Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 40
Devanagari script
तथाऽन्यदपि यत्किंचित्कर्म स्वल्पमपि प्रभो । त्वां वा त्यक्त्वा गमिष्यामि कुत्रचित्पीडितो भृशम्
Transliteration
tathā'nyadapi yatkiṃcitkarma svalpamapi prabho | tvāṃ vā tyaktvā gamiṣyāmi kutracitpīḍito bhṛśam
Translation
«وأيُّ عملٍ آخر—ولو كان يسيرًا يا مولاي—فلن أفعله. وإلا فسأتركك وأمضي إلى مكانٍ ما، مثقَلًا بغمٍّ شديد.»
Word by Word
तथाthus, so
तथा:
Sambandha (Adverbial modifier/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/उपमानार्थ क्रियाविशेषण (adverb: ‘thus/so’)
अन्यत्another thing
अन्यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd); एकवचन (used as ‘another (thing)’)
अपिalso, even
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: ‘also/even’)
यत्whatever
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd); एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun: ‘whatever’)
किंचित्anything, something
किंचित्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिंचित् (सर्वनाम/अव्ययवत्)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd); एकवचन; अनिश्चितार्थ सर्वनाम (‘something/anything’)
कर्मact, deed
कर्म:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd); एकवचन
स्वल्पम्small, little
स्वल्पम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्वल्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd); एकवचन; विशेषण (qualifying ‘कर्म’)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: ‘even’)
प्रभोO lord
प्रभो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; संबोधन (8th/vocative); एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (2nd/accusative); एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक निपात (disjunctive particle: ‘or’)
त्यक्त्वाhaving abandoned
त्यक्त्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive); ‘having abandoned’
गमिष्यामिI will go
गमिष्यामि:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलृट् (Simple Future); उत्तमपुरुष (1st person); एकवचन; परस्मैपद
कुत्रचित्somewhere
कुत्रचित्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootकुत्रचित् (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक अनिश्चित क्रियाविशेषण (indefinite locative adverb: ‘somewhere’)
पीडितःafflicted, tormented
पीडितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपीडित (पीड् धातोः क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/nominative); एकवचन; क्त-प्रत्यय (past passive participle)
भृशम्greatly, exceedingly
भृशम्:
Sambandha (Adverbial modifier/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootभृशम् (अव्यय)
Formअव्यय; परिमाण/तीव्रतावाचक क्रियाविशेषण (adverb: ‘excessively’)
Speaker
Lakṣmaṇa (addressing Rāma as prabhu)
Characters & Entities
L
LakṣmaṇaR
RāmaFAQs
When emotions surge, one may abandon duty and relationships; dharma calls for restraint, dialogue, and steadiness of mind.
No specific tīrtha is named in this verse; it belongs to a larger tīrtha-glorification chapter.
No ritual is prescribed; it discusses refusal to perform even small duties (karma).