Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 61

स गच्छेद्रौरवांल्लोकान्योऽतिथिं नाभिपूजयेत् । अतिथिः पूजितो येन स देवैरपि पूज्यते

sa gacchedrauravāṃllokānyo'tithiṃ nābhipūjayet | atithiḥ pūjito yena sa devairapi pūjyate

«من لا يُكرم الضيف يذهب إلى عوالم رَوْرَفَة (Raurava). أمّا من أُكرم الضيفُ على يديه، فهو مُكرَّم حتى عند الآلهة.»

सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तृपद
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु √गम्)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
रौरवान्Raurava (hellish)
रौरवान्:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootरौरव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; ‘लोकान्’ विशेषण
लोकान्worlds/realms
लोकान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; कर्मपद
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धवाचक (relative pronoun)
अतिथिम्a guest
अतिथिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअतिथि (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मपद
not
:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation)
अभिपूजयेत्should honor/worship
अभिपूजयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-पूज् (धातु √पूज्)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अतिथिःthe guest
अतिथिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअतिथि (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तृपद
पूजितःhonored
पूजितः:
Predicate qualifier (विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootपूजित (कृदन्त; √पूज्)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘अतिथिः’ विशेषण
येनby whom
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति (3rd/तृतीया), एकवचन; करण (instrumental)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृपद
देवैःby the gods
देवैः:
Karana (Agent-in-passive/करण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; करण
अपिalso/even
अपि:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक-निपात (also/even)
पूज्यतेis honored
पूज्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपूज् (धातु √पूज्)
Formलट् (present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (passive)

Unspecified (didactic narration within Māheśvarakhaṇḍa, likely Sūta to sages)

Tirtha: Raurava (nāraka-loka)

Type: kshetra

Scene: A split narrative: on one side a householder refuses a guest and a dark path opens toward Raurava; on the other side a host honours a guest with pādya/arghya and devas shower flowers.

A
Atithi
R
Raurava
D
Devas

FAQs

Honouring guests is a direct path to merit and divine favour; neglecting them leads to severe karmic consequence.

No site is named; the verse teaches universal atithi-dharma rather than a location-specific māhātmya.

Atithi-pūjā—welcoming and honouring the guest—is prescribed as obligatory dharma.