Adhyaya 7

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये रामायणे ऽयोध्याकाण्डवर्णनं नाम षष्ठो ऽध्यायः अथ सप्तमो ऽध्यायः रामायणवर्णनं नारद उवाच रामो वशिष्ठं मातॄञ्च नत्वातिञ्च प्रणम्य सः अनसूयाञ्च तत्पत्नीं शरभङ्गं सुतीक्ष्णकम्

এইদৰে আদিমহাপুৰাণ অগ্নিপুৰাণৰ ৰামায়ণ-প্ৰসঙ্গত ষষ্ঠ অধ্যায়ৰ নাম “অযোধ্যাকাণ্ডবৰ্ণন”। এতিয়া সপ্তম অধ্যায় “ৰামায়ণবৰ্ণন” আৰম্ভ হয়। নাৰদে ক’লে—ৰামে বশিষ্ঠ আৰু মাতৃসকলক প্ৰণাম কৰি, অত্রিক নমস্কাৰ কৰিলে; অত্রিৰ পত্নী অনসূয়া আৰু শৰভঙ্গ আৰু সুতীক্ষ্ণকো ভক্তিভাৱে বন্দনা কৰিলে।

Verse 2

यतो बली इति ख, ग, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः गतो बली इति ख, ङ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः नाहं राज्यं प्रयास्यामि इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः राज्यं नाहं प्रयास्यामि इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः अगस्त्यभ्रातरं नत्वा अगस्त्यन्तत्प्रसादतः धनुःखड्गञ्च सम्प्राप्य दण्डकारण्यमागतः

অগস্ত্যৰ ভ্ৰাতাক প্ৰণাম কৰি, অগস্ত্যৰ অনুগ্ৰহে ধনু আৰু খড়্গ লাভ কৰি, তেওঁ দণ্ডকাৰণ্যত প্ৰৱেশ কৰিলে। (পূৰ্বোক্ত অংশত পাণ্ডুলিপিৰ পাঠভেদৰ উল্লেখ আছে।)

Verse 3

जनस्थाने पञ्चवट्यां स्थितो गोदावरीतटे तत्र सूर्पणखायाता भक्षितुं तान् भयङ्करी

জনস্থানত গোদাৱৰীৰ তীৰৰ পঞ্চৱটীত তেওঁ অৱস্থান কৰি থাকোঁতে, ভয়ংকৰী শূৰ্পণখা তেওঁলোকক ভক্ষণ কৰিবলৈ তাত আহিল।

Verse 4

रामं सुरूपं दृष्ट्वा सा कामिनी वाक्यमब्रवीत् कस्त्वं कस्मात्समायातो भर्ता मे भव चार्थितः

সুন্দৰ ৰূপৰ ৰামক দেখি সেই কামিনী ক’লে—“তুমি কোন? ক’ৰ পৰা আহিছা? মই প্ৰাৰ্থনা কৰোঁ—মোৰ স্বামী হোৱা।”

Verse 5

एतौ च भक्षयिष्यामि इत्य् उक्त्वा तं समुद्यता तस्या नासाञ्च कर्णौ च रामोक्तो लक्ष्मणो ऽच्छिनत्

“এই দুজনকো মই ভক্ষণ কৰিম” বুলি কৈ তাই আক্ৰমণলৈ উদ্যত হ’ল; তেতিয়া ৰামৰ আদেশত লক্ষ্মণে তাইৰ নাক আৰু কাণ কাটি দিলে।

Verse 6

रक्तं क्षरन्ती प्रययौ खरं भ्रातरमब्रवीत् मरिष्यामि विनासाहं खर जीवामि वै तदा

তেজ ওলাই থকা অৱস্থাত তাই ককায়েক খৰৰ ওচৰলৈ গ’ল আৰু ক’লে: 'হে খৰ, মোৰ অবিহনে তুমি জীয়াই থাকিবা, কিন্তু মই মৰি যাম।'

Verse 7

रामस्य भार्या सीतासौ तस्यासील्लक्ष्मणो ऽनुजः तेषाम् यद्रुधिरं सोष्णं पाययिष्यसि मां यदि

ৰামৰ পত্নী হ’ল সীতা আৰু তেওঁৰ ভায়েক হ’ল লক্ষ্মণ। যদি তুমি মোক তেওঁলোকৰ গৰম তেজ পান কৰোৱা...

Verse 8

खरस्तथेति तामुक्त्वा चतुर्दशसहस्रकैः रक्षसां दूषणेनागाद् योद्धुं त्रिशिरसा सह

খৰে তাইক 'তথাস্তু' বুলি কৈ দূষণ, ত্ৰিশিৰা আৰু চৈধ্য হাজাৰ ৰাক্ষসৰ সৈতে যুদ্ধ কৰিবলৈ ওলাল।

Verse 9

रामं रामो ऽपि युयुधे शरैर् विव्याध राक्षसान् हस्त्यश्वरथपादातं बलं निन्ये यमक्षयं

ৰামে যুদ্ধ কৰিলে আৰু শৰ মাৰি ৰাক্ষসবিলাকক বিন্ধিলে; তেওঁ হাতী, ঘোঁৰা, ৰথ আৰু পদাতি সৈন্যক যমৰ আলয়লৈ পঠালে।

Verse 10

त्रिशीर्षाणं खरं रौद्रं युध्यन्तञ्चैव दूषणम् ययौ सूर्पणखा लङ्कां रावणाग्रे ऽपतद् भुवि

ভয়ংকৰ খৰ, ত্ৰিশিৰা আৰু দূষণক যুদ্ধত লিপ্ত হোৱা দেখি শূৰ্পণখাই লংকাসলৈ গ’ল আৰু ৰাৱণৰ আগত মাটিত পৰিল।

Verse 11

अब्रवीद्रावणं क्रुद्धा न त्वं राजा न रक्षकः खरादिहन्तू रामस्य सीतां भार्यां हरस्व च

ক্ৰুদ্ধ হৈ তাই ৰাৱণক ক’লে—“তুমি ন ৰজা, ন ৰক্ষক। হে খৰ আদি-হন্তা! গৈ ৰামৰ পত্নী সীতাক অপহৰণ কৰা।”

Verse 12

रामलक्ष्मणरक्तस्य पानाज्जीवामि नान्यथा तथेत्याह च तच् छ्रुत्वा मारीचं प्राह वै व्रज

“ৰাম-লক্ষ্মণৰ ৰক্ত পান কৰিলেহে মই জীয়াই থাকোঁ; অন্যথা নহয়।” এই কথা শুনি সি ক’লে—“তথাস্তु”; তাৰ পিছত মাৰীচক ক’লে—“যা।”

Verse 13

स्वर्णचित्रमृगो भूत्वा रामलक्ष्मणकर्षकः हृद्रुधिरमिति ख, ग, ङ, चिह्नितपुस्तकत्रयपाठः रक्षसां सहसा प्रायाद्योद्धुमिति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः सीताग्रे तां हरिष्यामि अन्यथा मरणं तव

সোণালী-চিত্ৰিত মৃগ হৈ, ৰাম-লক্ষ্মণক দূৰলৈ টানি নিয়া (সি স্থিৰ কৰিলে)—“মই সোনকালে ৰাক্ষসসকলৰ ওচৰলৈ যুদ্ধ কৰিবলৈ যাম। সীতাৰ সন্মুখতে তাইক অপহৰণ কৰিম; নহ’লে তোমাৰ মৃত্যু হ’ব।”

Verse 14

मारीचो रावणं प्राह रामो मृत्युर्धनुर्धरः रावणादपि मर्तव्यं मर्तव्यं राघवादपि

মাৰীচে ৰাৱণক ক’লে—“ধনুৰ্ধৰ ৰাম স্বয়ং মৃত্যু। ৰাৱণৰ হাততো মৃত্যু হ’ব পাৰে; কিন্তু ৰাঘৱৰ হাতত নিশ্চিত মৃত্যু।”

Verse 15

अवश्यं यदि मर्तव्यं वरं रामो न रावणः इति मत्वा मृगो भूत्वा सीताग्रे व्यचरन्मुहुः

“যদি নিশ্চিতভাৱে মৰিবই লাগে, তেন্তে ৰাৱণৰ হাতত নহয়—ৰামৰ হাতত মৰাই শ্ৰেয়।” এইদৰে ভাবি সি মৃগ হৈ সীতাৰ সন্মুখত বাৰে বাৰে বিচৰণ কৰিলে।

Verse 16

सीतया प्रेरितो रामः शरेणाथावधीच्च तं म्रियमाणो मृगः प्राह हा सीते लक्ष्मणेति च

সীতাৰ প্ৰেৰণা পাই ৰামে শৰ নিক্ষেপ কৰি সেই মৃগক বধ কৰিলে; মৰোঁতে মৃগে চিঞৰি উঠিল—“হা সীতে! হা লক্ষ্মণ!”

Verse 17

सौमित्रिः सीतयोक्तो ऽथ विरुद्धं राममागतः रावणोप्यहरत् सीतां हत्वा गृध्रं जटायुषं

তাৰ পিছত সীতাৰ কথাত সৌমিত্ৰি (লক্ষ্মণ) অনিচ্ছাসত্ত্বেও বিৰোধভাৱে ৰামৰ ওচৰলৈ উভতি আহিল; ৰাৱণে গৃধ্ৰ জটায়ুক বধ কৰি সীতাক অপহৰণ কৰিলে।

Verse 18

जटायुषा स भिन्नाङ्गो अङ्केनादाय जानकीम् गतो लङ्कामशोकाख्ये धारयामास चाब्रवीत्

জটায়ুৰ আঘাতে অঙ্গভঙ্গ হোৱা ৰাৱণে জানকীক কোলাত তুলি লংকালৈ গ’ল; ‘অশোক’ নামৰ স্থানত (অশোকবাটিকাত) তাইক ৰাখি তাইৰ সৈতে কথা ক’লে।

Verse 19

भव भार्या ममाग्र्या त्वं राक्षस्यो रक्ष्यतामियम् रामो हत्वा तु मारीचं दृष्ट्वा लक्ष्मणमब्रवीत्

সেই ক’লে—“তুমি মোৰ অগ্ৰ্যা পত্নী হোৱা; এই ৰাক্ষসীয়ে তোমাক ৰক্ষা কৰক।” ইফালে মাৰীচক বধ কৰি ৰামে অৱস্থা দেখি লক্ষ্মণক ক’লে।

Verse 20

मायामृगो ऽसौ सौमित्रे यथा त्वमिह चागतः तथा सीता हृता नूनं नापश्यत् स गतो ऽथ ताम्

ৰামে ক’লে—“হে সৌমিত্ৰি! সেয়া মায়ামৃগ আছিল। তুমি যিদৰে ইয়ালৈ আহিছা, তেনেদৰে নিশ্চয় সীতাক অপহৰণ কৰা হৈছে। সি তাইক নেদেখি তাৰ পিছত তাতৰ পৰা গ’ল।”

Verse 21

शुशोच विललापार्तो मान्त्यक्त्वा क्व गतासि वै लक्ष्मणाश्वासितो रामो मार्गयामास जानकीम्

শোকত আকৰ্ষিত ৰামে বিলাপ কৰিলে—“মোক ত্যাগ কৰি তুমি সঁচাকৈ ক’লৈ গ’লা?” তাৰ পিছত লক্ষ্মণৰ সান্ত্বনাত ৰামে জানকীক বিচাৰিবলৈ ধৰিলে।

Verse 22

दृष्ट्वा जटायुस्तं प्राह रावणो हृतवांश् च तां मृतो ऽथ संस्कृतस्तेन कबन्धञ्चावधीत्ततः शापमुक्तो ऽब्रवीद्रामं स त्वं सुग्रीवमाव्रज

তেওঁক দেখি জটায়ুৱে ক’লে—ৰাৱণে তেওঁক হৰণ কৰি লৈ গৈছে। পাছত জটায়ু মৃত্যুবৰণ কৰিলে; ৰামে বিধিপূৰ্বক তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টি সম্পন্ন কৰিলে। তাৰ পিছত ৰামে কবন্ধক বধ কৰিলে; শাপমুক্ত কবন্ধে ৰামক ক’লে—“তুমি সুগ্ৰীৱৰ ওচৰলৈ যোৱা।”