Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 92

धर्मार्थकामामोक्षाश्च चत्वारो ह्येकरूपताम् । नीतायेन महादेव स कामोऽयं न हन्यते

dharmārthakāmāmokṣāśca catvāro hyekarūpatām | nītāyena mahādeva sa kāmo'yaṃ na hanyate

الدارما، والأرثا، والكاما، والموكشا—هذه الأربعة، يا مها ديفا، قد سُيِّرتَها إلى وحدةٍ واحدة؛ لذلك فإن هذا الكاما لا يُقتل.

धर्मार्थकामामोक्षाःdharma, artha, kāma, and mokṣa
धर्मार्थकामामोक्षाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootधर्म + अर्थ + काम + मोक्ष (प्रातिपदिक)
Formइतरेतर-द्वन्द्व (चारः पुरुषार्थाः), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
चत्वारःfour
चत्वारः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर् (संख्यावाचक-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; संख्यावाचक विशेषण
हिindeed
हि:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
एकरूपताम्oneness of form
एकरूपताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएक + रूपता (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (एकं रूपं यस्याः सा), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
नीताःhave been led/brought
नीताः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootनी (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; (धर्मादयः)
येनby which/whom
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (3), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
महादेवO Mahādeva
महादेव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा + देव (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (महान् देवः), पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन
सःthat
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
कामःdesire (Kāma)
कामः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
अयम्this
अयम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विशेषण/निर्देशक
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय
हन्यतेis destroyed
हन्यते:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), कर्मणि-प्रयोग, प्रथमपुरुष, एकवचन

Maharṣis

Tirtha: Kedāra

Type: kshetra

Scene: A didactic scene: Śiva as Mahādeva depicted as the axis uniting the four puruṣārthas into one path; symbolic emblems for each aim converge toward Śiva.

Ś
Śiva (Mahādeva)
D
Dharma
A
Artha
K
Kāma
M
Mokṣa (Puruṣārthas)

FAQs

Human goals are interconnected; desire cannot be treated as isolated—spiritual life requires integrating and purifying motivations under dharma.

This is within the Kedārakhaṇḍa (Kedāra/Kedarnath milieu), though the verse focuses on the puruṣārtha framework rather than a location’s merits.

No explicit ritual; it frames a doctrinal point about integrating the puruṣārthas.