Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 12

वेदवेदांगतत्त्वजः पौत्रस्तु परमेष्ठिनः । तं दृष्ट्वा राक्षसाकारं वित्रेसुः सर्वतो द्विजाः

vedavedāṃgatattvajaḥ pautrastu parameṣṭhinaḥ | taṃ dṛṣṭvā rākṣasākāraṃ vitresuḥ sarvato dvijāḥ

كان عارفًا بحقائق الفيدا وملحقاتها (Vedāṅga)، وحفيدَ باراميشثين (Parameṣṭhin)؛ لكن لما رآه البراهمة في هيئة راكشسا، ارتاعوا من كل جانب.

वेदवेदाङ्गतत्त्वजःborn from the essence of the Vedas and Vedāṅgas
वेदवेदाङ्गतत्त्वजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootवेद + वेदाङ्ग + तत्त्व + ज (प्रातिपदिके; समासः)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘वेद-वेदाङ्ग-तत्त्वात् जातः’ इत्यर्थे बहुपद-तत्पुरुषः; विशेषणम्
पौत्रःgrandson
पौत्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपौत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तुbut/and
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः (particle)
परमेष्ठिनःof Parameṣṭhin (Brahmā)
परमेष्ठिनः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपरमेष्ठिन् (प्रातिपदिक; ब्रह्मा)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्तम् (gerund/absolutive)
राक्षसाकारम्a demon-like form
राक्षसाकारम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराक्षस + आकार (प्रातिपदिके; समासः)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘राक्षसस्य आकारः’ इति षष्ठी-तत्पुरुषः
वित्रेसुःthey trembled/were frightened
वित्रेसुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + त्रस् (धातु)
Formलिट्/लुङ्-प्रायः रूपम्; अत्र लिट् (Perfect) परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्; अर्थतः ‘अत्रसन्/अत्रसुः’ = ‘they trembled’
सर्वतःfrom all sides/everywhere
सर्वतः:
Desha (Adverbial/देश)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्ययम्; अव्यय-तद्धितान्तम् (adverb)
द्विजाःBrahmins (twice-born)
द्विजाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

Narrator (Purāṇic narrator, context not explicit in snippet)

Type: kshetra

Scene: A learned, Brahmā-lineage sage in rākṣasa-like form; brāhmaṇas scattered in alarm across the scene, some raising hands in protective gestures, others clutching rosaries.

P
Parameṣṭhin (Brahmā)
D
dvija (brāhmaṇas)
R
rākṣasa (form)

FAQs

Learning and pedigree are not substitutes for disciplined conduct; adharma can eclipse even great scholarship.

No specific tīrtha is named in this verse; it advances the moral narrative within the tīrtha-māhātmya.

None directly; it highlights the social-religious shock among dvijas upon witnessing the cursed form.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App