Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 77
Devanagari script
कदाचिदेकदा तां तु प्रसुप्तां सदनांगणे । मोहितो रूपसंपत्त्या कश्चिद्विद्याधरोऽहरत्
Transliteration
kadācidekadā tāṃ tu prasuptāṃ sadanāṃgaṇe | mohito rūpasaṃpattyā kaścidvidyādharo'harat
Translation
وذات مرة، إذ كانت نائمةً في فناء دارها، خطفها أحدُ الفيديادهارا، وقد أذهلته بهجتها، وحملها بعيدًا.
Word by Word
कदाचित्once, at some time
कदाचित्:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootकदाचित् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (temporal adverb) = once/sometime
एकदाone day
एकदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootएकदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक = one day/once
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तुbut, indeed
तु:
Sambandha/Contrast (सम्बन्ध/विरोध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधार्थक-निपात (particle)
प्रसुप्ताम्sleeping
प्रसुप्ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootप्र-√स्वप् (धातु) → प्रसुप्त (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (past participle) = asleep; विशेषण (of ताम्)
सदनाङ्गणेin the courtyard of the house
सदनाङ्गणे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसदन (प्रातिपदिक) + अङ्गण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; तत्पुरुष = ‘सदनस्य अङ्गणम्’
मोहितःenchanted
मोहितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√मुह् (धातु) → मोहित (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त = deluded/enchanted; विशेषण (of vidyādharaḥ)
रूपसंपत्त्याby (her) beauty/beauty’s excellence
रूपसंपत्त्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक) + सम्पत्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष = ‘रूपस्य सम्पत्तिः’
कश्चित्someone
कश्चित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितवाचक-सर्वनाम (indefinite pronoun)
विद्याधरःa Vidyādhara
विद्याधरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविद्या (प्रातिपदिक) + धर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष = ‘विद्यां धरति’ (one who possesses magical knowledge)
अहरत्carried off, abducted
अहरत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√हृ (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
Speaker
Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa context, typically Skanda addressing Agastya)
Skanda Dialogue
Listener: Śaunaka and sages (traditional frame)
Visual Art Cues
Scene: Night in a quiet courtyard; Suśīlā asleep; a Vidyādhara descends, captivated, lifting her gently yet unlawfully into the air.
Characters & Entities
S
SuśīlāV
VidyādharaFAQs
Unruled desire (moha) leads to adharma; beauty becomes a test of restraint for the beholder.
No tirtha is named in this verse; it continues the Kāśīkhaṇḍa narrative set in the sacred sphere of Kāśī.
None in this line.