Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 82
Devanagari script
एकदा तस्य जिज्ञासां कर्तुं देवीं हरोवदत् । अद्य भिक्षाटनं प्राप्ते व्यासे परमधार्मिके
Transliteration
ekadā tasya jijñāsāṃ kartuṃ devīṃ harovadat | adya bhikṣāṭanaṃ prāpte vyāse paramadhārmike
Translation
ومرّةً، رغبةً في امتحانه، قال هَرَا للإلهة: «اليوم، حين يأتي فياسا، الأشدّ استقامةً في الدَّهَرْما، لطلب الصدقة…».
Word by Word
एकदाonce
एकदा:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootएकदा (अव्यय; एक + दा)
Formअव्यय; कालवाचक (once)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; सम्बन्ध (of him)
जिज्ञासाम्inquiry, desire to know
जिज्ञासाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजिज्ञासा (प्रातिपदिक; desiderative noun from √ज्ञा)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
कर्तुम्to do
कर्तुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Root√कृ (धातु) + तुमुन्
Formतुमुनन्त (infinitive); क्रियार्थक (to do)
देवीम्the Goddess (Pārvatī)
देवीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
हरःHara (Śiva)
हरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
अवदत्said
अवदत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वद् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
अद्यtoday
अद्य:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (today/now)
भिक्षाटनम्going for alms, alms-round
भिक्षाटनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभिक्षाटन (प्रातिपदिक; भिक्षा + अटन < √अट् (धातु) + ल्युट्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
प्राप्तेwhen (he) had arrived
प्राप्ते:
Adhikarana (Locative absolute/सति-सप्तमी)
TypeAdjective
Root√प्र-आप् (धातु) + क्त
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), पुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; सति-सप्तमी (locative absolute)
व्यासेin/when Vyāsa (was present)
व्यासे:
Adhikarana (Locative absolute/सति-सप्तमी)
TypeNoun
Rootव्यास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; सति-सप्तमी-आश्रय
परमधार्मिकेin the supremely righteous (Vyāsa)
परमधार्मिके:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम-धार्मिक (प्रातिपदिक; परम; धार्मिक < धर्म + इक (तद्धित))
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; ‘व्यासे’ इति विशेषणम्
Speaker
Narrator voice within Skanda’s discourse (deduced); direct speech: Śiva (Hara) to Devī
Characters & Entities
Ś
Śiva (Hara)D
Devī (Bhavānī)V
VyāsaK
KāśīFAQs
Even the most righteous may be tested; divine līlā reveals and deepens steadfastness in dharma.
Kāśī, as the stage for Śiva’s intimate līlā with saints and devotees.
Bhikṣāṭana (the mendicant’s alms-round) is the implied daily practice.