Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 186

Devanagari script

गोप्रतारे कृतं स्नानं सर्वपापप्रणाशनम् । गोप्रतारे नरः स्नात्वा दृष्ट्वा गुप्तहरिं विभुम् । सर्वपापैः प्रमुच्येत नात्र कार्या विचारणा

Transliteration

gopratāre kṛtaṃ snānaṃ sarvapāpapraṇāśanam | gopratāre naraḥ snātvā dṛṣṭvā guptahariṃ vibhum | sarvapāpaiḥ pramucyeta nātra kāryā vicāraṇā

Translation

الاغتسال في غوبْرَتارا مُزيلٌ لكل الآثام. ومن اغتسل هناك ورأى «غوبتا-هاري» الجليل، تحرّر من جميع الذنوب—ولا موضع هنا للشك أو التردد.

Word by Word

• गोप्रतारे: at Gopratāra
• गोप्रतारे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: गो-प्रतार (प्रातिपदिक; गो + प्रतार)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण

• कृतम्: done, performed
• कृतम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘स्नानम्’ इत्यस्य विशेषण

• स्नानम्: bathing
• स्नानम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• सर्वपापप्रणाशनम्: destroyer of all sins
• सर्वपापप्रणाशनम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-पाप-प्रणाशन (प्रातिपदिक; सर्व + पाप + प्रणाशन)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘स्नानम्’ इत्यस्य विशेषण; अर्थः—सर्वेषां पापानां प्रणाशनम्

• गोप्रतारे: at Gopratāra
• गोप्रतारे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: गो-प्रतार (प्रातिपदिक; गो + प्रतार)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण

• नरः: a man
• नरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• स्नात्वा: having bathed
• स्नात्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund); अर्थः—having bathed

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund); अर्थः—having seen

• गुप्तहरिम्: the hidden Hari (Viṣṇu)
• गुप्तहरिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गुप्त-हरि (प्रातिपदिक; गुप्त + हरि)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; ‘दृष्ट्वा’ इत्यस्य कर्म

• विभुम्: the all-pervading, mighty one
• विभुम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; ‘हरिम्’ इत्यस्य विशेषण

• सर्वपापैः: from all sins
• सर्वपापैः: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: सर्व-पाप (प्रातिपदिक; सर्व + पाप)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; अपादानार्थे (ablatival sense with instrumental)

• प्रमुच्येत: is freed, would be released
• प्रमुच्येत: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-मुच् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि/भावे—‘he would be released’

• न: not
• न: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negation)

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• कार्या: to be done, necessary
• कार्या: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कार्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘विचारणा’ इत्यस्य विशेषण; अर्थः—कर्तव्या

• विचारणा: deliberation, inquiry
• विचारणा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विचारणा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; भाववाचक; निषेधेन सह

Speaker

Brahmā (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gopratāra

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: Pilgrims descend stone steps to a river-ghāṭa at dawn; a small sanctum nearby holds the mysterious ‘Gupta-Hari’ icon, partially veiled, radiating quiet majesty; water ripples reflect lamp-light and saffron cloth.

Characters & Entities

• Gopratāra
• Gupta-Hari (Viṣṇu)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Tīrtha-snānā combined with the Lord’s darśana is presented as a complete means for purification and release from sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Gopratāra Tīrtha in Ayodhyā, along with the darśana of Gupta-Hari.

What ritualistic prescription is mentioned?

Bathe at Gopratāra and then take darśana of Gupta-Hari (Viṣṇu) for total sin-destruction.