Adhyaya 164

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे श्राद्धकल्पो नाम त्रिषष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः अथ चतुःषष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः नवग्रहहोमः पुष्कर उवाच श्रीकामः शान्तिकामो वा ग्रहयज्ञं समारभेत् वृष्ट्यायुःपुष्टिकामो वा तथैवाभिचरन् पुनः

এইদৰে অগ্নি-মহাপুৰাণত ‘শ্ৰাদ্ধকল্প’ নামৰ ১৬৩তম অধ্যায় সমাপ্ত। এতিয়া ১৬৪তম অধ্যায় ‘নৱগ্ৰহ-হোম’ আৰম্ভ। পুষ্কৰ ক’লে—যি শ্ৰী (সমৃদ্ধি) বা শান্তি কামনা কৰে, সি গ্ৰহযজ্ঞ আৰম্ভ কৰক; যি বৰষুণ, আয়ু আৰু পুষ্টি কামনা কৰে সিও; আৰু অভিচাৰ-কর্মত নিয়োজিত ব্যক্তিয়েও পুনৰ এই বিধি কৰিব পাৰে।

Verse 2

मनुष्यादीनिति ख , छ च आयुः प्रज्ञाधनमिति ज आयुः प्रजां बलमिति घ प्रीताः पितृपितामहा इति ङ सूर्यः सोमो मङ्गलश् च बुधश्चाथ बृहस्पतिः शुक्रः शनैश् चरो राहुः केतुश्चेति ग्रहाः स्मृताः

‘মানৱ আদি দান কৰে’—এই কথা খ আৰু ছৰ বাবে; ‘আয়ু, প্ৰজ্ঞা আৰু ধন’—জৰ বাবে; ‘আয়ু, প্ৰজা আৰু বল’—ঘৰ বাবে; ‘পিতৃ আৰু পিতামহসকল প্ৰসন্ন হয়’—ঙৰ বাবে। গ্ৰহসমূহ স্মৃত—সূৰ্য, সোম, মঙ্গল, বুধ, বৃহস্পতি, শুক্ৰ, শনৈশ্চৰ, ৰাহু আৰু কেতু।

Verse 3

ताम्रकात् स्फटिकाद्रक्तचन्दनात् स्वर्णर्कादुभौ रजतादयसः शीशात् ग्रहाः कार्याः क्रमादिमे

এই গ্ৰহ-প্ৰতিমাসমূহ ক্ৰমে এই দ্ৰব্যৰ পৰা নিৰ্মাণ কৰিব লাগে—তাম্ৰৰ পৰা, স্ফটিকৰ পৰা, ৰক্তচন্দনৰ পৰা, স্বৰ্ণৰ পৰা, অর্ক-কাষ্ঠৰ পৰা (সেই যুগলৰ দুয়োটা), ৰূপাৰ পৰা, লোহাৰ পৰা আৰু সীসাৰ পৰা।

Verse 4

सुवर्णैर् वायजेल्लिख्य गन्धमण्डलकेषु वा यथावर्णं प्रदेयानि वासांसि कुसुमानि च

স্বৰ্ণেৰে (ৰূপ/অক্ষৰ) লিখি—অথবা সুগন্ধি মণ্ডলসমূহত—নিয়ত বৰ্ণ অনুসাৰে বস্ত্ৰ আৰু পুষ্প অৰ্পণ কৰিব লাগে।

Verse 5

गन्धाश् च वलयश् चैव धूपो देयस्तु गुग्गुलुः कर्तव्या मन्त्रयन्तश् च चरवः प्रतिदैवतं

সুগন্ধ দ্ৰব্য আৰু বলয় (কঙ্কণ/বন্ধনী) অৰ্পণ কৰিব লাগে; ধূপৰূপে গুগ্গুলু দিব লাগে। যথাযথ মন্ত্ৰ জপ কৰি প্ৰতিটো দেৱতাৰ বাবে পৃথকভাবে চৰু-হবিষ্য প্ৰস্তুত কৰি অৰ্পণ কৰা উচিত।

Verse 6

आकृष्णेन इमं देवा अग्निर्मूर्धा दिवः ककुत् उद्बुद्ध्यस्वेति च ऋचो यथासङ्ख्यं प्रकीर्तिताः

‘আকৃষ্ণেন…’, ‘ইমং দেৱা…’, ‘অগ্নিৰ্মূর্ধা দিবঃ ককুত্…’ আৰু ‘উদ্বুদ্ধ্যস্ব…’—এইদৰে আৰম্ভ হোৱা ঋগ্বৈদিক ঋচাসমূহ নিজ নিজ সংখ্যা-ক্রম অনুসাৰে এইভাৱে পাঠ/প্ৰকীৰ্তিত হয়।

Verse 7

वृहस्पते अतियदर्यस्तथैवाल्पात् परिश्रुतः शन्नो देवीस् तथा काण्डात् केतुं कृन्वन्निमास् तथा

হে বৃহস্পতী! মহান বা সৰু উৎসৰ পৰা হলেও যি আৰ্য (শ্ৰেষ্ঠ) সৰ্বত্ৰ প্ৰসিদ্ধ, সি আমাৰ মঙ্গল কৰক। দেৱীসকলেও আমাৰ কল্যাণ কৰক; আৰু আপদ (কাণ্ড)ৰ পৰা ৰক্ষাৰ বাবে এই প্ৰাৰ্থনাসমূহক কেতু (ধ্বজ-চিহ্ন) কৰি আমাক সুৰক্ষিত ৰাখক।

Verse 8

अर्कः पालाशः खदिरो ह्य् अपामार्गोथ पिप्पलः उदुम्बरः शमी दुर्वा कुशाश् च समिधः क्रमात्

ক্ৰম অনুসাৰে সমিধা—অৰ্ক, পলাশ, খদিৰ, অপামাৰ্গ, পিপ্পল, উদুম্বৰ, শমী; লগতে দুৰ্বা ঘাঁহ আৰু কুশ ঘাঁহ।

Verse 9

एकैकस्यात्राष्टशतमष्टाविंशतिरेव वा होतव्या मधुसर्पिर्भ्यां दध्ना चैव समन्विताः

ইয়াত প্ৰত্যেক (মন্ত্ৰ/দেৱতা)ৰ বাবে ১২৮টা আহুতি বা ২৮টা আহুতি দিব লাগে; আৰু প্ৰতিটো আহুতিত মধু, ঘৃত আৰু দধি সংযুক্ত থাকিব।

Verse 10

गुडौदनं पायसं च हविष्यं क्षीरयष्टिकं दध्योदनं हविः पूपान् मांसं चित्रान्नमेव च

গুড় মিহলি ওদন, পায়স, হবিষ্য, ক্ষীৰজাত বস্তু, দধি-ওদন, ঘৃত-হবি, পূপ (পিঠা/কেক), মাংস আৰু চিত্ৰান্ন—এই সকলো অৰ্পণীয়।

Verse 11

दद्याद्ग्रहक्रमदेतद्द्विजेभ्यो भोजनं बुधः शक्तितो वा यथालाभं सत्कृत्य विधिपूर्वकं

বুধিমান ব্যক্তিয়ে এই ভোজন গ্ৰহ-ক্রম অনুসাৰে দ্বিজসকলক দিব লাগে; নিজৰ সামৰ্থ্য অনুসাৰে বা যিমান লাভ হয়, তেওঁলোকক সৎকাৰ কৰি বিধিপূৰ্বক দান কৰিব লাগে।

Verse 12

धेनुः शङ्खस् तथानड्वान् हेम वासो हयस् तथा खदिरस्त्वपामार्गो ऽथेति ग , घ , ञ च कृष्णा गौरायसश्छाग एता वै दक्षिणाः क्रमात्

ক্ৰম অনুসাৰে দক্ষিণা হিচাপে দুগ্ধৱতী গাই, শঙ্খ, বলদ, সোণ, বস্ত্ৰ আৰু ঘোঁৰা দান কৰিব লাগে; লগতে খদিৰ-কাঠ আৰু অপামাৰ্গো। গ, ঘ আৰু ঞ বৰ্গৰ বাবে ক্ৰমে ক’লা গাই, গৌৰ/শ্বেত গাই, লোহাৰ সঁজুলি আৰু ছাগলী—এইবোৰেই দক্ষিণা।

Verse 13

यश् च यस्य यदा दूष्यः स तं यत्नेन पूजयेत् ब्रह्मणैषां वरो दत्तः पूजिताः पूजितस्य च

যি জনে যাক যেতিয়া ইচ্ছা ক্ষতি কৰিব পাৰে, সি সেই ব্যক্তিক যত্নসহকাৰে সন্মান-পূজা কৰিব লাগে। কিয়নো ব্রহ্মাই এনেকুৱা লোকসকলৰ বিষয়ে এই বৰ দিছে—তেওঁলোক পূজিত হ’লে পূজকো পূজিত হয়।

Verse 14

ग्रहाधीना नरेन्द्राणा मुछ्रयाः पतनानि च भावभावो च जगतस्तस्मात् पूज्यतमा ग्रहाः

ৰাজাসকলৰ উত্থান-পতন গ্ৰহাধীন; আৰু জগতৰ ভাব-অভাব, অৰ্থাৎ সমৃদ্ধি আৰু হ্ৰাসো (গ্ৰহসমূহৰ) ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। সেয়ে গ্ৰহসমূহ অতি পূজনীয়।