Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 49
Devanagari script
विचरंती च शूद्रेण रममाणा रतिप्रिया । सा ययौ स्त्री बहिर्यामा दृष्टा शूद्रेण केनचित्
Transliteration
vicaraṃtī ca śūdreṇa ramamāṇā ratipriyā | sā yayau strī bahiryāmā dṛṣṭā śūdreṇa kenacit
Translation
وكانت تتجول مع شُودرا، مستمتعة باللذة ومحبّة للمتاع الحسيّ. فخرجت المرأة ليلًا، فرآها شُودرا من الناس.
Word by Word
विचरन्तीwandering
विचरन्ती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootवि + चर् (धातु) → विचरन्ती (शतृ/वर्तमान कृदन्त)
Formकृदन्त (शतृ/Present active participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन — agrees with सा (नारी)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/संबन्ध) — conjunction
शूद्रेणwith a Śūdra
शूद्रेण:
Sahakari (Association/सहकारी)
TypeNoun
Rootशूद्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन — instrumental of association
रममाणाenjoying, sporting
रममाणा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootरम् (धातु) → रममाणा (शानच्/वर्तमान कृदन्त)
Formकृदन्त (शानच्/Present middle participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन — agrees with सा
रतिप्रियाfond of pleasure
रतिप्रिया:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरतिप्रिया (प्रातिपदिक) = रति + प्रिया
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन — adjective of disposition
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
ययौwent
ययौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
स्त्रीthe woman
स्त्री:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन — apposition to सा
बहिर्यामाgoing outside, roaming out
बहिर्यामा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहिर्यामा (प्रातिपदिक) = बहिः + यामा
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन — adjective; अव्ययीभाव ‘going outside’
दृष्टाseen
दृष्टा:
Kriya (Passive predicate/क्रिया)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट (कृदन्त)
Formकृदन्त (क्त/PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन — passive predicate ‘was seen’
शूद्रेणby a Śūdra
शूद्रेण:
Kartrikarana (Agent in passive/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootशूद्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन — agent in passive
केनचित्by someone
केनचित्:
Kartrikarana (Agent/Instrument/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चित् (अव्यय-प्रत्यय)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन — indefinite pronoun ‘by someone’
Speaker
Narrator (context not explicit in excerpt; likely Purāṇic narrator within Brahmottarakhaṇḍa)
Visual Art Cues
Scene: Night scene: the woman wanders outside with a śūdra companion, absorbed in pleasure; a passerby notices them—moonlight, shadows, and the sense of impending consequence.
FAQs
It frames secrecy and indulgence as catalysts for further downfall, setting up karmic consequence in the narrative.
No site is mentioned; this is narrative progression rather than sthala-māhātmya.
None.