Chatra–Upānah Dāna: Origin Narrative
Jamadagni–Reṇukā–Sūrya Saṃvāda
धुन्धुमार उवाच अकृतज्ञस्तु मित्राणां शूद्रायां च प्रजायतु । एक: सम्पन्नमश्चातु यस्ते हरति पुष्करम्
dhundhumāra uvāca | akṛtajñas tu mitrāṇāṁ śūdrāyāṁ ca prajāyatu | ekaḥ sampannam aśnātu yaḥ te harati puṣkaram ||
ধুন্ধুমাৰ ক’লে—যিয়ে তোমাৰ পদ্ম হৰণ কৰিছে, সি যেন বন্ধুসমূহৰ উপকাৰ নমানা কৃতঘ্ন হয়; শূদ্ৰ বৰ্ণৰ নাৰীৰ গৰ্ভে সন্তান উৎপন্ন কৰে; আৰু সমৃদ্ধ হ’লেও একাই সুস্বাদু অন্ন ভোজন কৰে।
धुन्धुमार उवाच
The verse frames theft and betrayal as moral failures that lead to painful consequences: ingratitude toward benefactors, socially censured conduct, and lonely self-indulgence even amid prosperity—suggesting that adharma isolates and degrades a person.
Dhundhumāra pronounces a curse upon the person who stole “your lotus,” specifying misfortunes and moral degradations as the thief’s karmic recompense.