Home›Skanda Purana›Brahma Khanda›Brahmottara Khanda›Adhyaya 2›Shloka 89
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 89

Devanagari script

तदन्यत्राब्दलक्षेण कृतं भवति तत्समम् । यत्रेंद्रब्रह्मविष्ण्वादिदेवानां हितकाम्यया

Transliteration

tadanyatrābdalakṣeṇa kṛtaṃ bhavati tatsamam | yatreṃdrabrahmaviṣṇvādidevānāṃ hitakāmyayā

Translation

—لا يُعادله في موضعٍ آخر إلا ما يُؤدَّى على مدى مئة ألف سنة؛ لأنه المكان الذي، ابتغاءَ خير إندرا وبراهما وفيشنو وسائر الآلهة (الدِّيفا)—

Word by Word
तत्that
तत्:
Sambandha (Anaphoric determiner/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; निर्देशक (demonstrative)
अन्यत्रelsewhere
अन्यत्र:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअन्यत्र (अव्यय)
Formस्थानवाचक-अव्यय: ‘elsewhere’
अब्दyear
अब्द:
—
TypeNoun
Rootअब्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (समासाङ्ग), एकवचन (समासे); ‘year’
लक्षेणby a lakh
लक्षेण:
Karaṇa (Measure/करण)
TypeNoun
Rootलक्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; ‘by a lakh (100,000)’
अब्दलक्षेणwith a lakh of years
अब्दलक्षेण:
Karaṇa (Measure/करण)
TypeNoun
Rootअब्द + लक्ष (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष: ‘अब्दानां लक्षेण/with a lakh of years’; नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
कृतम्done
कृतम्:
Karta-sāmānādhikaraṇya (Predicate adjective)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘done’
भवतिbecomes/is
भवति:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
तत्that
तत्:
Sambandha (Anaphoric determiner/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘that’ (referring to the vow/act)
समम्equal
समम्:
Pūrvapada-sāmānādhikaraṇya (Complement)
TypeAdjective
Rootसम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘equal’
यत्रwhere
यत्र:
Adhikaraṇa (Relative location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formसम्बन्धबोधक-अव्यय (relative adverb): ‘where’
इन्द्रIndra
इन्द्र:
—
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (समासाङ्ग), एकवचन (समासे)
ब्रह्मBrahmā
ब्रह्म:
—
TypeNoun
Rootब्रह्मन्/ब्रह्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (समासाङ्ग), एकवचन (समासे)
विष्णुViṣṇu
विष्णु:
—
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (समासाङ्ग), एकवचन (समासे)
आदिand others
आदि:
—
TypeAdjective
Rootआदि (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग; ‘and others’
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन
इन्द्रब्रह्मविष्ण्वादिदेवानाम्of the gods such as Indra, Brahmā, Viṣṇu, etc.
इन्द्रब्रह्मविष्ण्वादिदेवानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइन्द्र + ब्रह्म + विष्णु + आदि + देव (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय/तत्पुरुष-समास (समूह-निर्देश): ‘इन्द्र-ब्रह्म-विष्णु-आदि-देवाः’; षष्ठी, बहुवचन
हितwelfare
हित:
—
TypeNoun
Rootहित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (समासाङ्ग), एकवचन (समासे); ‘welfare’
काम्ययाby the desire
काम्यया:
Karaṇa (Motive/करण)
TypeNoun
Rootकाम्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; ‘by desire/with the wish’
हितकाम्ययाwith the wish for welfare
हितकाम्यया:
Karaṇa (Motive/करण)
TypeNoun
Rootहित + काम्या (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (उद्देश्य/हेतु-निर्देश): ‘हितस्य काम्यया/with desire for welfare’; स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
Speaker

Unknown (narrative voice not identifiable from the isolated verse; likely Purāṇic narrator within Brahmottarakhaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gokarṇa

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A symbolic tableau: a single-day vow at Gokarṇa is weighed against a vast scroll/calendar representing 100,000 years elsewhere; devas look on approvingly, suggesting the kṣetra’s extraordinary potency.

Characters & Entities
I
Indra
B
Brahmā
V
Viṣṇu
D
Devas
G
Gokarṇa (context)

FAQs

Sacred geography matters in Purāṇic dharma: the same practice yields vastly greater fruit when done at a foremost tīrtha.

Gokarṇa, as the implied locus where merit is intensified.

Continuation of the prior point: performance of vrata/observance at the site (no new rite specified).

←Previous Verse
Next Verse→