Mantra 40
Rishi: Aśvamedha-mantra tradition (solar laudatory layer).
Devata: Sūrya/Āditya
Chandas: Predominantly triṣṭubh-like cadence, though transmitted as a yajus-formula.
Samhita Patha (Devanagari)
बट् सू॑र्य॒ श्रव॑सा म॒हाँ२ अ॑सि स॒त्रा दे॑व म॒हाँ२ अ॑सि । म॒ह्ना दे॒वाना॑मसु॒र्य॒: पु॒रोहि॑तो वि॒भु ज्योति॒रदा॑भ्यम्
Transliteration
baṭ sū́rya śrávasā mahā́m̐ asi satrā́ deva mahā́m̐ asi | mahnā́ devā́nām asuryáḥ puróhito vibhú jyótir adā́bhyam
Translation
يا سُورْيَا، إنك عظيمٌ بالمجد؛ وعلى الدوام، أيها الإله، أنت عظيم. وبالعظمة أنتَ الكاهنُ المقدَّم (purohita) للآلهة، النورُ الشاملُ لكلِّ شيء، الذي لا يُنال ولا يُقهَر.
Padapatha (Word Analysis)
बट् । सूर्य । श्रवसा । महान् । असि । सत्रा । देव । महान् । असि । मह्ना । देवानाम् । असुर्यः । पुरोहितः । विभु । ज्योतिः । अदाभ्यम्
Word by Word
बट्indeed; O! (emphatic particle)
बट्:
—
TypeIndeclinable
Rootबट् (निपात) / बट् इति
सूर्यO Sun
सूर्य:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
श्रवसाby fame; by glory
श्रवसा:
Karaṇa
TypeNoun
Rootश्रवस् (प्रातिपदिक)
महान्great
महान्:
Kartā
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
—
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
सत्राalways; continually
सत्रा:
—
TypeIndeclinable
Rootसत्रा (अव्यय)
देवO god
देव:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
महान्great
महान्:
Kartā
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
—
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
मह्नाby greatness; by might
मह्ना:
Karaṇa
TypeNoun
Rootमहत् (प्रातिपदिक) → मह्ना (इन्स्ट्र.)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
असुर्यःmighty; lordly (asurya)
असुर्यः:
Kartā
TypeAdjective
Rootअसुर्य (प्रातिपदिक)
पुरोहितःthe priest set in front; purohita
पुरोहितः:
Kartā
TypeNoun
Rootपुरोहित (प्रातिपदिक)
विभुall-pervading; mighty
विभु:
Kartā
TypeAdjective
Rootविभु (प्रातिपदिक)
ज्योतिःlight
ज्योतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक)
अदाभ्यम्unassailable; not to be harmed/deceived
अदाभ्यम्:
Kartā
TypeAdjective
Rootअदाभ्य (प्रातिपदिक) < दभ् (धातु) ‘to harm/deceive’ + अ-
Entities Mentioned
S
Sūrya (Āditya)D
Devāḥ (the Gods collectively)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes