Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 62

Devanagari script

त्वं स्वाहा त्वं स्वधा देवि त्वं सृष्टिस्त्वं शुचिर्धृतिः । अरुंधती तथेंद्राणी त्वं लक्ष्मीस्त्वं च पार्वती

Transliteration

tvaṃ svāhā tvaṃ svadhā devi tvaṃ sṛṣṭistvaṃ śucirdhṛtiḥ | aruṃdhatī tatheṃdrāṇī tvaṃ lakṣmīstvaṃ ca pārvatī

Translation

أيتها الإلهة، أنتِ سْفَاهَا (Svāhā) وأنتِ سْفَذَا (Svadhā). أنتِ الخَلْق، وأنتِ الطهارة والثبات. أنتِ أروندَتِي (Arundhatī) وكذلك إندراني (Indrāṇī)؛ أنتِ لاكشمي (Lakṣmī)—وأنتِ أيضًا بارفَتِي (Pārvatī).

Word by Word

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• स्वाहा: Svāhā (oblation-call)
• स्वाहा: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: स्वाहा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम/मन्त्रशब्द

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• स्वधा: Svadhā (ancestral offering-call)
• स्वधा: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: स्वधा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; पितृयज्ञ-सम्बद्ध शब्द

• देवि: O Goddess
• देवि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• सृष्टिः: creation
• सृष्टिः: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: सृष्टि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• शुचिः: purity / the pure one
• शुचिः: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: शुचि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; गुणवाचक-नाम (pure one)

• धृतिः: steadfastness
• धृतिः: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: धृति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अरुंधती: Arundhatī
• अरुंधती: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: अरुंधती (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम

• तथा: and likewise
• तथा: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय/तुल्यतावाचक (also/likewise)

• इन्द्राणी: Indrāṇī
• इन्द्राणी: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: इन्द्राणी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• लक्ष्मीः: Lakṣmī
• लक्ष्मीः: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: लक्ष्मी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)

• पार्वती: Pārvatī
• पार्वती: Visheshya (Predicate/विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: पार्वती (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम

Speaker

Śiva

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī

Visual Art Cues

Scene: A visionary montage: Devī is praised as Svāhā and Svadhā, as Creation, Purity, Steadfastness, and as multiple goddess-forms—Arundhatī, Indrāṇī, Lakṣmī, Pārvatī—unified in one radiant presence.

Characters & Entities

• Devī
• Svāhā
• Svadhā
• Arundhatī
• Indrāṇī
• Lakṣmī
• Pārvatī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

All auspicious powers—ritual, moral virtue, prosperity, and divine consort forms—are unified in the one Goddess.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No site is named in this verse; it is doctrinal praise within the broader tīrtha narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

The verse references Vedic ritual categories (svāhā for devas, svadhā for pitṛs), implying the Goddess as the inner potency of offerings.