Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 59

Devanagari script

एतद्गुह्यं मया ख्यातं भवतीनामसंशयम् । सत्येनानेन मे गौरी मनोभीष्टं प्रयच्छतु

Transliteration

etadguhyaṃ mayā khyātaṃ bhavatīnāmasaṃśayam | satyenānena me gaurī manobhīṣṭaṃ prayacchatu

Translation

هذا السرّ قد أفصحتُه لكم بلا ريب. وبحقّ هذه الصدق، فلتمنحني غَورِي التي لي مُنى قلبي.

Word by Word

• एतत्: this
• एतत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• गुह्यम्: secret (teaching)
• गुह्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गुह्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; 'secret (matter)'

• मया: by me
• मया: Kartr-karana (Agent in passive/कर्ता-करण)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया (3rd/करण), एकवचन

• ख्यातम्: was made known
• ख्यातम्: Kriya (Passive predicate/कर्मणि क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ख्या (धातु) + ख्यात (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे 'was declared/made known'

• भवतीनाम्: to/of you (ladies)
• भवतीनाम्: Shashthi-Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: भवती (प्रातिपदिक/सर्वनामवत्)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन

• असंशयम्: without doubt
• असंशयम्: Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: अ (नञ्) + संशय (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव (नञ्-पूर्वक) क्रियाविशेषण = 'without doubt'

• सत्येन: by truth
• सत्येन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: सत्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन

• अनेन: by this
• अनेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन

• मे: my, for me
• मे: Shashthi-Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/सम्बन्ध) एकवचन (एन्क्लिटिक)

• गौरी: Gaurī
• गौरी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गौरी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• मनोभीष्टम्: heart's desire
• मनोभीष्टम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मनस् (प्रातिपदिक) + अभीष्ट (कृदन्त/प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (मनसः अभीष्टम् = 'desired by the mind'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• प्रयच्छतु: may (she) grant
• प्रयच्छतु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-यम् (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ/विधिलिङ्-सदृश), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद

Speaker

Unspecified narrator (addressing other women; invoking satya as a vow-formula)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The noblewoman confides a secret devotional method to companions; above them, Gaurī’s compassionate presence suggests assent, as the speaker makes a truth-affirmation for her wish.

Characters & Entities

• Gaurī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Truthfulness and sincere sharing of sacred practice strengthen one’s prayer and invite Devī’s blessing.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse functions as a devotional affirmation within a tīrtha-māhātmya chapter, without naming a specific site.

What ritualistic prescription is mentioned?

An invocation based on satya (truth-vow) is used to seek fulfillment of one’s wish from Gaurī.