Shloka 16
Gaṇānāṃ Vṛttiḥ — On the Sustenance and Cohesion of Assemblies
Gaṇa-nīti
जो सामूहिक बल और पुरुषार्थसे सम्पन्न हैं, उन्हें अनायास ही सब प्रकारके अभीष्ट पदार्थोंकी प्राप्ति हो जाती है। संघबद्ध होकर जीवन-निर्वाह करनेवाले लोगोंके साथ संघसे बाहरके लोग भी मैत्री स्थापित करते हैं ।।
bhīṣma uvāca | jñānavṛddhāḥ praśaṃsanti śuśrūṣantaḥ parasparam | vinivṛttābhisandhānāḥ sukham edhanti sarvaśaḥ ||
ভীষ্ম ক’লে— জ্ঞানবৃদ্ধ আৰু অভিজ্ঞ লোকসকলে এনে লোকক প্ৰশংসা কৰে—যিসকলে পৰস্পৰে সেৱা কৰে, প্ৰতাৰণাৰ কুটচালৰ পৰা মুক্ত থাকে, আৰু সকলো দিশতে সুখে সমৃদ্ধ হয়। যিসকলৰ মাজত সামূহিক বল আৰু পুৰুষাৰ্থ থাকে, তেওঁলোকে অনায়াসে অভীষ্ট বস্তু লাভ কৰে। সংঘবদ্ধভাৱে জীৱন-নিৰ্বাহ কৰা লোকৰ সৈতে সংঘৰ বাহিৰৰ লোকেও মৈত্ৰী স্থাপন কৰে। য’ত পৰস্পৰ সেৱা আৰু বিশ্বাস থাকে, সন্দেহৰ স্থান নাথাকে, তাত স্থিতি, আস্থা আৰু কল্যাণ স্বাভাৱিকভাৱে লাভ হয়।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A community flourishes when its members serve one another and abandon deceitful intentions; wise elders praise such mutual trust as the basis of stable prosperity.
In the Shanti Parva, Bhishma instructs on righteous governance and social well-being; here he highlights how collective life grounded in mutual service and freedom from intrigue leads to happiness and growth.