ অথবা ‘পূৰ্বজন্মৰ শుభাশুভ কৰ্মৰ প্ৰকাশিত ফল মই ইয়াতেই ভোগ কৰিম’ বুলি।
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
Dualities like pleasure and pain recur naturally; suffering intensifies when the self appropriates them as ‘happening to me.’ This egoic misreading, rooted in ignorance and identification with Prakṛti, fuels anxiety about escaping experiences and about enjoying or fearing karmic results.
Vasiṣṭha instructs a kingly listener (addressed as ‘Nareśvara’) in a reflective, philosophical discourse. He explains how the embodied person misconstrues recurring life-experiences as personal attacks and spins expectations about heavenly enjoyment and karmic fruition, thereby remaining bound to distress.