Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 35

Devanagari script

लंकाद्वारे स्थितो यो वै सेतुखण्डे महेश्वरः । प्रभाते कुरुते तस्य स्वयं पूजां विभीषणः

Transliteration

laṃkādvāre sthito yo vai setukhaṇḍe maheśvaraḥ | prabhāte kurute tasya svayaṃ pūjāṃ vibhīṣaṇaḥ

Translation

وماهيشفارا القائم عند بوّابة لانكا في ناحية سيتو—إنّ فيبيṣaṇa نفسه يقيم له العبادة عند الفجر.

Word by Word

• लङ्काद्वारे: at the gate of Laṅkā
• लङ्काद्वारे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लङ्का + द्वार (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: ‘लङ्कायाः द्वारे’); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन

• स्थितः: standing/located
• स्थितः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्था (धातु) + क्त (प्रत्यय)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• यः: who
• यः: Karta (Relative subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• वै: indeed
• वै: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: अव्यय (निश्चयार्थक/पादपूरण)

• सेतुखण्डे: in the Setu-section
• सेतुखण्डे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सेतु + खण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: ‘सेतोः खण्डे’); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• महेश्वरः: Maheśvara (Śiva)
• महेश्वरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महेश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• प्रभाते: in the morning
• प्रभाते: Kala (Time/काल)
• Type: Noun
• Root: प्रभात (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; कालाधिकरण

• कुरुते: does/performs
• कुरुते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

• तस्य: of him/of that (deity)
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, षष्ठी, एकवचन

• स्वयं: personally
• स्वयं: Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: स्वयम् (अव्यय)
• Form: अव्यय (स्वकृत्ये/स्वतः)

• पूजां: worship
• पूजां: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पूजा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• विभीषणः: Vibhīṣaṇa
• विभीषणः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विभीषण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Speaker

Narratorial voice within Tīrthamāhātmya (contextual Purāṇic narrator)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Laṅkā-dvāra Maheśvara (Setu-khaṇḍa)

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: At first light, Vibhīṣaṇa stands before a coastal liṅga shrine called ‘Maheśvara at Laṅkā’s gate’; the sea glows, and the shrine feels like a sentinel at the edge of worlds.

Characters & Entities

• Vibhīṣaṇa
• Maheśvara (Śiva)
• Laṅkā
• Setu (Setukhaṇḍa)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Personal, time-bound worship (especially at dawn) is praised as a mark of sincere bhakti and dharmic order.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Setu-khaṇḍa area near the ‘gateway of Laṅkā,’ linked in Purāṇic geography with Setubandha/Rāmeśvaram.

What ritualistic prescription is mentioned?

Prabhāta-pūjā—performing Śiva worship at dawn.