Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 40

Devanagari script

पूजयित्वा च देवेशमुपोष्य च विधानतः । शाकिनी डाकिनी चैव वेतालाः पितरो ग्रहाः

Transliteration

pūjayitvā ca deveśamupoṣya ca vidhānataḥ | śākinī ḍākinī caiva vetālāḥ pitaro grahāḥ

Translation

ثم إذا عُبد ربّ الآلهة وصيم وفق الشريعة، سكنت الشاكينيات والداكينيات والفيتالا، ورضي الأسلاف، واعتدلت قوى الكواكب، فلا تعود تُؤذي.

Word by Word

• पूजयित्वा: having worshipped
• पूजयित्वा: Kriya-visheṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पूज् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• देवेशम्: the Lord of gods
• देवेशम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देव + ईश (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; तत्पुरुषः (देवानाम् ईशः)

• उपोष्य: having fasted
• उपोष्य: Kriya-visheṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: उपवस् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund); रूपम् ‘उपोष्य’ (उपवस्य)

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• विधानतः: according to rule/ritually
• विधानतः: Kriya-visheṣaṇa (Manner/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: विधानतस् (अव्यय)
• Form: तसिल्-प्रत्ययान्त-अव्यय (adverb)

• शाकिनी: Śākinī (a spirit)
• शाकिनी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शाकिनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• डाकिनी: Ḍākinī (a spirit)
• डाकिनी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: डाकिनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• एव: indeed/just
• एव: Sambandha (Emphasis/अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक-अव्यय (particle of emphasis)

• वेतालाः: vetālas (ghouls)
• वेतालाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वेताल (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन

• पितरः: the Pitṛs (ancestors)
• पितरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; पितृ-शब्द (irregular declension)

• ग्रहाः: planets/seizing spirits
• ग्रहाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ग्रह (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन

Speaker

Deductive: a Purāṇic narrator addressing a king

Characters & Entities

• Deveśa (Śiva)
• Upavāsa
• Śākinī
• Ḍākinī
• Vetāla
• Pitṛ
• Grahāḥ

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotion regulated by śāstra—worship and disciplined fasting—restores auspiciousness and wards off harmful influences.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The ritual is situated in the Dharmāraṇya sacred zone, in the context of the Deva-majjana tīrtha praise.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform Deveśa-pūjā (worship of the Lord) and upavāsa (fasting) according to proper injunctions.