Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 48

काश्यां चतुर्दशैतानि महालिंगानि सुंदरि । इमानि मुक्तिहेतूनि लिंगान्यानंदकानने

kāśyāṃ caturdaśaitāni mahāliṃgāni suṃdari | imāni muktihetūni liṃgānyānaṃdakānane

يا جميلةَ المحيّا، في كاشي هذه أربعةَ عشرَ لِينغا عظيمة—لِينغاتٌ هي أسبابُ الخلاص—قائمةٌ في آنَنْدَكانَنَة.

काश्याम्in Kāśī
काश्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
चतुर्दशfourteen
चतुर्दश:
Visheshana (Numeral qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर्दशन् (संख्याप्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचनार्थे अव्ययवत् प्रयोग (indeclinable-like numeral usage)
एतानिthese
एतानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
महा-लिङ्गानिgreat liṅgas
महा-लिङ्गानि:
Karta (Apposition to subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा (अव्यय/उपसर्गवत्) + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (‘महानि लिङ्गानि’), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
सुन्दरिO beautiful one
सुन्दरि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसुन्दरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
इमानिthese
इमानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
मुक्ति-हेतूनिcauses of liberation
मुक्ति-हेतूनि:
Visheshana (Predicate qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक) + हेतु (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी: ‘मुक्तेः हेतवः’), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
लिङ्गानिliṅgas
लिङ्गानि:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
आनन्द-काननेin the forest of bliss (Ānandakānana)
आनन्द-कानने:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootआनन्द (प्रातिपदिक) + कानन (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी: ‘आनन्दस्य कानने’), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

Skanda

Tirtha: Caturdaśa Mahāliṅgāni of Kāśī in Ānandakānana

Type: kshetra

Listener: ‘सुंदरी’ (explicit vocative in verse) and the broader audience

Scene: A panoramic sacred map of Kāśī’s Ānandakānana showing fourteen shrine points glowing like stars, with a central axis leading toward liberation; a देवी (‘सुंदरी’) listens as the list is affirmed.

S
Skanda
K
Kāśī (Vārāṇasī)
Ā
Ānandakānana
M
Mahāliṅga
M
Mukti

FAQs

Kāśī’s liberation-power is concretely embodied in specific liṅgas within Ānandakānana.

Ānandakānana, the blissful sacred grove/region within Kāśī, is directly named.

Implicit directive: approach and worship these fourteen mahāliṅgas as a path to mukti.