Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 54

Devanagari script

काशीप्राप्तिरयं योगःकाथीप्राप्तिरिदं तपः । काशीप्राप्तिरिदं दानं काशीप्राप्तिः शिवैकता

Transliteration

kāśīprāptirayaṃ yogaḥkāthīprāptiridaṃ tapaḥ | kāśīprāptiridaṃ dānaṃ kāśīprāptiḥ śivaikatā

Translation

هذا اليوغا يفضي إلى نيل كاشي؛ وهذه الزهادة تفضي إلى نيل كاشي؛ وهذه الصدقة تفضي إلى نيل كاشي—والاتحاد بشيفا هو عين نيل كاشي.

Word by Word

• काशी-प्राप्तिः: attainment of Kāśī
• काशी-प्राप्तिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: kāśī (प्रातिपदिक) + prāpti (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास (काश्याः प्राप्तिः/काशीं प्राप्तिः), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘attainment of Kāśī’

• अयम्: this
• अयम्: Visheshana (Determiner/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: idam (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; demonstrative pronoun ‘this’

• योगः: yoga
• योगः: Karta (Predicate nominative/प्रथमा-समाना)
• Type: Noun
• Root: yoga (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘yoga’

• काशी-प्राप्तिः: attainment of Kāśī
• काशी-प्राप्तिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: kāśī (प्रातिपदिक) + prāpti (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• इदम्: this
• इदम्: Visheshana (Determiner/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: idam (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; demonstrative pronoun ‘this’

• तपः: austerity
• तपः: Karta (Predicate nominative/प्रथमा-समाना)
• Type: Noun
• Root: tapas (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘austerity’

• काशी-प्राप्तिः: attainment of Kāśī
• काशी-प्राप्तिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: kāśī (प्रातिपदिक) + prāpti (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• इदम्: this
• इदम्: Visheshana (Determiner/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: idam (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘this’

• दानम्: charity
• दानम्: Karta (Predicate nominative/प्रथमा-समाना)
• Type: Noun
• Root: dāna (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘gift/charity’

• काशी-प्राप्तिः: attainment of Kāśī
• काशी-प्राप्तिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: kāśī (प्रातिपदिक) + prāpti (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• शिव-एकता: oneness with Śiva
• शिव-एकता: Karta (Predicate nominative/प्रथमा-समाना)
• Type: Noun
• Root: śiva (प्रातिपदिक) + ekatā (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास (शिवे एकता/शिवस्य एकता), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘oneness with Śiva’

Speaker

Skanda (deduced; Kāśīkhaṇḍa context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Four streams—yoga, tapas, dāna, and devotion—flow into a single luminous center: Śiva as Viśveśvara; Kāśī appears both as city on Gaṅgā and as a radiant heart-lotus within the devotee.

Characters & Entities

• Kāśī
• Śiva
• Vārāṇasī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

All authentic disciplines culminate in Kāśī’s grace, whose deepest meaning is Śiva-realization (śivaikatā).

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī (Vārāṇasī) is explicitly glorified as both a sacred destination and a spiritual state tied to Śiva.

What ritualistic prescription is mentioned?

Yoga, tapas (austerity), and dāna (charity) are affirmed as means leading to Kāśī; the culminating prescription is śivaikatā—abiding in oneness with Śiva.