Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 131

येन निष्पाद्यते चार्थः स्वयं स्याद्योगसिद्धये । तथा ज्ञानमुपासीत योगी यत्कार्यसाधकम्

yena niṣpādyate cārthaḥ svayaṃ syādyogasiddhaye | tathā jñānamupāsīta yogī yatkāryasādhakam

ما به يتحقق المقصود حقًّا وتنبثق سِدهي اليوغا من تلقاء نفسها—فمثلُ هذا العلم ينبغي لليوغي أن يلازمه ويُنمّيه، العلمُ الذي ينجز العمل إنجازًا صادقًا.

येनby which
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन
निष्पाद्यतेis accomplished
निष्पाद्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनिस्-√पद्/पाद् (धातु; निष्पादयति)
Formलट् (वर्तमान), कर्मणि प्रयोगः (passive); प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘is accomplished/produced’
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अर्थःpurpose/goal
अर्थः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
स्वयम्by oneself
स्वयम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय; आत्मवाचक (oneself/by oneself)
स्यात्should be/may be
स्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष, एकवचन
योगसिद्धयेfor the attainment of yoga
योगसिद्धये:
Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयोग (प्रातिपदिक) + सिद्धि (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (योगस्य सिद्धिः); चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; स्त्रीलिङ्ग (सिद्धि)
तथाlikewise/so
तथा:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/समुच्चय (so/likewise)
ज्ञानम्knowledge
ज्ञानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootज्ञान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
उपासीतshould practice/attend upon
उपासीत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउप-आस् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष, एकवचन (आशीर्लिङ्/विधिलिङ्-रूपम्)
योगीthe yogi
योगी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयोगिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
यत्कार्यसाधकम्that which accomplishes the task
यत्कार्यसाधकम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम) + कार्य (प्रातिपदिक) + साधक (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कार्यं साधयति इति/कार्यस्य साधकम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; ज्ञानम्-विशेषण

Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Scene: A teacher-yogin points to a single luminous scripture/inner light while many scattered scrolls lie aside; the disciple focuses on the one that ‘accomplishes the work’.

Y
yogin
Y
yoga-siddhi

FAQs

Seek and cultivate only that knowledge which directly supports realization and effective spiritual progress, not mere accumulation.

No holy site is named in this verse.

A discipline is prescribed: upāsanā (steady cultivation) of knowledge that leads to yoga-siddhi.