Home›Skanda Purana›Mahesvara Khanda›Kedara Khanda›Adhyaya 24›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 1

Devanagari script

लोमश उवाच । तथैव सर्वं परया मुदान्वितश्चक्रे गिरींद्रः स्वसुतार्थमेव । गर्गं पुरस्कृत्य महानुभावो मंगल्यभूमिं परया विभूत्या

Transliteration

lomaśa uvāca | tathaiva sarvaṃ parayā mudānvitaścakre girīṃdraḥ svasutārthameva | gargaṃ puraskṛtya mahānubhāvo maṃgalyabhūmiṃ parayā vibhūtyā

Translation

قال لوماشَ: هكذا كان الأمر. فإنّ سيّد الجبال، الهيمالايا، وقد امتلأ بفرحٍ أسمى، دبّر كلَّ شيءٍ لأجل ابنته. وجعل غارغا في المقدّمة، فتهيّأ ذلك العظيمُ أرضَ العُرسِ المباركةَ بعظمةٍ وبهاءٍ فائقين.

Word by Word
लोमशःLomaśa
लोमशः:
Karta (Speaker/वक्ता)
TypeNoun
Rootलोमश (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तथाthus
तथा:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (manner adverb)
एवindeed, just
एव:
Nipata (Particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक निपात (emphatic particle)
सर्वम्everything
सर्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
परयाwith great
परया:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootपरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; विशेषणम् (intensifier: ‘great’)
मुदाjoy
मुदा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमुद्/मुदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
अन्वितःendowed (with)
अन्वितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअनु + इ (धातु) → अन्वित (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formक्त-कृदन्त, पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
चक्रेdid, arranged
चक्रे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
गिरीन्द्रःthe lord of mountains (Himālaya)
गिरीन्द्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरि + इन्द्र (प्रातिपदिके)
Formतत्पुरुष-समास (‘lord of mountains’), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्वसुतार्थम्for his own son's sake
स्वसुतार्थम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootस्व + सुत + अर्थ (प्रातिपदिके)
Formतत्पुरुष-समास (‘for his own son’s purpose’), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; प्रयोजनार्थे
एवonly, indeed
एव:
Nipata (Particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक निपात
गर्गम्Garga
गर्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
पुरस्कृत्यhaving placed in front, having honored
पुरस्कृत्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootपुरस् + कृ (धातु) → पुरस्कृत्य (क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund), क्रियाविशेषण
महानुभावःthe great-souled one
महानुभावः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहान् + अनुभाव (प्रातिपदिके)
Formबहुव्रीहि-समास (‘one of great majesty’), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
मंगल्यभूमिम्the auspicious site/ground
मंगल्यभूमिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमंगल्य + भूमि (प्रातिपदिके)
Formकर्मधारय-समास (‘auspicious ground’), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
परयाwith great
परया:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootपरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; विशेषणम्
विभूत्याsplendor, magnificence
विभूत्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविभूति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
Speaker

Lomaśa

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Maṅgalya-bhūmi (wedding-ground in Himālaya)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Sages/brāhmaṇas (audience of the Kedāra narrative)

Visual Art Cues

Scene: Himālaya personified as the lord of mountains, joyfully organizing his daughter’s wedding; sage Garga leads, while attendants prepare a radiant, auspicious marriage-ground.

Characters & Entities
L
Lomaśa
H
Himālaya (Girīndra)
G
Garga
P
Pārvatī (implied as daughter)

FAQs

Sacred rites succeed through joyful, orderly preparation and guidance of dharmic authorities, turning space into maṅgala (auspiciousness).

The Himalayan region as a sanctified marriage-setting; within Kedāra Khaṇḍa it supports the broader Kedāra tīrtha landscape.

Preparation of a maṅgalya-bhūmi (auspicious ritual ground) under the lead of Garga is indicated as part of marriage arrangements.

←Previous Verse
Next Verse→