Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 58

Devanagari script

एवं स भगवांस्तत्र शक्रेणाराधितः पुरा । समायातोऽत्र विप्रेंद्राः सुरम्यात्तु हिमाचलात्

Transliteration

evaṃ sa bhagavāṃstatra śakreṇārādhitaḥ purā | samāyāto'tra vipreṃdrāḥ suramyāttu himācalāt

Translation

وهكذا كان ذلك الربّ المبارك يُعبَد هناك قديمًا على يد شَكْرا (إندرا). وأيها الأبرع من البراهمة، فمن الهيمالايا البهيجة لدى الآلهة جاء إلى هذا الموضع.

Word by Word

• एवम्: thus
• एवम्: Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक (thus)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (pronoun)

• भगवान्: the Blessed Lord
• भगवान्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भगवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक (there)

• शक्रेण: by Śakra (Indra)
• शक्रेण: Karana (Agent-instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: शक्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/कर्ता-निर्देश), एकवचन

• आराधितः: worshipped/propitiated
• आराधितः: Karta (Subject complement)
• Type: Adjective
• Root: आ-राध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• पुरा: formerly
• पुरा: Kriyāviśeṣaṇa (Temporal/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक (formerly)

• समायातः: came/arrived
• समायातः: Kriyā (Predicative action)
• Type: Adjective
• Root: सम्-आ-या (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past participle, intransitive sense), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक (here)

• विप्रेन्द्राः: O best of Brahmins
• विप्रेन्द्राः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुष-समास (विप्राणाम् इन्द्राः = best of Brahmins)

• सुरम्यात्: from the very delightful (place)
• सुरम्यात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Adjective
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + रम्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन; ‘सुरम्य’ = अत्यन्त रम्य

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधान/विरोध (but/indeed)

• हिमाचलात्: from Himālaya (snow-mountain)
• हिमाचलात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: हिम (प्रातिपदिक) + अचल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन; तत्पुरुष-समास (हिमस्य अचलः)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Himāpātodbhava-tīrtha (implied by surrounding verses)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: viprendra

Visual Art Cues

Scene: Indra (Śakra) with vajra and crown offers worship to Śiva at a mountain-linked shrine; the background suggests snowy Himalayan ridges and a radiant descent/arrival to the tīrtha.

Characters & Entities

• Śakra (Indra)
• Himālaya

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even the king of the gods honors this tīrtha; divine worship establishes the site’s extraordinary sanctity and authority.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kedāra-tīrtha and its locale, linked to the Himālaya sacred landscape.

What ritualistic prescription is mentioned?

The emphasis is on ārādhana (devotional worship) performed by Śakra, validating the practice for pilgrims.