Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 8

क्षत्रियोऽपि पुरस्कृत्य देवदेवं पितामहम् । न चैकेन वसिष्ठेन तेनैतद्वैरमाहितम्

kṣatriyo'pi puraskṛtya devadevaṃ pitāmaham | na caikena vasiṣṭhena tenaitadvairamāhitam

مع أنه كان من طبقة الكشاتريا، فقد قدّم أمامه «بيتامها» براهما، إله الآلهة؛ ولم تُنشأ هذه العداوة على يد فَسِشْتَه وحده، بل كانت لها أسباب أوسع.

क्षत्रियःthe Kṣatriya
क्षत्रियः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootक्षत्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
अपिalso/even
अपि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (निपातः; also/even)
पुरस्कृत्यhaving honored/put forward
पुरस्कृत्य:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootपुरस्+कृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय-भावकृदन्तम् (Gerund), अर्थे: having placed in front/having honored
देवदेवम्the god of gods
देवदेवम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः (देवानां देवः); पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
पितामहम्the Grandfather (Brahmā)
पितामहम्:
Karma (Apposition to object)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
not
:
Sambandha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध particle)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय-bodhaka conjunction)
एकेनby one alone
एकेन:
Karana (Instrument/Agent)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्
वसिष्ठेनby Vasiṣṭha
वसिष्ठेन:
Karana (Agent)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्
तेनby him
तेन:
Karana (Instrument/Agent)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्
एतत्this
एतत्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
वैरम्enmity
वैरम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootवैर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
आहितम्was established
आहितम्:
Kriya (Predicate)
TypeVerb
Rootआ+धा (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; अर्थे: placed/established

Sūta (contextual continuation)

Listener: Ṛṣis

Scene: Viśvāmitra, still bearing kṣatriya vigor, offers reverence to Pitāmaha Brahmā; behind him, the tension with Vasiṣṭha is shown as a broader web—multiple figures and circumstances rather than a single antagonist.

V
Viśvāmitra (implied)
B
Brahmā (Pitāmaha)
V
Vasiṣṭha
K
Kṣatriya

FAQs

Birth identity is not the final measure; aspiration toward the highest (with discipline) is emphasized, while conflicts are shown as complex and multi-causal.

None directly; it remains part of the narrative frame explaining the Sarasvatī episode.

None; it references devotion/aim toward Brahmā as the supreme ideal in this context.