Adhyaya 192
Chapter 192: चतुर्दशीव्रतानि (Vows of the Fourteenth Lunar Day)
অগ্নিয়ে চতুৰ্দশী-ব্ৰতৰ উপদেশ আৰম্ভ কৰি কয় যে চতুৰ্দশী পালন ভুক্তি-মুক্তিদায়ক; বিশেষকৈ কাৰ্ত্তিক মাহত উপবাসসহ শিৱপূজা অতি ফলদায়ক। তাৰ পিছত বিভিন্ন বিধান উল্লেখ কৰে—(১) শিৱ-চতুৰ্দশী: নিৰ্দিষ্ট তিথি-যোগত কৰিলে আয়ু, ধন আৰু ভোগ লাভ হয়; (২) ফল-চতুৰ্দশী (দ্বাদশী/চতুৰ্দশী): ফলাহাৰ, মদ্যত্যাগ আৰু দানত ফল দিয়া; (৩) উভয়-চতুৰ্দশী: শুক্ল আৰু কৃষ্ণ দুয়ো পক্ষত চতুৰ্দশী (আৰু অষ্টমী) দিন শম্ভুৰ উপবাস-পূজা, স্বৰ্গপ্ৰদ। লগতে কৃষ্ণ অষ্টমী আৰু কৃষ্ণ চতুৰ্দশীত নক্তব্ৰত (ৰাতিৰ আহাৰ) পালন কৰিলে লৌকিক সুখ আৰু শুভ পৰলোকগতি লাভ হয়। তাৰ পাছত বিধি: কাৰ্ত্তিক কৃষ্ণ চতুৰ্দশীত স্নান, ধ্বজা-আকৃতি দণ্ডসহ ইন্দ্ৰপূজা, আৰু শুক্ল চতুৰ্দশীত অনন্তব্ৰত—দৰ্ভবিন্যাস আৰু জলকলশসহ হৰিক ‘অনন্ত’ ৰূপে পূজা, চাউলগুঁড়িৰ পূপ নিবেদন কৰি আধা ব্ৰাহ্মণক দান; নদী-সঙ্গমত হৰিকথা পাঠ কৰি, অভিমন্ত্রিত সূতা হাত/গলাত বাঁধা—সমৃদ্ধি আৰু সুখৰ বাবে।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.
Frequently Asked Questions
Agni defines it as bhukti-mukti-pradāyaka: properly observed Caturdaśī worship and fasting can yield worldly enjoyments (prosperity, longevity, happiness) and spiritual uplift culminating in liberation.
Worship Hari as Ananta on Śukla Caturdaśī using a darbha arrangement and a water-vessel, prepare a rice-flour pūpa (half offered to a brāhmaṇa), perform Hari-kathā at a river-confluence, and tie a mantra-consecrated thread on the hand or neck.