Shloka 2
Sagarapratijñāpālana (Fulfilment of Sagara’s Vow) — Keśinī-vivāha and Royal Return
Devanagari script
ततो विदर्भराट् तस्मै स्वसुतां प्रीतिपूर्वकम् / केशिन्याख्यामनुपमामनुरूपां न्यवेदयत्
Transliteration
tato vidarbharāṭ tasmai svasutāṃ prītipūrvakam / keśinyākhyāmanupamāmanurūpāṃ nyavedayat
Translation
তেতিয়া বিদর্ভৰাজে প্ৰীতিপূৰ্বক তেওঁক নিজৰ কন্যা—কেশিনী নামৰ, অনুপমা আৰু উপযুক্তা—সমৰ্পণ কৰিলে।
Word by Word
tataḥthen, thereafter
tataḥ:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
FormAvyaya (अव्यय), adverb (क्रियाविशेषण)
vidarbha-rāṭthe king of Vidarbha
vidarbha-rāṭ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvidarbha + rājan (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); tatpuruṣa: ‘Vidarbhasya rājā’
tasmaito him
tasmai:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुं), Dative (चतुर्थी/4), Singular (एकवचन)
sva-sutāmhis own daughter
sva-sutām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsva + sutā (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन); karmadhāraya: ‘svā eva sutā’
prīti-pūrvakamwith affection, lovingly
prīti-pūrvakam:
Hetu (हेतु)
TypeIndeclinable
Rootprīti + pūrvaka (प्रातिपदिक)
FormAvyayībhāva (अव्ययीभाव) used adverbially (क्रियाविशेषण)
keśinī-ākhyāmnamed Keśinī
keśinī-ākhyām:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootkeśinī + ākhyā (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन); tatpuruṣa: ‘keśinī iti ākhyā yasyāḥ’ (named Keśinī)
anupamāmincomparable
anupamām:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootanupama (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन)
anurūpāmsuitable, fitting
anurūpām:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootanurūpa (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन)
nyavedayatpresented, offered, made known
nyavedayat:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootni + √vid (विद्)
FormImperfect (लङ्), Parasmaipada (परस्मैपद), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन); causative sense ‘to make known/present’