Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 57
Devanagari script
ग्रसनस्तु तमायांतमाजघ्ने गदयोरसि । अचिंतयित्वा तत्कर्म ग्रसनस्यांतकोऽरिहा
Transliteration
grasanastu tamāyāṃtamājaghne gadayorasi | aciṃtayitvā tatkarma grasanasyāṃtako'rihā
Translation
غير أن غراسانا ضرب يَما المُقبل على صدره بهراوة. فلم يحتمل أَنْتَكَ (يَما)، قاهر الأعداء، ذلك الفعل، فحوّل قصده إلى غراسانا.
Word by Word
ग्रसनःGrasana (a warrior)
ग्रसनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootग्रसन (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुbut
तु:
Discourse marker (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक निपात (particle: ‘but/indeed’)
तम्him (Yama)
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आयान्तम्coming, approaching
आयान्तम्:
Karma (Object qualifier)
TypeVerb
Rootआ-या (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय (Present active participle), पुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying ‘तम्’)
आजघ्नेstruck
आजघ्ने:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-हन् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
गदयाwith a mace
गदया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
उरसिon the chest
उरसि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootउरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
अचिन्तयित्वाwithout considering
अचिन्तयित्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial)
TypeVerb
Rootअ-चिन्तय् (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund) — ‘without thinking/without considering’
तत्-कर्मthat act
तत्-कर्म:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + कर्म (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (‘तत् कर्म’ = ‘that deed’), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ग्रसनस्यof Grasana
ग्रसनस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootग्रसन (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
अन्तकःDeath (Antaka)
अन्तकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्तक (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अरिहाslayer of enemies
अरिहा:
Karta (Apposition/कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootअरिहन् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीह्यर्थे उपाधि (epithet)
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta) (deduced: Māheśvara-khaṇḍa narration to sages)
Visual Art Cues
Scene: Grasana swings a heavy mace into Yama’s chest; Yama’s eyes blaze as Antaka, shifting from measured authority to wrathful focus, turning his full intent toward the attacker.
Characters & Entities
G
GrasanaY
YamaA
AntakaFAQs
Even defiance against death (Antaka) is futile; dharma’s final boundary is enforced when arrogance challenges cosmic order.
No tīrtha is identified in this verse.
None.