Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 48

Devanagari script

आययौ राक्षसी सापि मांसभक्षणलालसा । गवेषयंस्तदा विप्रस्तां समुद्वीक्ष्य राक्षसीम्

Transliteration

āyayau rākṣasī sāpi māṃsabhakṣaṇalālasā | gaveṣayaṃstadā viprastāṃ samudvīkṣya rākṣasīm

Translation

وجاءت تلك الرَّاكشَسِي أيضًا، متلهفةً لالتهام اللحم. حينئذٍ رأى البراهمن، وهو يفتش عنها، تلك الرَّاكشَسِي رؤيةً واضحة.

Word by Word

• आययौ: came
• आययौ: Kriya (Main action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ√yā (धातु)
• Form: लिट् (परोक्षभूत/Perfect); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• राक्षसी: the demoness
• राक्षसी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: rākṣasī (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन

• सा: she
• सा: Karta (Apposition/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: api (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय/अपि-कार (particle)

• मांसभक्षणलालसा: eager to eat meat
• मांसभक्षणलालसा: Karta (Qualifier of subject/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: māṃsa (प्रातिपदिक) + bhakṣaṇa (प्रातिपदिक) + lālasā (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (मांसभक्षणे लालसा यस्याः/मांसभक्षणलालसा); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• गवेषयन्: searching
• गवेषयन्: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: √gaviṣ/√gaveṣ (धातु) + शतृ (वर्तमानकृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (शतृ); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि

• तदा: then
• तदा: Kriya-viseshana (Time adverb/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: tadā (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक (temporal adverb)

• विप्रः: the brahmin
• विप्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: vipra (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग; प्रथमा, एकवचन

• ताम्: her
• ताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम

• समुद्वीक्ष्य: having looked at, observing
• समुद्वीक्ष्य: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सम् + उद्√īkṣ (धातु) + क्त्वा (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund); पूर्वक्रिया

• राक्षसीम्: the demoness
• राक्षसीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: rākṣasī (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन

Speaker

Narrator (contextual; Setukhaṇḍa narrative voice)

Visual Art Cues

Scene: The rākṣasī approaches, eyes fixed on the meat; the brāhmaṇa, having searched, now spots her distinctly—his posture shifts from roaming to focused readiness.

Characters & Entities

• vipra (brāhmaṇa)
• rākṣasī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It sets up the confrontation between human intention and destructive appetite; Purāṇic narratives use such meetings to reveal the karmic cost of courting darkness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

None explicitly; the verse is part of Setukhaṇḍa’s broader Setu-region narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual prescription is stated.