Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 66
Devanagari script
क्षुत्पिपासादयो दोषा न विद्यंतेऽत्र ते किल । स्वर्गे स्थितस्य यच्चैतत्तत्किमेवंविधं मम
Transliteration
kṣutpipāsādayo doṣā na vidyaṃte'tra te kila | svarge sthitasya yaccaitattatkimevaṃvidhaṃ mama
Translation
«يقولون إن عيوبًا كالجوع والعطش لا وجود لها هنا. فإن كنتُ مقيمًا في السماء، فلماذا تكون حالتي على هذا النحو؟»
Word by Word
क्षुत्-पिपासा-आदयःhunger, thirst, and the like
क्षुत्-पिपासा-आदयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षुत् (प्रातिपदिक) + पिपासा (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), बहुवचन; द्वन्द्व-समासः (क्षुत् च पिपासा च) + आदयः (etc.)
दोषाःfaults / afflictions
दोषाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदोष (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), बहुवचन
नnot
न:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेधार्थक निपात
विद्यन्तेexist / are found
विद्यन्ते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद
अत्रhere
अत्र:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (here)
तेyou
ते:
Sambodhana/Address (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता) वा सम्बोधनार्थे; एकवचन/बहुवचन-रूपसाम्य (context: ‘for you/your’—here likely dative/possessive sense is not; taken as संबोधन/प्रथमा plural ‘you’); सर्वनाम
किलindeed / they say
किल:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootकिल (अव्यय)
Formअव्यय; खलु/इति-प्राय निपात (indeed/it is said)
स्वर्गेin heaven
स्वर्गे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन
स्थितस्यof (one) who is situated
स्थितस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formकृदन्त; क्त-प्रत्ययान्त (past participle used adjectivally) ‘स्थित’; पुल्लिङ्ग/नपुंसक; षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन
यत्which
यत्:
Karta/Karma (contextual)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धवाचक (relative pronoun)
चand
च:
Connector (सम्बन्धक)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
एतत्this
एतत्:
Karta/Karma (contextual)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; निर्देशवाचक (this)
तत्that
तत्:
Karta/Karma (contextual)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; निर्देशवाचक (that)
किम्what? / why?
किम्:
Predicate nominal (प्रश्न)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक
एवंविधम्of this kind / such
एवंविधम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएवंविध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
ममof me / for me
मम:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम
Speaker
Narrator (questioning Brahmā)
Visual Art Cues
Scene: A questioning figure gestures toward the celestial surroundings as if saying: ‘If this is heaven, why am I hungry?’ Brahmā or celestial witnesses remain poised to answer.
Characters & Entities
B
BrahmāS
SvargaFAQs
Heavenly status does not erase specific karmic debts; unfulfilled duties can manifest as suffering even amid celestial privilege.
No earthly tīrtha is referenced in this verse.
None directly; it is a doctrinal question prompting karmic explanation.