Shloka 72
वेधा: स्वाड्रोडजित: कृष्णो दृढ: सड्कर्षणो<च्युत: । वरुणो वारुणो वृक्ष: पुष्कराक्षो महामना:
vedhāḥ svāḍro 'jitaḥ kṛṣṇo dṛḍhaḥ saṅkarṣaṇo 'cyutaḥ | varuṇo vāruṇo vṛkṣaḥ puṣkarākṣo mahāmanāḥ ||
ভীষ্মে ক’লে—তেওঁ বেধা, বিধাতা; স্বাড্ৰ—স্বয়ংসহায়; অজিত—অজেয়; কৃষ্ণ—শ্যামসুন্দর; দৃঢ়—অচল; সংকর্ষণ—প্ৰলয়ত সকলোকে একেলগে টানি লোৱা; আৰু অচ্যুত—যি কেতিয়াও চ্যুত নহয়। তেওঁ বৰুণ—জলৰ অধিপতি; বাৰুণ—বৰুণজাত; বৃক্ষ—পবিত্ৰ বৃক্ষস্বৰূপ; পুষ্কৰাক্ষ—পদ্মনয়ন; আৰু মহামনা—মহৎ সংকল্পশক্তিসম্পন্ন।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches contemplative devotion through divine epithets: the Supreme is portrayed as unconquerable, unwavering, and infallible, governing creation and dissolution while sustaining cosmic order. Remembering these names frames ethical life as alignment with a stable, righteous cosmic principle (ṛta/dharma).
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and praises the Supreme through a sequence of names and attributes. This verse continues that litany, identifying the Lord with cosmic functions (ordination, dissolution), divine guardianship (Varuṇa), and auspicious iconography (lotus eyes, sacred tree).