Adhyaya 212
Meru-dānāni (Meru-Donations) — Kāmya-dāna, Month-wise Offerings, and the Twelvefold Meru Rite
অগ্নিদেৱে পূৰ্ব অধ্যায়ৰ দান-তালিকাৰ পাছত কাম্য-দানৰ সুসংগঠিত বিধান বৰ্ণনা কৰে—মাহে মাহে নিৰন্তৰ পূজাৰ সৈতে অৰ্ঘ্য-অৰ্পণ, কিছুমান পিষ্টকৰে গঢ়া প্ৰতিমা-ৰূপে দান, সিহঁতৰ ফল, আৰু বছৰৰ অন্তত মহাবিধি। তাৰ পিছত কাৰ্ত্তিক মাহত দ্বাদশবিধ ‘মেৰু-দান’ ব্ৰত প্ৰধানকৈ কোৱা হৈছে, যি ভুক্তি আৰু মুক্তি দুয়ো প্ৰদান কৰে বুলি মানা হয়। নিৰ্দিষ্ট মাপ আৰু স্বৰ্ণাদি দ্ৰব্যে মেৰু নিৰ্মাণ কৰি পদ্ম-যন্ত্ৰত প্ৰতিষ্ঠা, মধ্যত ব্ৰহ্মা–বিষ্ণু–ঈশ আৰু দিশাক্ৰমে নামিত পৰ্বতসমূহে ঘেৰি ৰখাৰ বিন্যাস বৰ্ণিত। মন্ত্র, গোত্ৰোচ্চাৰসহ দান, কপট-ধন বর্জন; সংক্রান্তি, অয়ন, গ্ৰহণ আদি শুভকাল; আৰু স্বৰ্ণ, ৰজত, অশ্ব, গাভী, বস্ত্ৰ, ঘৃত, ধান্য, তিল, খণ্ড-মেৰু আদি বহু মেৰু-ভেদ উল্লেখ আছে। শেষত মেৰুক বিষ্ণুৰূপ বুলি স্তৱ কৰি, শুদ্ধি, বংশোন্নতি, স্বৰ্গলাভ আৰু অন্তে হৰিসান্নিধ্যৰ বাবে ভক্তিনিবেদন কৰা হৈছে।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.
Frequently Asked Questions
Regular monthly worship → year-end grand worship → Kārttika Meru-vrata with bathing/fasting → worship of Viṣṇu (or Śiva) → mantra-guided gifting of a constructed Meru to a brāhmaṇa (often gotra-addressed) → dedication (nivedana) for bhukti and mukti.
Ratna-meru (jeweled), Hema/Svarṇa-meru (gold), Rāupya-meru (silver), Hasti-meru (elephant-form), Aśva-meru (horses), Go-meru (cows), Vastra-meru (cloth), Ājya-parvata (ghee mountain), Dhānya-meru (grain), Tila-meru (sesame), and Khaṇḍa-meru (symbolic/segmented Meru).
It frames giving as a mokṣa-supporting discipline: purity through non-deceit, devotion-centered worship, cosmological visualization (Meru as Viṣṇu-form), lineage uplift, and final orientation toward Hari/Viṣṇuloka—thus integrating merit, devotion, and liberation.
Graded measurement logic (highest/middle/lower), prescribed weights (palas, khāras, prastha), construction rules (three peaks with Brahmā–Viṣṇu–Maheśvara), directional mountain placement, and calendrical triggers (Kārttika, saṅkrānti, ayana, grahaṇa).