Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 6

Devanagari script

सर्वत्र मां रक्षतु विश्वमूर्त्तिर्ज्योतिर्मयानंदघनश्चिदात्मा । अणोरणीयानुरुशक्तिरेकः स ईश्वरः पातु भयादशेषात्

Transliteration

sarvatra māṃ rakṣatu viśvamūrttirjyotirmayānaṃdaghanaścidātmā | aṇoraṇīyānuruśaktirekaḥ sa īśvaraḥ pātu bhayādaśeṣāt

Translation

ليحمِني في كل موضعٍ الربُّ الذي صورته الكون، وجوهره نورٌ، وكثافةُ نعيمٍ، وهو ذاتُ الوعي. وليُنقذني ذلك الإيشڤارا الواحد، الألطف من ألطف، ذو القدرة التي لا حدّ لها، من كل خوفٍ بلا استثناء.

Word by Word

• sarvatra: everywhere
• sarvatra: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)

• mām: me
• mām: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: asmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, द्वितीया, एकवचन

• rakṣatu: may (he) protect
• rakṣatu: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √rakṣ (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम

• viśva-mūrtiḥ: the one whose form is the universe
• viśva-mūrtiḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: viśva (प्रातिपदिक) + mūrti (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कर्मधारय (विश्वं मূर्तिः यस्य/विश्वमूर्तिः)

• jyotis-maya-ānanda-ghanaḥ: a mass of bliss, made of light
• jyotis-maya-ānanda-ghanaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: jyotis (प्रातिपदिक) + maya (प्रातिपदिक/प्रत्ययार्थ) + ānanda (प्रातिपदिक) + ghana (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कर्मधारय (ज्योतिर्मयः; आनन्दघनः)

• cit-ātmā: whose self is pure consciousness
• cit-ātmā: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: cit (प्रातिपदिक) + ātman (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कर्मधारय (चित् एव आत्मा)

• aṇoḥ: than an atom
• aṇoḥ: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: aṇu (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; तुलना-सम्बन्ध (genitive of comparison: 'than an atom')

• aṇīyān: smaller
• aṇīyān: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: aṇīyas (प्रातिपदिक; तद्धित-तुलनात्मक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण; तुलनात्मक (comparative)

• uru-śaktiḥ: of vast power
• uru-śaktiḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: uru (प्रातिपदिक) + śakti (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कर्मधारय (उरुः शक्तिः)

• ekaḥ: one (alone)
• ekaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: eka (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• saḥ: he
• saḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• īśvaraḥ: the Lord
• īśvaraḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: īśvara (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• pātu: may (he) protect
• pātu: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √pā (धातु)
• Form: लोट्, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम

• bhayāt: from fear
• bhayāt: Apadana (Ablative/अपादान)
• Type: Noun
• Root: bhaya (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; अपादान (ablative: 'from fear')

• aśeṣāt: entirely, without remainder
• aśeṣāt: Apadana (Ablative/अपादान)
• Type: Adjective
• Root: aśeṣa (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; विशेषण (भयात्)

Speaker

Anonymous Purāṇic narrator (kavaca-style protection prayer)

Visual Art Cues

Scene: Śiva as a vast cosmic figure whose body contains stars, rivers, mountains, and beings; simultaneously a tiny point of light (bindu) at the devotee’s heart; a protective radiance encircles the devotee in all directions.

Characters & Entities

• Īśvara
• Viśvamūrti (cosmic form)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Seeing the Lord as all-pervading consciousness and bliss leads to complete fearlessness under divine protection.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No location is mentioned; the verse is universal in scope, invoking protection in all places.

What ritualistic prescription is mentioned?

A kavaca-style prayer: invoking Īśvara’s protection from all fears.