उदयन्तं न वीक्षेत नास्तं यंतं न मस्तके । न राहुणोपस्पृष्टं च नांडस्थं वीक्षयेद्रविम्
udayantaṃ na vīkṣeta nāstaṃ yaṃtaṃ na mastake | na rāhuṇopaspṛṣṭaṃ ca nāṃḍasthaṃ vīkṣayedravim
لا ينبغي التحديق في الشمس عند طلوعها ولا عند غروبها، ولا حين تكون فوق الرأس. ولا يُنظر إليها حين يمسكها راهو (وقت الكسوف)، ولا حين تُرى منعكسةً في الماء.
Deductive (sectional narration; likely Sūta speaking in a dharma-teaching passage)
Tirtha: Sandhyā-kāla (liminal time) / Grahaṇa-kāla
Type: kshetra
Scene: A devotee at riverbank offering arghya with cupped hands while eyes are lowered; above, the Sun’s disc at dawn/dusk; an eclipse scene with Rāhu’s shadow; a warning vignette of sun reflected in water.
Dharma includes disciplined sensory conduct; reverence and restraint govern even ordinary acts like looking at the sun.
No tīrtha is mentioned; the verse gives general ācāra rules.
Avoid gazing at the sun at sunrise, sunset, zenith, during eclipse (Rāhu-grasta), and in reflection (e.g., in water).