Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 41

चैत्रशुक्लतृतीयायां कार्या यात्रा प्रयत्नतः । महामहोत्सवः कार्यो निशि जागरणं तथा

caitraśuklatṛtīyāyāṃ kāryā yātrā prayatnataḥ | mahāmahotsavaḥ kāryo niśi jāgaraṇaṃ tathā

في اليوم القمري الثالث من النصف المضيء من شهر تشيترا (Caitra)، ينبغي القيام بموكب الحج باجتهاد وعناية؛ ويُقام مهرجان عظيم، وتُراعى كذلك سَهَرةُ السهر ليلًا.

चैत्र-शुक्ल-तृतीयायाम्on the third (tithi) of the bright fortnight of Caitra
चैत्र-शुक्ल-तृतीयायाम्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचैत्र (प्रातिपदिक) + शुक्ल (प्रातिपदिक) + तृतीया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (चैत्रस्य शुक्लपक्षस्य तृतीया)
कार्याshould be done
कार्या:
Karta (Subject/कर्ता) (predicate adjective)
TypeAdjective
Root√कृ (धातु) से कार्य (कृदन्त; तव्यत्/यत्)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेय-विशेषण; ‘to be done/should be done’
यात्राprocession/journey (ritual outing)
यात्रा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयात्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
प्रयत्नतःwith effort, diligently
प्रयत्नतः:
Kriya-vishesana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootप्रयत्न (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb) = with effort/earnestly
महामहोत्सवःa very great festival
महामहोत्सवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + महोत्सव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (महान् महोत्सवः)
कार्यःshould be performed
कार्यः:
Karta (Subject/कर्ता) (predicate adjective)
TypeAdjective
Root√कृ (धातु) से कार्य (कृदन्त; तव्यत्/यत्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेय-विशेषण; ‘should be done’
निशिat night
निशि:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootनिशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
जागरणम्keeping vigil
जागरणम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजागरण (प्रातिपदिक; √जागृ (धातु) से)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तथाlikewise
तथा:
Sambandha/Connector
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-क्रियाविशेषण = likewise/also

Skanda (deduced: Kāśī Khaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Citraghaṇṭā-yātrā (Kāśī)

Type: kshetra

Scene: A grand procession in Kāśī on Caitra śukla tṛtīyā: palanquin or banner of Citraghaṇṭā, lamps, devotees singing; at night, a vigil with rows of dīpas along ghats.

C
Caitra-śukla-tṛtīyā

FAQs

Sacred time (tithi) amplifies sacred place (Kāśī); disciplined festival observance turns pilgrimage into concentrated merit.

Kāśī, through its calendrical sacred observance on Caitra-śukla-tṛtīyā.

Perform a yātrā (procession/pilgrimage), celebrate a mahotsava (grand festival), and keep night vigil (jāgaraṇa).