Adhyaya 91

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये अभिषेकादिकथनं नाम नवतितमो ऽध्यायः अथैकनवतितमो ऽध्यायः विविधमन्त्रादिकथनं ईश्वर उवाच अभिषिक्तः शिवं विष्णुं पूजयेद्भास्करादिकान् शङ्खभेर्यादिनिर्घोषैः स्नापयेत् पञ्चगव्यकैः

এইদৰে আদিমহাপুৰাণ অগ্নিপুৰাণত ‘অভিষেকাদিকথন’ নামৰ নবতিতম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল। এতিয়া ‘বিবিধমন্ত্রাদিকথন’ নামৰ একনবতিতম অধ্যায় আৰম্ভ। ঈশ্বৰে ক’লে—অভিষেক কৰি শিৱ-বিষ্ণু আৰু সূৰ্য আদি দেৱতাসকলক পূজা কৰিব; শঙ্খ-ভেৰী আদি নিনাদৰ মাজত পঞ্চগব্যেৰে স্নাপন কৰাব।

Verse 2

स्वयं वीक्ष्येति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः यो देवान्देवलोकं स याति स्वकुलमुद्धरन् वर्षकोटिसहस्रेषु यत् पापं स्मुपार्जितं

যি ব্যক্তি নিজে দেখি চিহ্নিত (টীকা/চিহ্নযুক্ত) পুথিৰ পৰা পাঠ কৰে, সি নিজৰ কুলক উদ্ধাৰ কৰি দেৱলোক প্ৰাপ্ত হয়; আৰু হাজাৰ কোটি বছৰত সঞ্চিত পাপ নাশ কৰে।

Verse 3

घृताभ्यङ्गेन देवानां भस्मीभवति पावके आढकेन घृताद्यैश् च देवान् स्नाप्य सुरो भवेत्

দেৱতাসকলক ঘিঁউৰে অভ্যংগ কৰিলে (অৰ্পিত দ্ৰব্য) পবিত্ৰ অগ্নিত ভস্মীভূত হয়। আৰু ঘিঁউ আদি এক আঢক পৰিমাণে দেৱতাসকলক স্নাপন কৰালে মানুহে সুৰভাব (দেৱত্ব) লাভ কৰে।

Verse 4

चन्दनेनानुलिप्याथ गन्धाद्यैः पूजयेत्तथा अल्पायासनं स्तुतिभिस्तुता देवास्तु सर्वदा

তাৰ পিছত চন্দন লেপন কৰি, গন্ধ আদি উপচাৰে তেনেদৰে পূজা কৰিব। সৰল আসন ৰাখি স্তুতিসমূহেৰে স্তুত দেৱতাসকল সদায় (প্ৰসন্ন) থাকক।

Verse 5

अतीतानागतज्ञानमन्त्रधीभुक्तिमुक्तिदाः गृहीत्वा प्रश्नसूक्ष्मार्णे हृते द्वाभ्यां शुभाशुभं

প্ৰশ্ন-নিমিত্তৰ সূক্ষ্ম সাগৰত এই উপদেশ গ্ৰহণ কৰি, দুটা উপায়ে শুভ-অশুভ নিৰ্ণয় কৰা হয়; ই অতীত-ভৱিষ্যৎ জ্ঞান, মন্ত্ৰজনিত ধী, ভোগ আৰু মুক্তি প্ৰদান কৰে।

Verse 6

त्रिभिर्जीवो मूलधातुश् चतुर्भिर्ब्राह्मणादिधीः यञ्चादौ भूततत्त्वादि शेषे चैवं जपादिकं

তিন (অক্ষৰ-একক)ৰে ‘জীৱ’ সূচিত, চাৰিৰে ‘মূলধাতু’। চাৰিৰে ‘ব্ৰাহ্মণ’ আদি পৰা আৰম্ভ হোৱা শাস্ত্ৰীয় ধীসমূহো সূচিত। আৰম্ভণিতে ভূত-তত্ত্বাদি উপদেশ, আৰু অৱশিষ্টত এইদৰে জপাদি আচাৰ বিধান কৰা হৈছে।

Verse 7

एकत्रिकातित्रिकान्ते पदे द्विपमकान्तके अशुभं मध्यमं मध्येष्विन्द्रस्त्रिषु नृपः शुभः

এক ত্ৰিক বা অতিত্ৰিকৰ অন্তত, আৰু পদ-ক্রমত দ্বিতীয় যোৰাৰ অন্তত ফল অশুভ। মধ্য স্থানত ফল মধ্যম; কেন্দ্ৰ-মধ্যত ‘ইন্দ্ৰ’ (শ্ৰেষ্ঠ) ফল। তিন-তিনৰ গোটত ‘নৃপ’ শুভ।

Verse 8

सङ्ख्यावृन्दे जीविताब्दं यमो ऽब्ददशहा ध्रुवं सूर्येभास्येशदुर्गाश्रीविष्णुमन्त्रैर् लिखेत् कजे

সংখ্যাৰ গোটত ‘জীৱিতাব্দ’ (আয়ু-বছৰ), ‘যম’ (মৃত্যু), ‘অব্দদশহা’ (দশ বছৰৰ হৰণকাৰী), আৰু ‘ধ্ৰুৱ’ (স্থিৰ) লিখিব; আৰু সূৰ্য, ভাস্কৰ, ঈশ, দুৰ্গা, শ্ৰী আৰু বিষ্ণুৰ মন্ত্ৰেৰে ভূৰ্জপত্ৰত তাক অঙ্কিত কৰিব।

Verse 9

कठिन्या जप्तया स्पृष्टे गोमूत्राकृतिरेखया आरभ्यैकं त्रिकं यावत्त्रिचतुष्कावसानकं

‘কঠিনী’ মন্ত্ৰ বিধিপূৰ্বক জপ কৰি স্পৰ্শ কৰিলে, গোমূত্ৰাকৃতি বক্ৰৰেখা অঙ্কন আৰম্ভ কৰিব; একৰ পৰা আৰম্ভ কৰি ত্ৰিক-ত্ৰিক ক্ৰমে আগবাঢ়ি, শেষত ত্ৰিক আৰু চতুষ্ক গোটে ক্ৰম সমাপ্ত হ’ব।

Verse 10

मरुद् व्योम मरुद्वीजैश् चतुःषष्टिपदे तथा अक्षाणां पतनात् स्पर्शाद्विषमादौ शुभादिकं

এই চৌষট্টি-পদীয় বিধানত ‘মৰুত্’, ‘ব্যোম’ আৰু ‘মৰুদ্বীজ’ আদি বিভাগ অনুসৰি, পাশাৰ পতন আৰু স্পৰ্শৰ পৰা—প্ৰথমে বিষম (অশুভ) ফল ধৰি—শুভাশুভাদি নিৰ্ণয় কৰা হয়।

Verse 11

एकत्रिकादिमारभ्य अन्ते चाष्टत्रिकं तथा ध्वजाद्यायाः समा हीना विषमाः शोभनादिदाः

‘এক-ত্রিক’ৰ পৰা আৰম্ভ কৰি আৰু শেষত ‘অষ্ট-ত্রিক’লৈকে, ধ্বজ আদি পৰা আৰম্ভ হোৱা ছন্দসমূহ—সম (সমা), হীন (হীনা) আৰু বিষম (বিষমা)—‘শোভনা’ আদি শ্ৰেণী ৰূপে ফলপ্ৰদ বুলি কোৱা হৈছে।

Verse 12

आइपल्लवितैः काद्यैः षोडशस्वरपूर्वगैः आद्यैस्तैः सस्वरैः काद्यैस्त्रिपुरानाममन्त्रकाः

‘ঐ’ স্বৰে পল্লৱিত ক-বৰ্গীয় অক্ষৰসমূহক ষোল স্বৰেৰে পূৰ্বগ কৰি—অৰ্থাৎ স্বৰসহিত সেই আদ্য কাদি বৰ্ণৰ পৰা—ত্ৰিপুৰাৰ নামমন্ত্ৰসমূহ গঠিত হয়।

Verse 13

ह्रीं वीजाः प्रणवाद्याःस्पुर् नमो ऽन्ता यत्र पूजने मन्त्रा विंशतिसाहस्राः शतं षष्ठ्यधिकं ततः

বীজাক্ষৰসমূহ প্ৰণৱ (ওঁ)ৰ পৰা আৰম্ভ হৈ ‘হ্ৰীং’ আদি ৰূপে দীপ্ত হয়; আৰু পূজাত সিহঁত ‘নমঃ’ৰে সমাপ্ত হয়। তাত মন্ত্রৰ সংখ্যা বিশ সহস্ৰ, আৰু তাৰ ওপৰত অধিক একশ ষাঠি।

Verse 14

शोभनादिकाः इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः आं ह्रीं मन्त्राः सरस्वत्याश् चण्डिकायास्तथैव च तथा गौर्याश् च दुर्गाया आं श्रीं मन्त्राः श्रियस् तथा

‘শোভনাদিকাঃ’—এনেদৰে ঙ-চিহ্নিত পাণ্ডুলিপিৰ পাঠ। ‘আঁ’ আৰু ‘হ্ৰীং’ বীজমন্ত্ৰ সৰস্বতী আৰু চণ্ডিকাৰ; আৰু গৌৰী আৰু দুৰ্গাৰ বাবে ‘আঁ’ আৰু ‘শ্ৰীং’ বীজমন্ত্ৰ; শ্ৰী (লক্ষ্মী)ৰ ক্ষেত্ৰতো তদ্ৰূপ।

Verse 15

तथाक्षौं क्रौं मन्त्राः सूर्यस्य आं हौं मन्त्राःशिवस्य च आं गं मन्त्रा गणेशस्य आं मन्त्राश् च तथा हरेः

তদ্ৰূপে সূৰ্যৰ মন্ত্ৰ “ক্ষৌঁ” আৰু “ক্রৌঁ”; শিৱৰ মন্ত্ৰ “আঁ” আৰু “হৌঁ”; গণেশৰ মন্ত্ৰ “আঁ গঁ”; আৰু হৰি (বিষ্ণু)ৰ মন্ত্ৰ “আঁ”।

Verse 16

शतार्धैकाधिकैः काद्यैस् तथा षोडशभिः खरैः काद्यैस्तैः सस्वरैसाद्यैः कान्तैर् मन्त्रास् तथाखिलाः

সকলো মন্ত্ৰ সম্পূৰ্ণৰূপে ‘ক’ৰ পৰা আৰম্ভ হোৱা ব্যঞ্জনসমূহ আৰু অন্যান্য ব্যঞ্জন—অৰ্ধগণনাত একশ এক অক্ষৰ—আৰু ষোল স্বৰবৰ্ণেৰে গঠিত; অৰ্থাৎ ‘অ’ৰ পৰা আৰম্ভ স্বৰযুক্ত ‘ক’ আদি অক্ষৰসমূহৰ পৰাই সকলো মন্ত্ৰ নিৰ্মিত।

Verse 17

रवीशदेवीविष्णूनां स्वाब्धिदेवेन्द्रवर्तनात् शतत्रयं षष्ट्यधिकं प्रत्येकं मण्डलं क्रमात् अभिषिक्तो जपेद् ध्यायेच्छिष्यादीन् दीक्षयेद्गुरुः

ৰবি (সূৰ্য), ঈশ (শিৱ), দেবী আৰু বিষ্ণুৰ বাবে—নিজ নিজ স্বাব্ধি, দেবতা আৰু ইন্দ্ৰ-আৱৰ্তনৰ অনুসাৰে—ক্রমে প্ৰতিটো মণ্ডল তিনশ ষাঠি জপেৰে সম্পূৰ্ণ কৰিব লাগে। অভিষেকপ্ৰাপ্ত হৈ জপ আৰু ধ্যান কৰিব; আৰু গুৰুৱে শিষ্যাদিক দীক্ষা দিব।