Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 28

Devanagari script

भवद्दृष्ट्याश्रमफलमेतज्जातं न संशयः । तथापि श्रोतुमिच्छामि तव वाणीमनामयीम्

Transliteration

bhavaddṛṣṭyāśramaphalametajjātaṃ na saṃśayaḥ | tathāpi śrotumicchāmi tava vāṇīmanāmayīm

Translation

بمجرد رؤيتك قد ظهر ثمرُ حياة الآشرم (āśrama)، ولا شكّ في ذلك. ومع هذا فإني أرغب أن أسمع كلامك، كلامًا سالمًا من العِلَل والخطأ.

Word by Word

• भवत्: your
• भवत्: Shashthi-sambandha (Genitive/षष्ठीसम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: भवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-एकवचनस्य पूर्वपद (genitive sense) समासे; ‘दृष्ट्या’ इत्यस्य सम्बन्धः

• दृष्ट्या: by (your) sight
• दृष्ट्या: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: दृष्टि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; करण

• आश्रमफलम्: the fruit of (this) hermitage
• आश्रमफलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: आश्रम (प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (आश्रमस्य फलम्)

• एतत्: this
• एतत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; ‘जातम्’ इत्यस्य विशेषणम्

• जातम्: has arisen/occurred
• जातम्: Kriya (Predicative/क्रिया-विशेष्य)
• Type: Adjective
• Root: जन् (धातु)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)

• न: no/not
• न: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय

• संशयः: doubt
• संशयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: संशय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• तथापि: nevertheless
• तथापि: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा + अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; विरोध/अनुवादार्थक (concessive: ‘nevertheless’)

• श्रोतुम्: to hear
• श्रोतुम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: तुमुन्-प्रत्ययान्त अव्यय (infinitive)

• इच्छामि: I wish
• इच्छामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: इष् (धातु)
• Form: लट्-लकार, उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• तव: of you/your
• तव: Shashthi-sambandha (Genitive/षष्ठीसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6), एकवचन; सम्बन्ध

• वाणीम्: speech/words
• वाणीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वाणी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• अनामयीम्: free from illness/blemish
• अनामयीम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अन्- (नञ्) + आमय (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; नञ्-तत्पुरुष (negated adjective), ‘वाणीम्’ इत्यस्य विशेषणम्

Speaker

Paijavana (deduced from subsequent verse where he speaks)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A respectful pilgrim addresses a sage: 'By seeing you, the fruit of āśrama-life has arisen; yet I wish to hear your unerring words.' Both are calm, seated in an āśrama setting.

Characters & Entities

• Āśrama (religious discipline)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The darśana of a realized sage itself yields spiritual fruit, and one should further seek instruction through listening.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse glorifies sādhu-darśana within a tīrtha narrative frame, without naming a particular location here.

What ritualistic prescription is mentioned?

Śravaṇa—respectful listening to the sage’s pure teaching—is implicitly prescribed.