Droṇa’s Withdrawal, Death, and the Kaurava Rout (द्रोणनिधन-प्रसङ्गः)
व्यदीपयंस्ते ध्वजिनी प्रदीप्तां तथा बलं॑ पाण्डवेयाभिगुप्तम् । दोनों ही सेनाओंके अन्यान्य पैदल सैनिक हाथोंमें प्रदीप धारण किये दोनों ही सेनाओंके भीतर विचरण करने लगे। सारी सेनाओंके पैदलसमूह हाथी, रथ और अश्वसमूहोंके साथ मिलकर आपकी सेनाको तथा पाण्डवोंद्वारा सुरक्षित वाहिनीको भी अत्यन्त प्रकाशित करने लगे
sañjaya uvāca |
vyadīpayaṃs te dhvajinī pradīptāṃ tathā balaṃ pāṇḍaveyābhiguptam |
সঞ্জয়ে ক’লে—তেওঁলোকে হাতে প্ৰদীপ লৈ দুয়োটা সেনাৰ ভিতৰত বিচৰণ কৰি তোমাৰ জ্বলন্ত ধ্বজিনী আৰু পাণ্ডৱপুত্ৰসকলে ৰক্ষা কৰা ব’লকো আলোকিত কৰিলে। পদাতিকদল হাতী, ৰথ আৰু অশ্বসমূহৰ সৈতে মিলি সমগ্ৰ সেনাক স্পষ্ট কৰি তুলিলে; ফলত তোমাৰ বাহিনী আৰু পাণ্ডৱ-ৰক্ষিত বিভাগ—দুয়োটাই সম্পূৰ্ণ দৃষ্টিগোচৰ হ’ল।
संजय उवाच
Even in the extremity of war, disciplined awareness—‘illumination’ and clear recognition—remains essential; the passage also highlights the moral tension of a righteous order being used within an unrighteous, kin-slaying conflict.
During a night or low-visibility phase of battle, foot-soldiers move through both camps carrying lamps/torches, lighting up the Kaurava host and the Pāṇḍava-protected force so troops, formations, and vehicles (elephants, chariots, horses) can be seen clearly.