Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 65

तमेवं दृढबंधं सा विज्ञाय बहुदुःखिता । स्वभृत्यैः कारयामास चितां स्वनगराद्बहिः

tamevaṃ dṛḍhabaṃdhaṃ sā vijñāya bahuduḥkhitā | svabhṛtyaiḥ kārayāmāsa citāṃ svanagarādbahiḥ

وإذ علمت أنه عازم كل العزم، أمرت، وهي مثقلة بالحزن، خدمها ببناء محرقة جنائزية خارج المدينة.

तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम् (Accusative singular)
एवम्thus
एवम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्ययम्; प्रकारवाचक-क्रियाविशेषणम् (manner adverb)
दृढबन्धम्firmly bound
दृढबन्धम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootdṛḍha (प्रातिपदिक) + bandha (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः; पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (Accusative singular)
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (Nominative singular)
विज्ञायhaving understood
विज्ञाय:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
TypeVerb
Rootवि + ज्ञा (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive); पूर्वक्रिया (having known)
बहुदुःखिताgreatly distressed
बहुदुःखिता:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootbahu (प्रातिपदिक) + duḥkhita (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formकर्मधारय-समासः; स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (Nominative singular)
स्वभृत्यैःby her own servants
स्वभृत्यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootsva (प्रातिपदिक) + bhṛtya (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (स्वस्य भृत्याः); पुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम् (Instrumental plural)
कारयामासcaused (to be made)
कारयामास:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) [णिच् causative: कारयति]
Formलिट्-लकारः (Perfect); प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम् (he/she caused to be done)
चिताम्a funeral pyre
चिताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootcitā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (Accusative singular)
स्वनगरात्from her own city
स्वनगरात्:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootsva (प्रातिपदिक) + nagara (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (स्वस्य नगरम्); नपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः, एकवचनम् (Ablative singular)
बहिःoutside
बहिः:
Deśa-adhikaraṇa (Locative sense)
TypeIndeclinable
Rootbahiḥ (अव्यय)
Formअव्ययम्; देशवाचक-क्रियाविशेषणम् (adverb of place)

Narrator (context not specified in excerpt)

Scene: A sorrowful woman, attendants and townsfolk at the city’s edge; a freshly built pyre of stacked logs, ritual vessels nearby; dusk-like heaviness, the boundary between city life and cremation ground.

V
Veśyā (woman)
V
Vaiśya
C
Citā (funeral pyre)

FAQs

Actions driven by remorse can set irreversible consequences in motion, emphasizing careful conduct toward sacred dharma.

No specific tīrtha is identified in this excerpt.

Construction of the funeral pyre (citā) is mentioned as part of death-rites context.