Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 15

विद्याधर्यश्च किन्नर्यस्तथाऽमर्यः सहस्रशः । चामर व्यग्रहस्ताग्र मंगलद्रव्यपाणयः

vidyādharyaśca kinnaryastathā'maryaḥ sahasraśaḥ | cāmara vyagrahastāgra maṃgaladravyapāṇayaḥ

وجاءت بالآلاف نساء الفيديادهاري، ونساء الكِنّاري، والعذارى الإلهيات؛ فمنهنّ من كانت منشغلة بحمل مراوح ذيل الياك (تشامارا)، ومنهنّ من حملت في يديها موادّ الطقوس المباركة.

विद्याधर्यःVidyādharī women
विद्याधर्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविद्याधरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (conjunction)
किन्नर्यःKinnarī women
किन्नर्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिन्नरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb)
अमर्यःcelestial women (Amarīs)
अमर्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअमरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
सहस्रशःby the thousands
सहस्रशः:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसहस्रशस् (अव्यय)
Formपरिमाण/बहुत्ववाचक-अव्यय (distributive adverb: ‘by thousands’)
चामरyak-tail fan (cāmara)
चामर:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचामर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; (पाठभेदे) विशेषणरूपेण अपि
व्यग्रहस्ताग्रwith busy hands held forward
व्यग्रहस्ताग्र:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootव्यग्र + हस्त + अग्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण—‘whose hands are busy/raised at the front’ (हस्ताग्र = हस्तस्य अग्रभागः)
मंगलद्रव्यपाणयःthose with auspicious items in their hands
मंगलद्रव्यपाणयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमंगल + द्रव्य + पाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; समासः—मंगलद्रव्यं पाणौ येषाम् (अर्थतः बहुव्रीहिवत् प्रयोगः)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Listener: Sage-audience (implied)

Scene: Thousands of celestial women arrive in ordered groups: some wave white yak-tail fans (cāmara) in rhythmic arcs; others carry trays of auspicious items—flowers, incense, lamps, perfumes—moving toward the sacred focal point.

V
Vidyādharī
K
Kinnarī
A
Amarī

FAQs

Kāśī draws not only humans but celestial beings; sincere worship is portrayed as a cosmic event honored with maṅgala-dravya and service.

Kāśī (Vārāṇasī) as the sacred center where divine assemblies gather.

Carrying maṅgala-dravya (auspicious articles) and performing service (such as fanning with cāmara) are implied as acts of honor in worship.