Maitreya Upanishad 3 — Verse 3

Sanskrit (Devanagari)

विज्ञानोऽस्मि विशेषोऽस्मि सोमोऽस्मि सकलोऽस्म्यहम् । शुभोऽस्मि शोकहीनोऽस्मि चैतन्योऽस्मि समोऽस्म्यहम् ॥३॥

Padapatha (Word Split)

विज्ञानः अस्मि । विशेषः अस्मि । सोमः अस्मि । सकलः अस्मि अहम् । शुभः अस्मि । शोक-हीनः अस्मि । चैतन्यः अस्मि । समः अस्मि अहम् ॥

IAST Transliteration

vijñāno 'smi viśeṣo 'smi somo 'smi sakalo 'smy aham | śubho 'smi śokahīno 'smi caitanyo 'smi samo 'smy aham ||3||

Translation

أنا الوعيُ العارف (فيجنانا). أنا المتميِّز (فيشيشا). أنا سوما. أنا الكلّ التام. أنا المبارك. أنا منزَّه عن الحزن. أنا الوعي (تشيتانيا). أنا المتساوي، المحايد.

Academic Translation

I am consciousness/knowledge (vijñāna). I am distinct (viśeṣa). I am Soma. I am whole/complete. I am auspicious. I am free from sorrow. I am consciousness (caitanya). I am equal (impartial).

Verse Context

• Cit (consciousness) as Ātman; ānanda and śānti beyond śoka; equanimity (samatva)
• Mahavakya: Reinforces «प्रज्ञानं ब्रह्म» (Prajñānaṃ brahma) through “vijñāno 'smi / caitanyo 'smi” (Brahman as consciousness); also supports tat–tvam identity by asserting the Self as auspicious and sorrowless (brahma-svarūpa).
• Yajur
• Kṛṣṇa Yajurveda (later Maitreya-Upaniṣad circulation; broadly Maitrāyaṇīya-associated) Shakha
• Chandas: Anuṣṭubh-like śloka (post-Vedic)